അവനും അവനെപ്പോലെയുള്ള സൈനിക മേധാവിയും അന്ന് ദേഷ്യപ്പെടും.
അത് വിവേകിനെ (വിവേചന ബുദ്ധി) സ്വാധീനിക്കാതെ എല്ലാവരെയും മറയ്ക്കും.167.
മത്സ്യേന്ദ്രനെ അഭിസംബോധന ചെയ്ത പരസ്നാഥിൻ്റെ പ്രസംഗം:
ചാപ്പി സ്റ്റാൻസ
ഹേ മത്സ്യേന്ദ്രാ! ശ്രദ്ധിക്കൂ, ഞാൻ നിങ്ങളോട് ഒരു പ്രത്യേക കാര്യം പറയുന്നു
വിവേകും അവിവേകും വ്യത്യസ്ത സ്വഭാവസവിശേഷതകളുടെ (ലോകത്തിൻ്റെ) രാജാക്കന്മാരാണ്.
ഇരുവരും മികച്ച പോരാളികളും വില്ലാളികളുമാണ്
രണ്ടിനും ഒരേ ജാതിയും ഒരേ അമ്മയും
രണ്ടുപേർക്കും ഒരേ പിതാവും ഒരേ രാജവംശവും, പിന്നെ എങ്ങനെ അവർക്കിടയിൽ ശത്രുതയുണ്ടാകും?
ഹേ മുനി! ഇപ്പോൾ നിങ്ങൾ അവരുടെ സ്ഥലം, പേരുകൾ, ആഭരണങ്ങൾ, രഥങ്ങൾ, ആയുധങ്ങൾ, ആയുധങ്ങൾ മുതലായവയെക്കുറിച്ച് എന്നോട് പറയൂ.168.
മത്സ്യേന്ദ്രൻ പരസ്നാഥിനെ അഭിസംബോധന ചെയ്ത പ്രസംഗം:
ഛപായി
കറുപ്പ് നിറവും കറുത്ത രഥവും കറുത്ത കുതിരകളുമുണ്ട് അവീവ്
ചുറ്റുമുള്ള എല്ലാ പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളും അവനെ കാണുമ്പോൾ അവൻ്റെ വസ്ത്രങ്ങൾ കറുത്തിരിക്കുന്നു
അവൻ്റെ സാരഥിയും കറുത്തവനാണ്, അവൻ്റെ വസ്ത്രവും കറുത്തതാണ്
അവൻ്റെ രഥവും ഇരുട്ടാണ്, അവൻ്റെ വില്ലും കൊടിയും കറുത്തതാണ്, അവൻ സ്വയം ഒരു മികച്ച വ്യക്തിയും ഉന്നതനുമാണ്.
രാജാവേ! ലോകം കീഴടക്കിയ അവിവേക്കിൻ്റെ മനോഹരമായ രൂപം ഇതാണ്
അവൻ അജയ്യനാണ്, അവനെ കൃഷ്ണൻ്റെ സാദൃശ്യമായി കണക്കാക്കുന്നു.169.
സ്നേഹത്തിൻ്റെ ദൈവത്തിൻ്റെ ഈ സാദൃശ്യത്തിൽ, അവൻ ഒരു സുന്ദരനായ പുരുഷനാണ്, അവൻ്റെ ബാനർ മഹത്വമുള്ളതായി കാണപ്പെടുന്നു.
അവൻ്റെ നാല് വശത്തും, മനോഹരവും മധുരവുമായ കിന്നരം വായിക്കുകയും കാഹളം മുഴക്കുകയും ചെയ്യുന്നു
എല്ലാത്തരം സംഗീതോപകരണങ്ങളും അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം വായിക്കുന്നത് തുടരുന്നു
അവനോടൊപ്പം എപ്പോഴും ഒരു കൂട്ടം സ്ത്രീകൾ ഉണ്ട്, ഈ സ്ത്രീകൾ ദേവന്മാരുടെയും പുരുഷന്മാരുടെയും മുനിമാരുടെയും മനസ്സിനെ ആകർഷിക്കുന്നു
ഈ അവിവേക് രോഷാകുലനായി പ്രണയത്തിൻ്റെ ദൈവമായി മുന്നോട്ടു വരുന്ന ദിവസം,
വിവേക്.170 ഒഴികെ ആർക്കും അവൻ്റെ മുന്നിൽ നിൽക്കാൻ കഴിയില്ല.
സുന്ദരികളായ പെൺകുട്ടികൾ ഗാനങ്ങൾ ആലപിക്കുകയും സന്തോഷത്തിൻ്റെ ഗാനങ്ങൾ ആലപിക്കുകയും നൃത്തം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു
സംഗീത രീതികളുടെ കൂട്ടായ ശബ്ദം കേട്ടത് ബൈരാരി, ബംഗാളി സ്ത്രീ സംഗീത മോഡുകൾ 171 പ്ലേ ചെയ്തു
ഭൈരവ, ബസന്ത്, ദീപക്, ഹിന്ദോൾ തുടങ്ങിയവരുടെ നല്ല ശബ്ദം.
എല്ലാ പുരുഷന്മാരും സ്ത്രീകളെ ആകർഷിക്കുന്ന അത്തരമൊരു പിച്ചിൽ ഉയർന്നു
ഈ പ്രതിച്ഛായയുടെയും പ്രഭാവത്തിൻ്റെയും 'വസന്ത' ('ഋതു രാജ്') രാജാവ് ആ ദിവസം കോപത്തോടെ ആക്രമിക്കും,
ഈ പെരുമാറ്റത്തിൻ്റെയെല്ലാം സ്വാധീനത്തോടെ, രാജാവേ! അവൻ ആക്രമിക്കുന്ന ദിവസം, വിവേകിനെ സ്വീകരിക്കാതെ ആർക്കാണ് അവനെ നേരിടാൻ കഴിയുക?171.
സോറത, സാരംഗ്, ശുദ്ധ മലർ, ബിഭാസ് തുടങ്ങിയവയെല്ലാം (രാഗം) ഗണങ്ങളാണ്
സാരംഗ്, ശുദ്ധ് മൽഹാർ, വിഭാസ്, രാംകാലി, ഹിന്ദോൾ, ഗൗർ, ഗുജ്രി, എന്നിവരുടെ ഗംഭീരമായ ഈണങ്ങൾ കാണുകയും കേൾക്കുകയും ചെയ്തു.
ലാലത്, പർജ്, ഗൗരി, മൽഹാർ, കൻറ എന്നിവരുടെ മഹത്തായ ചിത്രം;
ലളിത്, പരാജ്, ഗൗരി, മൽഹാർ, കൻറ തുടങ്ങിയവർ നിങ്ങളെപ്പോലുള്ള പോരാളികൾ അവൻ്റെ മിഴികളിൽ അടക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ഋതുക്കളുടെ രാജാവായ കാമദേവൻ്റെ ('സൂയൻ') പുത്രൻ, വസന്തം (വരുന്നു) അലറുമ്പോൾ,
ഇങ്ങനെ, നല്ല കാലത്ത് ബസന്ത്, സ്നേഹദേവൻ്റെ സാദൃശ്യത്തിൽ അവിവേക് ഇടിമുഴക്കുമ്പോൾ, അറിവില്ലാതെ, രാജാവേ! ആർ അവനെ ഉപദേശിക്കും? 172.
(അതുപോലെ) മിന്നൽ അക്രമാസക്തമായ ഒന്നിടവിട്ട് മിന്നിമറയുന്നു, നാല് ദിശകളിലേക്കും അക്രമാസക്തമായി പ്രതിധ്വനിക്കുന്നു.
നാലു ദിക്കിൽ നിന്നും മേഘങ്ങൾ വലയം ചെയ്യുമ്പോൾ, മിന്നലുകൾ മിന്നിമറയും, അത്തരമൊരു അന്തരീക്ഷത്തിൽ, പ്രണയിനികൾ മനസ്സിനെ വശീകരിക്കും.
തവളകളുടെയും മയിലുകളുടെയും ശബ്ദങ്ങളും ആർബോർസിൻ്റെ മുഴങ്ങുന്ന ശബ്ദങ്ങളും കേൾക്കും
കാമവിവശയായ സ്ത്രീകളുടെ ലഹരിപിടിച്ച കണ്ണുകളുടെ സ്വാധീനം കണ്ട് ഋഷിമാരും വ്രതത്തിൽ നിന്ന് വീണു മനസ്സിൽ തോറ്റുപോയി.
അങ്ങനെയുള്ള 'ഹുലാസ്' കാമദേവൻ്റെ രണ്ടാമത്തെ പുത്രനായ സുർമയാണ്, അവൻ കടന്നുപോകുന്ന ദിവസം (മുമ്പ്)
അത്തരമൊരു സന്തോഷകരമായ അന്തരീക്ഷം പൂർണ്ണ ശോഭയോടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ദിവസം, അപ്പോൾ രാജാവേ! എന്നോട് പറയൂ, അന്ന് ആരാണ് അതിൻ്റെ ആഘാതം തള്ളിക്കളയുക വിവേക്?173.
(കാമദേവിൻ്റെ) മൂന്നാമത്തെ മകൻ 'ആനന്ദ' കവചം ധരിക്കുന്ന ദിവസം.
ആനന്ദ് (ആനന്ദം) സാദൃശ്യത്തിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, അവൻ ആയുധങ്ങൾ പിടിച്ച് വിചിത്രമായ രീതിയിൽ യുദ്ധം ചെയ്യും, അപ്പോൾ ഋഷിമാർ ഭയന്നുപോകും.
അവൻ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ദിവസം, എത്ര ധീരനായ മനുഷ്യന് സഹിക്കാൻ കഴിയും.
സഹിഷ്ണുത പുലർത്തുകയും അവനെ നേരിടുകയും ചെയ്യുന്ന അത്തരം പോരാളികൾ ആരുണ്ട്? അവൻ എല്ലാവരുടെയും മഹത്വം ഒരു നിമിഷം കൊണ്ട് അപഹരിക്കും
ഇങ്ങനെ, ഈ സ്വേച്ഛാധിപതിയായ പോരാളികൾ ആയുധങ്ങൾ പിടിച്ച് പോരാടാൻ വരുന്ന ദിവസം, ആ ദിവസം,
രാജാവേ! സഹിഷ്ണുതയുള്ളവനല്ലാതെ മറ്റാരും അവിടെ നിൽക്കുകയില്ല.174.