सलोक, प्रथम मेहल : १.
शरीरात्मने एक रथः एकः सूतश्च नानक ।
युगे युगे ते परिवर्तन्ते; आध्यात्मिकबुद्धयः एतत् अवगच्छन्ति।
सत्युगस्य स्वर्णयुगे सन्तोषः रथः, धर्मः च सारथिः आसीत् ।
त्रयतायुगस्य रजतयुगे ब्रह्मचर्यं रथः, शक्तिः च सारथिः आसीत् ।
द्वापरयुगस्य पीतलयुगे तपः रथः सत्यं च सारथिः आसीत् ।
कलियुगे लौहयुगे अग्निः रथः मिथ्या सूतः । ||१||
प्रथमः मेहलः : १.
सामवेदः कथयति यत् भगवान् गुरुः श्वेतवस्त्रधारी अस्ति; सत्ययुगे, २.
सर्वे सत्यकामन्तः सत्ये स्थिताः सत्ये विलीनाः ।
ऋग्वेदः वदति यत् ईश्वरः सर्वत्र व्याप्तः व्याप्तः च अस्ति;
देवतानां मध्ये भगवतः नाम परमम् ।
नाम जपन् पापाः प्रयान्ति;
हे नानक तर्हि मोक्षं लभते।
जुजरवेदे यादवगोत्रस्य कानकृष्णः चन्द्रावलीं बलात् प्रलोभयति स्म ।
सः स्वस्य दुग्धदासीयाः कृते एलिसियन्-वृक्षम् आनयत्, बृन्दाबन्-नगरे च आनन्दं कृतवान् ।
कलियुगस्य कृष्णयुगे अथर्ववेदः प्रमुखः अभवत्; अल्लाहः ईश्वरस्य नाम अभवत्।
मनुष्याः नीलवस्त्राणि, वस्त्राणि च धारयितुं आरब्धवन्तः; तुर्काः पट'हानः च सत्तां स्वीकृतवन्तः ।
चत्वारः वेदाः प्रत्येकं सत्यं वदन्ति ।
तान् पठित्वा अध्ययनं कृत्वा चत्वारः सिद्धान्ताः प्राप्यन्ते।
प्रेम्णा भक्तिपूजनेन विनयेन स्थितेन ।
हे नानक मोक्षं लभते। ||२||
पौरी : १.
अहं सच्चि गुरवे यज्ञोऽस्मि; तं मिलित्वा अहं भगवन्तं पोषणं कर्तुं आगतः।
सः मां उपदिष्टः, आध्यात्मिकप्रज्ञायाः चिकित्सालेपनं च दत्तवान्, एतैः नेत्रैः अहं जगत् पश्यामि।
ये व्यापारिणः स्वामिनं स्वामिनं त्यक्त्वा अन्यस्मिन् आसक्ताः भवन्ति, ते मज्जन्ति।
सत्यगुरुः नौका, किन्तु अल्पाः एव एतत् अवगच्छन्ति।
अनुग्रहं दत्त्वा तान् पारं वहति। ||१३||
सलोक, प्रथम मेहल : १.
सिमिल् वृक्षः बाणवत् ऋजुः अस्ति; अतीव ऊर्ध्वं, अतीव स्थूलं च अस्ति।
परन्तु ये पक्षिणः आशासे तत् आगच्छन्ति, ते निराशाः प्रस्थायन्ते।
तस्य फलं अरुचिकरं पुष्पं विमूढं पत्रं निष्प्रयोजनम् ।
माधुर्यं विनयं च नानक गुणसद्भावस्य सारम् |
सर्वे प्रणमन्ति आत्मनः; न कश्चित् परं नमति।
यदा किमपि तुलातुलौ स्थापयित्वा तौलितं भवति तदा यः पार्श्वः अवतरति सः गुरुतरः भवति ।
मृगलुब्धक इव पापी द्विगुणं प्रणमति ।
किं तु शिरसा प्रणम्य साध्यं हृदयमशुद्धे । ||१||
प्रथमः मेहलः : १.
भवन्तः स्वपुस्तकानि पठित्वा प्रार्थनां वदन्ति, ततः वादविवादं कुर्वन्ति;
पाषाणपूजयित्वा समाधिं कृत्वा सारस इव उपविशसि।
मुखेन अनृतं वदसि, बहुमूल्यैः अलङ्कारैः च अलङ्कृतः;
त्वं गायत्रीपङ्क्तित्रयं पठसि त्रिवारं दिवसे।
कण्ठे माला, ललाटे च पवित्रचिह्नम् अस्ति;
शिरसि पगडी अस्ति, त्वं कटिवस्त्रद्वयं धारयसि।
यदि त्वं ईश्वरस्य स्वभावं जानासि स्म,
एते सर्वे प्रत्ययाः संस्काराः च व्यर्थाः इति भवन्तः ज्ञास्यन्ति स्म।
नानकः वदति, गहनश्रद्धया ध्याय;
सत्यगुरुं विना कोऽपि मार्गं न विन्दति। ||२||
पौरी : १.
सौन्दर्यलोकं, सुन्दरवस्त्रं च त्यक्त्वा प्रयातव्यम् ।
स शुभाशुभकर्मफलं लभते |
सः यत् इच्छति तत् आदेशं निर्गन्तुं शक्नोति, परन्तु तस्य पश्चात् संकीर्णं मार्गं ग्रहीतव्यं भविष्यति।