श्री गुरु ग्रन्थ साहिबः

पुटः - 542


ਆਵਣੁ ਤ ਜਾਣਾ ਤਿਨਹਿ ਕੀਆ ਜਿਨਿ ਮੇਦਨਿ ਸਿਰਜੀਆ ॥
आवणु त जाणा तिनहि कीआ जिनि मेदनि सिरजीआ ॥

यः जगतः स्वरूपं कृतवान् सः तान् आगमनं गमनञ्च कारणं करोति।

ਇਕਨਾ ਮੇਲਿ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮਹਲਿ ਬੁਲਾਏ ਇਕਿ ਭਰਮਿ ਭੂਲੇ ਫਿਰਦਿਆ ॥
इकना मेलि सतिगुरु महलि बुलाए इकि भरमि भूले फिरदिआ ॥

केचन सच्चिदानन्दगुरुं मिलन्ति - भगवान् तान् स्वसन्निधौ भवने आमन्त्रयति; अन्ये संशयमोहिताः परिभ्रमन्ति।

ਅੰਤੁ ਤੇਰਾ ਤੂੰਹੈ ਜਾਣਹਿ ਤੂੰ ਸਭ ਮਹਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਏ ॥
अंतु तेरा तूंहै जाणहि तूं सभ महि रहिआ समाए ॥

त्वमेव तव सीमां जानासि; त्वं सर्वेषु समाहितः।

ਸਚੁ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸੁਣਹੁ ਸੰਤਹੁ ਹਰਿ ਵਰਤੈ ਧਰਮ ਨਿਆਏ ॥੧॥
सचु कहै नानकु सुणहु संतहु हरि वरतै धरम निआए ॥१॥

नानकः सत्यं वदति- शृणुत सन्ताः - भगवता समहस्तं न्यायं वितरति। ||१||

ਆਵਹੁ ਮਿਲਹੁ ਸਹੇਲੀਹੋ ਮੇਰੇ ਲਾਲ ਜੀਉ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧੇ ਰਾਮ ॥
आवहु मिलहु सहेलीहो मेरे लाल जीउ हरि हरि नामु अराधे राम ॥

आगच्छन्तु मया सह सम्मिलिताः हे मम सुन्दराः प्रियाः; भगवतः नाम पूजयामः, हर, हर।

ਕਰਿ ਸੇਵਹੁ ਪੂਰਾ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮੇਰੇ ਲਾਲ ਜੀਉ ਜਮ ਕਾ ਮਾਰਗੁ ਸਾਧੇ ਰਾਮ ॥
करि सेवहु पूरा सतिगुरू मेरे लाल जीउ जम का मारगु साधे राम ॥

सिद्धसत्यगुरुं सेवयाम हे प्रिये, मृत्युमार्गं विमृशामः।

ਮਾਰਗੁ ਬਿਖੜਾ ਸਾਧਿ ਗੁਰਮੁਖਿ ਹਰਿ ਦਰਗਹ ਸੋਭਾ ਪਾਈਐ ॥
मारगु बिखड़ा साधि गुरमुखि हरि दरगह सोभा पाईऐ ॥

द्रोहमार्गं विमृश्य गुरमुखाः भगवतः प्राङ्गणे गौरवं प्राप्नुमः।

ਜਿਨ ਕਉ ਬਿਧਾਤੈ ਧੁਰਹੁ ਲਿਖਿਆ ਤਿਨੑਾ ਰੈਣਿ ਦਿਨੁ ਲਿਵ ਲਾਈਐ ॥
जिन कउ बिधातै धुरहु लिखिआ तिना रैणि दिनु लिव लाईऐ ॥

येषां तादृशं पूर्वनिर्धारितं दैवं भवति, तेषां प्रेम्णा भगवते रात्रौ दिवा चैतन्यं केन्द्रीक्रियन्ते।

ਹਉਮੈ ਮਮਤਾ ਮੋਹੁ ਛੁਟਾ ਜਾ ਸੰਗਿ ਮਿਲਿਆ ਸਾਧੇ ॥
हउमै ममता मोहु छुटा जा संगि मिलिआ साधे ॥

पवित्रसङ्घस्य साधसंगते सम्मिलितः सति आत्मदम्भः, अहङ्कारः, भावनात्मकः आसक्तिः च निर्मूलितः भवति ।

ਜਨੁ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਮੁਕਤੁ ਹੋਆ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਅਰਾਧੇ ॥੨॥
जनु कहै नानकु मुकतु होआ हरि हरि नामु अराधे ॥२॥

वदति सेवकः नानकः भगवतः नाम चिन्तयन् हरः हरः मुक्तः भवति। ||२||

ਕਰ ਜੋੜਿਹੁ ਸੰਤ ਇਕਤ੍ਰ ਹੋਇ ਮੇਰੇ ਲਾਲ ਜੀਉ ਅਬਿਨਾਸੀ ਪੁਰਖੁ ਪੂਜੇਹਾ ਰਾਮ ॥
कर जोड़िहु संत इकत्र होइ मेरे लाल जीउ अबिनासी पुरखु पूजेहा राम ॥

हस्तं संयोजयामः हे सन्ताः; समागच्छाम प्रियप्रियाः, अक्षरं भजामः सर्वशक्तिमान्।

ਬਹੁ ਬਿਧਿ ਪੂਜਾ ਖੋਜੀਆ ਮੇਰੇ ਲਾਲ ਜੀਉ ਇਹੁ ਮਨੁ ਤਨੁ ਸਭੁ ਅਰਪੇਹਾ ਰਾਮ ॥
बहु बिधि पूजा खोजीआ मेरे लाल जीउ इहु मनु तनु सभु अरपेहा राम ॥

असंख्यातैः आराधनरूपैः तं अन्विषम्, हे मम प्रियाः; अधुना, अहं मम सम्पूर्णं मनः शरीरं च भगवते समर्पयामि।

ਮਨੁ ਤਨੁ ਧਨੁ ਸਭੁ ਪ੍ਰਭੂ ਕੇਰਾ ਕਿਆ ਕੋ ਪੂਜ ਚੜਾਵਏ ॥
मनु तनु धनु सभु प्रभू केरा किआ को पूज चड़ावए ॥

मनः, शरीरं, सर्वं धनं च ईश्वरस्य एव; अतः कश्चित् तस्मै पूजायां किं अर्पयितुं शक्नोति?

ਜਿਸੁ ਹੋਇ ਕ੍ਰਿਪਾਲੁ ਦਇਆਲੁ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਪ੍ਰਭ ਅੰਕਿ ਸਮਾਵਏ ॥
जिसु होइ क्रिपालु दइआलु सुआमी सो प्रभ अंकि समावए ॥

स एव ईश्वरस्य अङ्के विलीयते, यस्य प्रति दयालुः प्रभुः प्रभुः दयालुः भवति।

ਭਾਗੁ ਮਸਤਕਿ ਹੋਇ ਜਿਸ ਕੈ ਤਿਸੁ ਗੁਰ ਨਾਲਿ ਸਨੇਹਾ ॥
भागु मसतकि होइ जिस कै तिसु गुर नालि सनेहा ॥

यस्य ललाटे एतादृशं पूर्वनिर्धारितं दैवं लिखितं भवति, सः गुरुप्रेम वहितुं आगच्छति।

ਜਨੁ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਮਿਲਿ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਨਾਮੁ ਪੂਜੇਹਾ ॥੩॥
जनु कहै नानकु मिलि साधसंगति हरि हरि नामु पूजेहा ॥३॥

वदति सेवकः नानकः पवित्रसङ्गायां साधसंगते सम्मिलितः सन् भगवतः नाम हर, हर पूजयामः। ||३||

ਦਹ ਦਿਸ ਖੋਜਤ ਹਮ ਫਿਰੇ ਮੇਰੇ ਲਾਲ ਜੀਉ ਹਰਿ ਪਾਇਅੜਾ ਘਰਿ ਆਏ ਰਾਮ ॥
दह दिस खोजत हम फिरे मेरे लाल जीउ हरि पाइअड़ा घरि आए राम ॥

अहं दशदिशं अन्वेषमाणः परिभ्रमन् प्रियाः प्रियाः, किन्तु स्वसत्त्वस्य गृहे भगवन्तं अन्वेष्टुं आगतः।

ਹਰਿ ਮੰਦਰੁ ਹਰਿ ਜੀਉ ਸਾਜਿਆ ਮੇਰੇ ਲਾਲ ਜੀਉ ਹਰਿ ਤਿਸੁ ਮਹਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਏ ਰਾਮ ॥
हरि मंदरु हरि जीउ साजिआ मेरे लाल जीउ हरि तिसु महि रहिआ समाए राम ॥

प्रिय भगवता शरीरं भगवतः मन्दिरं कृत्वा प्रियाः प्रियाः; तत्र भगवान् निवसति एव।

ਸਰਬੇ ਸਮਾਣਾ ਆਪਿ ਸੁਆਮੀ ਗੁਰਮੁਖਿ ਪਰਗਟੁ ਹੋਇਆ ॥
सरबे समाणा आपि सुआमी गुरमुखि परगटु होइआ ॥

स्वयं प्रभुः स्वामी च सर्वत्र व्याप्तः अस्ति; गुरुद्वारा सः प्रकाशितः भवति।

ਮਿਟਿਆ ਅਧੇਰਾ ਦੂਖੁ ਨਾਠਾ ਅਮਿਉ ਹਰਿ ਰਸੁ ਚੋਇਆ ॥
मिटिआ अधेरा दूखु नाठा अमिउ हरि रसु चोइआ ॥

अन्धकारः निष्कासितः भवति, वेदनाः च दूरीकृताः भवन्ति, यदा भगवतः अम्ब्रोसियल-अमृतस्य उदात्तं सारं अधः स्रवति।

ਜਹਾ ਦੇਖਾ ਤਹਾ ਸੁਆਮੀ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਸਭ ਠਾਏ ॥
जहा देखा तहा सुआमी पारब्रहमु सभ ठाए ॥

यत्र यत्र पश्यामि तत्र प्रभुः गुरुः च अस्ति। परमेश्वरः सर्वत्र वर्तते।

ਜਨੁ ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸਤਿਗੁਰਿ ਮਿਲਾਇਆ ਹਰਿ ਪਾਇਅੜਾ ਘਰਿ ਆਏ ॥੪॥੧॥
जनु कहै नानकु सतिगुरि मिलाइआ हरि पाइअड़ा घरि आए ॥४॥१॥

वदति सेवकः नानकः सत्यगुरुं मिलित्वा भगवन्तं मया लब्धं, स्वसत्त्वस्य गृहे अन्तः। ||४||१||

ਰਾਗੁ ਬਿਹਾਗੜਾ ਮਹਲਾ ੫ ॥
रागु बिहागड़ा महला ५ ॥

राग बिहाग्रा, पंचम मेहल: १.

ਅਤਿ ਪ੍ਰੀਤਮ ਮਨ ਮੋਹਨਾ ਘਟ ਸੋਹਨਾ ਪ੍ਰਾਨ ਅਧਾਰਾ ਰਾਮ ॥
अति प्रीतम मन मोहना घट सोहना प्रान अधारा राम ॥

सः मम प्रियः अस्ति; सः मम मनः मोहयति; सः मम हृदयस्य अलङ्कारः प्राणश्वासस्य आश्रयः अस्ति।

ਸੁੰਦਰ ਸੋਭਾ ਲਾਲ ਗੋਪਾਲ ਦਇਆਲ ਕੀ ਅਪਰ ਅਪਾਰਾ ਰਾਮ ॥
सुंदर सोभा लाल गोपाल दइआल की अपर अपारा राम ॥

प्रियस्य महिमा, दयालुस्य जगतः प्रभुः सुन्दरः अस्ति; अनन्तोऽनन्तोऽसौ ।

ਗੋਪਾਲ ਦਇਆਲ ਗੋਬਿੰਦ ਲਾਲਨ ਮਿਲਹੁ ਕੰਤ ਨਿਮਾਣੀਆ ॥
गोपाल दइआल गोबिंद लालन मिलहु कंत निमाणीआ ॥

हे करुणामय जगत्पालक प्रिये जगदीश्वर, तव विनयशीलात्मवधूना सह सम्मिलितः भवतु ।

ਨੈਨ ਤਰਸਨ ਦਰਸ ਪਰਸਨ ਨਹ ਨੀਦ ਰੈਣਿ ਵਿਹਾਣੀਆ ॥
नैन तरसन दरस परसन नह नीद रैणि विहाणीआ ॥

तव दर्शनस्य भगवन्तं दर्शनं मम नेत्राणि स्पृहन्ति; रात्रौ गच्छति, किन्तु अहं निद्रां कर्तुं न शक्नोमि।

ਗਿਆਨ ਅੰਜਨ ਨਾਮ ਬਿੰਜਨ ਭਏ ਸਗਲ ਸੀਗਾਰਾ ॥
गिआन अंजन नाम बिंजन भए सगल सीगारा ॥

मया आध्यात्मिकप्रज्ञायाः चिकित्सालेपनं मम नेत्रेषु प्रयुक्तम्; नाम भगवतः नाम मम भोजनम् अस्ति। एतानि सर्वाणि मम अलङ्काराः।

ਨਾਨਕੁ ਪਇਅੰਪੈ ਸੰਤ ਜੰਪੈ ਮੇਲਿ ਕੰਤੁ ਹਮਾਰਾ ॥੧॥
नानकु पइअंपै संत जंपै मेलि कंतु हमारा ॥१॥

प्रार्थयति नानकः, साधुं ध्यायामः, यत् सः अस्मान् अस्माकं पतिना भगवता सह एकीकरोतु। ||१||

ਲਾਖ ਉਲਾਹਨੇ ਮੋਹਿ ਹਰਿ ਜਬ ਲਗੁ ਨਹ ਮਿਲੈ ਰਾਮ ॥
लाख उलाहने मोहि हरि जब लगु नह मिलै राम ॥

अहं सहस्राणि भर्त्सनाः सहन्ते, तथापि, मम प्रभुः मया सह न मिलितवान्।

ਮਿਲਨ ਕਉ ਕਰਉ ਉਪਾਵ ਕਿਛੁ ਹਮਾਰਾ ਨਹ ਚਲੈ ਰਾਮ ॥
मिलन कउ करउ उपाव किछु हमारा नह चलै राम ॥

अहं भगवता सह मिलितुं प्रयत्नः करोमि, परन्तु मम कोऽपि प्रयासः कार्यं न करोति ।

ਚਲ ਚਿਤ ਬਿਤ ਅਨਿਤ ਪ੍ਰਿਅ ਬਿਨੁ ਕਵਨ ਬਿਧੀ ਨ ਧੀਜੀਐ ॥
चल चित बित अनित प्रिअ बिनु कवन बिधी न धीजीऐ ॥

अस्थिरं मम चैतन्यम्, अस्थिरं च मे धनम्; मम भगवन्तं विना अहं सान्त्वयितुं न शक्नोमि।


सूचिः (1 - 1430)
जप पुटः: 1 - 8
सो दर पुटः: 8 - 10
सो पुरख पुटः: 10 - 12
सोहला पुटः: 12 - 13
सिरी राग पुटः: 14 - 93
राग माझ पुटः: 94 - 150
राग गउड़ी पुटः: 151 - 346
राग आसा पुटः: 347 - 488
राग गूजरी पुटः: 489 - 526
राग देवगणधारी पुटः: 527 - 536
राग बिहागड़ा पुटः: 537 - 556
राग वढ़हंस पुटः: 557 - 594
राग सोरठ पुटः: 595 - 659
राग धनसारी पुटः: 660 - 695
राग जैतसरी पुटः: 696 - 710
राग तोडी पुटः: 711 - 718
राग बैराडी पुटः: 719 - 720
राग तिलंग पुटः: 721 - 727
राग सूही पुटः: 728 - 794
राग बिलावल पुटः: 795 - 858
राग गोंड पुटः: 859 - 875
राग रामकली पुटः: 876 - 974
राग नट नारायण पुटः: 975 - 983
राग माली पुटः: 984 - 988
राग मारू पुटः: 989 - 1106
राग तुखारी पुटः: 1107 - 1117
राग केदारा पुटः: 1118 - 1124
राग भैरौ पुटः: 1125 - 1167
राग वसंत पुटः: 1168 - 1196
राग सारंगस पुटः: 1197 - 1253
राग मलार पुटः: 1254 - 1293
राग कानडा पुटः: 1294 - 1318
राग कल्याण पुटः: 1319 - 1326
राग प्रभाती पुटः: 1327 - 1351
राग जयवंती पुटः: 1352 - 1359
सलोक सहस्रकृति पुटः: 1353 - 1360
गाथा महला 5 पुटः: 1360 - 1361
फुनहे महला 5 पुटः: 1361 - 1363
चौबोले महला 5 पुटः: 1363 - 1364
सलोक भगत कबीर जिओ के पुटः: 1364 - 1377
सलोक सेख फरीद के पुटः: 1377 - 1385
सवईए स्री मुखबाक महला 5 पुटः: 1385 - 1389
सवईए महले पहिले के पुटः: 1389 - 1390
सवईए महले दूजे के पुटः: 1391 - 1392
सवईए महले तीजे के पुटः: 1392 - 1396
सवईए महले चौथे के पुटः: 1396 - 1406
सवईए महले पंजवे के पुटः: 1406 - 1409
सलोक वारा ते वधीक पुटः: 1410 - 1426
सलोक महला 9 पुटः: 1426 - 1429
मुंदावणी महला 5 पुटः: 1429 - 1429
रागमाला पुटः: 1430 - 1430