श्री गुरु ग्रन्थ साहिबः

पुटः - 216


ਭਰਮ ਮੋਹ ਕਛੁ ਸੂਝਸਿ ਨਾਹੀ ਇਹ ਪੈਖਰ ਪਏ ਪੈਰਾ ॥੨॥
भरम मोह कछु सूझसि नाही इह पैखर पए पैरा ॥२॥

संशये भावात्मकसङ्गे च अयं व्यक्तिः किमपि न अवगच्छति; अनेन पट्टिकायाः सह एते पादाः बद्धाः भवन्ति। ||२||

ਤਬ ਇਹੁ ਕਹਾ ਕਮਾਵਨ ਪਰਿਆ ਜਬ ਇਹੁ ਕਛੂ ਨ ਹੋਤਾ ॥
तब इहु कहा कमावन परिआ जब इहु कछू न होता ॥

किं कृतवान् अयं व्यक्तिः, यदा सः नासीत् ।

ਜਬ ਏਕ ਨਿਰੰਜਨ ਨਿਰੰਕਾਰ ਪ੍ਰਭ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਆਪਹਿ ਕਰਤਾ ॥੩॥
जब एक निरंजन निरंकार प्रभ सभु किछु आपहि करता ॥३॥

यदा निर्मलः निराकारः भगवान् ईश्वरः एकः एव आसीत् तदा सः सर्वं स्वयमेव कृतवान् । ||३||

ਅਪਨੇ ਕਰਤਬ ਆਪੇ ਜਾਨੈ ਜਿਨਿ ਇਹੁ ਰਚਨੁ ਰਚਾਇਆ ॥
अपने करतब आपे जानै जिनि इहु रचनु रचाइआ ॥

स एव स्वकर्माणि जानाति; सः एतां सृष्टिं सृष्टवान् ।

ਕਹੁ ਨਾਨਕ ਕਰਣਹਾਰੁ ਹੈ ਆਪੇ ਸਤਿਗੁਰਿ ਭਰਮੁ ਚੁਕਾਇਆ ॥੪॥੫॥੧੬੩॥
कहु नानक करणहारु है आपे सतिगुरि भरमु चुकाइआ ॥४॥५॥१६३॥

कथयति नानकः स्वयं भगवान् एव कर्ता। सत्यगुरुः मम संशयं दूरीकृतवान्। ||४||५||१६३||

ਗਉੜੀ ਮਾਲਾ ਮਹਲਾ ੫ ॥
गउड़ी माला महला ५ ॥

गौरी माला, पञ्चम मेहलः १.

ਹਰਿ ਬਿਨੁ ਅਵਰ ਕ੍ਰਿਆ ਬਿਰਥੇ ॥
हरि बिनु अवर क्रिआ बिरथे ॥

भगवन्तं विना अन्यकर्माणि निष्प्रयोजनानि भवन्ति।

ਜਪ ਤਪ ਸੰਜਮ ਕਰਮ ਕਮਾਣੇ ਇਹਿ ਓਰੈ ਮੂਸੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
जप तप संजम करम कमाणे इहि ओरै मूसे ॥१॥ रहाउ ॥

ध्यानजपाः, तीव्रगहनध्यानानि, तपस्वी आत्मानुशासनं, संस्काराः च - एते लोके लुण्ठिताः भवन्ति। ||१||विराम||

ਬਰਤ ਨੇਮ ਸੰਜਮ ਮਹਿ ਰਹਤਾ ਤਿਨ ਕਾ ਆਢੁ ਨ ਪਾਇਆ ॥
बरत नेम संजम महि रहता तिन का आढु न पाइआ ॥

उपवासः, नित्यकर्म, तपस्वी आत्म-अनुशासनं च - ये एतेषां अभ्यासं धारयन्ति, ते शंखात् न्यूनेन पुरस्कृताः भवन्ति।

ਆਗੈ ਚਲਣੁ ਅਉਰੁ ਹੈ ਭਾਈ ਊਂਹਾ ਕਾਮਿ ਨ ਆਇਆ ॥੧॥
आगै चलणु अउरु है भाई ऊंहा कामि न आइआ ॥१॥

इतः परं मार्गः भिन्नः हे दैवभ्रातरः। तत्र एतेषां वस्तुनां किमपि प्रयोजनं नास्ति। ||१||

ਤੀਰਥਿ ਨਾਇ ਅਰੁ ਧਰਨੀ ਭ੍ਰਮਤਾ ਆਗੈ ਠਉਰ ਨ ਪਾਵੈ ॥
तीरथि नाइ अरु धरनी भ्रमता आगै ठउर न पावै ॥

ये तीर्थतीर्थेषु स्नात्वा पृथिव्यां भ्रमन्ति ते परतः विश्रामस्थानं न प्राप्नुवन्ति।

ਊਹਾ ਕਾਮਿ ਨ ਆਵੈ ਇਹ ਬਿਧਿ ਓਹੁ ਲੋਗਨ ਹੀ ਪਤੀਆਵੈ ॥੨॥
ऊहा कामि न आवै इह बिधि ओहु लोगन ही पतीआवै ॥२॥

तत्र एतेषां किमपि प्रयोजनं नास्ति। एतैः वस्तूनि केवलं अन्येषां जनानां प्रीतिम् कुर्वन्ति । ||२||

ਚਤੁਰ ਬੇਦ ਮੁਖ ਬਚਨੀ ਉਚਰੈ ਆਗੈ ਮਹਲੁ ਨ ਪਾਈਐ ॥
चतुर बेद मुख बचनी उचरै आगै महलु न पाईऐ ॥

चत्वारि वेदान् स्मृत्यापाठ्य परं भगवतः सान्निध्यभवनं न प्राप्नुवन्ति।

ਬੂਝੈ ਨਾਹੀ ਏਕੁ ਸੁਧਾਖਰੁ ਓਹੁ ਸਗਲੀ ਝਾਖ ਝਖਾਈਐ ॥੩॥
बूझै नाही एकु सुधाखरु ओहु सगली झाख झखाईऐ ॥३॥

ये एकं शुद्धं वचनं न अवगच्छन्ति, ते सर्वथा बकवासं वदन्ति। ||३||

ਨਾਨਕੁ ਕਹਤੋ ਇਹੁ ਬੀਚਾਰਾ ਜਿ ਕਮਾਵੈ ਸੁ ਪਾਰ ਗਰਾਮੀ ॥
नानकु कहतो इहु बीचारा जि कमावै सु पार गरामी ॥

नानकः एतत् मतं स्वरयति यत् ये तस्य अभ्यासं कुर्वन्ति, ते तरन्ति।

ਗੁਰੁ ਸੇਵਹੁ ਅਰੁ ਨਾਮੁ ਧਿਆਵਹੁ ਤਿਆਗਹੁ ਮਨਹੁ ਗੁਮਾਨੀ ॥੪॥੬॥੧੬੪॥
गुरु सेवहु अरु नामु धिआवहु तिआगहु मनहु गुमानी ॥४॥६॥१६४॥

गुरुं सेवस्व, नाम च ध्याय; अहङ्कारगर्वं मनसा परित्यागं कुरु। ||४||६||१६४||

ਗਉੜੀ ਮਾਲਾ ੫ ॥
गउड़ी माला ५ ॥

गौरी माला, पञ्चम मेहलः १.

ਮਾਧਉ ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮੁਖਿ ਕਹੀਐ ॥
माधउ हरि हरि हरि मुखि कहीऐ ॥

भगवन् तव नाम हर हर हर हर ।

ਹਮ ਤੇ ਕਛੂ ਨ ਹੋਵੈ ਸੁਆਮੀ ਜਿਉ ਰਾਖਹੁ ਤਿਉ ਰਹੀਐ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
हम ते कछू न होवै सुआमी जिउ राखहु तिउ रहीऐ ॥१॥ रहाउ ॥

स्वयं किमपि कर्तुं न शक्नोमि भगवन् गुरो | यथा त्वं मां धारयसि तथा अहं तिष्ठामि। ||१||विराम||

ਕਿਆ ਕਿਛੁ ਕਰੈ ਕਿ ਕਰਣੈਹਾਰਾ ਕਿਆ ਇਸੁ ਹਾਥਿ ਬਿਚਾਰੇ ॥
किआ किछु करै कि करणैहारा किआ इसु हाथि बिचारे ॥

मर्त्यमात्रः किं कर्तुं शक्नोति ? अस्य दरिद्रस्य प्राणिनः किं हस्ते अस्ति ?

ਜਿਤੁ ਤੁਮ ਲਾਵਹੁ ਤਿਤ ਹੀ ਲਾਗਾ ਪੂਰਨ ਖਸਮ ਹਮਾਰੇ ॥੧॥
जितु तुम लावहु तित ही लागा पूरन खसम हमारे ॥१॥

यथा त्वं नः सङ्गच्छसि तथा वयम् आसक्ताः सिद्धे भगवन् मम । ||१||

ਕਰਹੁ ਕ੍ਰਿਪਾ ਸਰਬ ਕੇ ਦਾਤੇ ਏਕ ਰੂਪ ਲਿਵ ਲਾਵਹੁ ॥
करहु क्रिपा सरब के दाते एक रूप लिव लावहु ॥

दयां कुरु मयि महादाता यथा तव रूपमात्रे प्रेम्णः संवर्धयामि ।

ਨਾਨਕ ਕੀ ਬੇਨੰਤੀ ਹਰਿ ਪਹਿ ਅਪੁਨਾ ਨਾਮੁ ਜਪਾਵਹੁ ॥੨॥੭॥੧੬੫॥
नानक की बेनंती हरि पहि अपुना नामु जपावहु ॥२॥७॥१६५॥

नानकः भगवते एतां प्रार्थनां करोति यत् सः भगवतः नाम जपेत्। ||२||७||१६५||

ਰਾਗੁ ਗਉੜੀ ਮਾਝ ਮਹਲਾ ੫ ॥
रागु गउड़ी माझ महला ५ ॥

राग गौरी माझ, पंचम मेहल : १.

ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥
ੴ सतिगुर प्रसादि ॥

एकः सार्वभौमिकः प्रजापतिः ईश्वरः। सच्चे गुरुप्रसादेन : १.

ਦੀਨ ਦਇਆਲ ਦਮੋਦਰ ਰਾਇਆ ਜੀਉ ॥
दीन दइआल दमोदर राइआ जीउ ॥

नम्राणां करुणाय नृप प्रिये ।

ਕੋਟਿ ਜਨਾ ਕਰਿ ਸੇਵ ਲਗਾਇਆ ਜੀਉ ॥
कोटि जना करि सेव लगाइआ जीउ ॥

भवता कोटिकोटिजनाः स्वसेवायां नियोजिताः।

ਭਗਤ ਵਛਲੁ ਤੇਰਾ ਬਿਰਦੁ ਰਖਾਇਆ ਜੀਉ ॥
भगत वछलु तेरा बिरदु रखाइआ जीउ ॥

त्वं तव भक्तानां प्रेमी असि; एषः तव स्वभावः अस्ति।

ਪੂਰਨ ਸਭਨੀ ਜਾਈ ਜੀਉ ॥੧॥
पूरन सभनी जाई जीउ ॥१॥

त्वं सर्वेषु स्थानेषु सर्वथा व्याप्तः असि। ||१||

ਕਿਉ ਪੇਖਾ ਪ੍ਰੀਤਮੁ ਕਵਣ ਸੁਕਰਣੀ ਜੀਉ ॥
किउ पेखा प्रीतमु कवण सुकरणी जीउ ॥

कथं मम प्रियं पश्यामि? सः जीवनपद्धतिः कः ?

ਸੰਤਾ ਦਾਸੀ ਸੇਵਾ ਚਰਣੀ ਜੀਉ ॥
संता दासी सेवा चरणी जीउ ॥

सन्तानां दासः भूत्वा तेषां पादयोः सेवां कुरु।

ਇਹੁ ਜੀਉ ਵਤਾਈ ਬਲਿ ਬਲਿ ਜਾਈ ਜੀਉ ॥
इहु जीउ वताई बलि बलि जाई जीउ ॥

अहम् एतत् आत्मानं समर्पयामि; अहं यज्ञः, यज्ञः तेभ्यः।

ਤਿਸੁ ਨਿਵਿ ਨਿਵਿ ਲਾਗਉ ਪਾਈ ਜੀਉ ॥੨॥
तिसु निवि निवि लागउ पाई जीउ ॥२॥

नीचः प्रणतः अहं भगवतः पादयोः पतति। ||२||

ਪੋਥੀ ਪੰਡਿਤ ਬੇਦ ਖੋਜੰਤਾ ਜੀਉ ॥
पोथी पंडित बेद खोजंता जीउ ॥

पण्डिताः धर्मविदः वेदग्रन्थान् अध्येतवन्तः ।

ਹੋਇ ਬੈਰਾਗੀ ਤੀਰਥਿ ਨਾਵੰਤਾ ਜੀਉ ॥
होइ बैरागी तीरथि नावंता जीउ ॥

केचित्त्यागिनः भूत्वा तीर्थे तीर्थेषु स्नात्वा।

ਗੀਤ ਨਾਦ ਕੀਰਤਨੁ ਗਾਵੰਤਾ ਜੀਉ ॥
गीत नाद कीरतनु गावंता जीउ ॥

केचन धुनानि च रागाणि गीतानि च गायन्ति।

ਹਰਿ ਨਿਰਭਉ ਨਾਮੁ ਧਿਆਈ ਜੀਉ ॥੩॥
हरि निरभउ नामु धिआई जीउ ॥३॥

अभयेश्वरनाम तु नाम ध्यायामि। ||३||

ਭਏ ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਸੁਆਮੀ ਮੇਰੇ ਜੀਉ ॥
भए क्रिपाल सुआमी मेरे जीउ ॥

मम प्रभुः गुरुः च मयि दयालुः अभवत्।

ਪਤਿਤ ਪਵਿਤ ਲਗਿ ਗੁਰ ਕੇ ਪੈਰੇ ਜੀਉ ॥
पतित पवित लगि गुर के पैरे जीउ ॥

अहं पापी आसीत्, अहं च गुरुचरणं गृहीत्वा पवित्रः अभवम्।


सूचिः (1 - 1430)
जप पुटः: 1 - 8
सो दर पुटः: 8 - 10
सो पुरख पुटः: 10 - 12
सोहला पुटः: 12 - 13
सिरी राग पुटः: 14 - 93
राग माझ पुटः: 94 - 150
राग गउड़ी पुटः: 151 - 346
राग आसा पुटः: 347 - 488
राग गूजरी पुटः: 489 - 526
राग देवगणधारी पुटः: 527 - 536
राग बिहागड़ा पुटः: 537 - 556
राग वढ़हंस पुटः: 557 - 594
राग सोरठ पुटः: 595 - 659
राग धनसारी पुटः: 660 - 695
राग जैतसरी पुटः: 696 - 710
राग तोडी पुटः: 711 - 718
राग बैराडी पुटः: 719 - 720
राग तिलंग पुटः: 721 - 727
राग सूही पुटः: 728 - 794
राग बिलावल पुटः: 795 - 858
राग गोंड पुटः: 859 - 875
राग रामकली पुटः: 876 - 974
राग नट नारायण पुटः: 975 - 983
राग माली पुटः: 984 - 988
राग मारू पुटः: 989 - 1106
राग तुखारी पुटः: 1107 - 1117
राग केदारा पुटः: 1118 - 1124
राग भैरौ पुटः: 1125 - 1167
राग वसंत पुटः: 1168 - 1196
राग सारंगस पुटः: 1197 - 1253
राग मलार पुटः: 1254 - 1293
राग कानडा पुटः: 1294 - 1318
राग कल्याण पुटः: 1319 - 1326
राग प्रभाती पुटः: 1327 - 1351
राग जयवंती पुटः: 1352 - 1359
सलोक सहस्रकृति पुटः: 1353 - 1360
गाथा महला 5 पुटः: 1360 - 1361
फुनहे महला 5 पुटः: 1361 - 1363
चौबोले महला 5 पुटः: 1363 - 1364
सलोक भगत कबीर जिओ के पुटः: 1364 - 1377
सलोक सेख फरीद के पुटः: 1377 - 1385
सवईए स्री मुखबाक महला 5 पुटः: 1385 - 1389
सवईए महले पहिले के पुटः: 1389 - 1390
सवईए महले दूजे के पुटः: 1391 - 1392
सवईए महले तीजे के पुटः: 1392 - 1396
सवईए महले चौथे के पुटः: 1396 - 1406
सवईए महले पंजवे के पुटः: 1406 - 1409
सलोक वारा ते वधीक पुटः: 1410 - 1426
सलोक महला 9 पुटः: 1426 - 1429
मुंदावणी महला 5 पुटः: 1429 - 1429
रागमाला पुटः: 1430 - 1430