श्री गुरु ग्रन्थ साहिबः

पुटः - 37


ਬਿਨੁ ਸਤਿਗੁਰ ਕਿਨੈ ਨ ਪਾਇਓ ਕਰਿ ਵੇਖਹੁ ਮਨਿ ਵੀਚਾਰਿ ॥
बिनु सतिगुर किनै न पाइओ करि वेखहु मनि वीचारि ॥

सत्यगुरुं विना तं कोऽपि न लब्धवान्; एतत् मनसि चिन्तयित्वा पश्यन्तु।

ਮਨਮੁਖ ਮੈਲੁ ਨ ਉਤਰੈ ਜਿਚਰੁ ਗੁਰ ਸਬਦਿ ਨ ਕਰੇ ਪਿਆਰੁ ॥੧॥
मनमुख मैलु न उतरै जिचरु गुर सबदि न करे पिआरु ॥१॥

स्वेच्छा मनमुखानां मलिनता न प्रक्षाल्यते; तेषां गुरुशब्दे प्रेम नास्ति। ||१||

ਮਨ ਮੇਰੇ ਸਤਿਗੁਰ ਕੈ ਭਾਣੈ ਚਲੁ ॥
मन मेरे सतिगुर कै भाणै चलु ॥

सच्चे गुरुणा सह सङ्गतिं चर मे मनः |

ਨਿਜ ਘਰਿ ਵਸਹਿ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਪੀਵਹਿ ਤਾ ਸੁਖ ਲਹਹਿ ਮਹਲੁ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
निज घरि वसहि अंम्रितु पीवहि ता सुख लहहि महलु ॥१॥ रहाउ ॥

स्वस्य अन्तःस्थस्य गृहे निवसन्तु, अम्ब्रोसियलामृते च पिबन्तु; तस्य सान्निध्यस्य भवनस्य शान्तिं प्राप्स्यसि। ||१||विराम||

ਅਉਗੁਣਵੰਤੀ ਗੁਣੁ ਕੋ ਨਹੀ ਬਹਣਿ ਨ ਮਿਲੈ ਹਦੂਰਿ ॥
अउगुणवंती गुणु को नही बहणि न मिलै हदूरि ॥

अगुणानां पुण्यं नास्ति; तेषां तस्य सान्निध्ये उपविष्टुं न अनुमतिः भवति।

ਮਨਮੁਖਿ ਸਬਦੁ ਨ ਜਾਣਈ ਅਵਗਣਿ ਸੋ ਪ੍ਰਭੁ ਦੂਰਿ ॥
मनमुखि सबदु न जाणई अवगणि सो प्रभु दूरि ॥

स्वेच्छा मनमुखाः शबदं न जानन्ति; गुणहीनाः ईश्वरात् दूरं भवन्ति।

ਜਿਨੀ ਸਚੁ ਪਛਾਣਿਆ ਸਚਿ ਰਤੇ ਭਰਪੂਰਿ ॥
जिनी सचु पछाणिआ सचि रते भरपूरि ॥

ये सत्यं विज्ञायन्ते ते सत्यानुरूपाः ।

ਗੁਰਸਬਦੀ ਮਨੁ ਬੇਧਿਆ ਪ੍ਰਭੁ ਮਿਲਿਆ ਆਪਿ ਹਦੂਰਿ ॥੨॥
गुरसबदी मनु बेधिआ प्रभु मिलिआ आपि हदूरि ॥२॥

तेषां मनः गुरुस्य शबादस्य वचनेन विद्धं भवति, ईश्वरः स्वयमेव तान् स्वसन्निधौ प्रविशति। ||२||

ਆਪੇ ਰੰਗਣਿ ਰੰਗਿਓਨੁ ਸਬਦੇ ਲਇਓਨੁ ਮਿਲਾਇ ॥
आपे रंगणि रंगिओनु सबदे लइओनु मिलाइ ॥

सः स्वयमेव अस्मान् स्वप्रेमवर्णेन रञ्जयति; स्वस्य शाबादस्य वचनस्य माध्यमेन सः अस्मान् स्वेन सह एकीकरोति।

ਸਚਾ ਰੰਗੁ ਨ ਉਤਰੈ ਜੋ ਸਚਿ ਰਤੇ ਲਿਵ ਲਾਇ ॥
सचा रंगु न उतरै जो सचि रते लिव लाइ ॥

एषः सच्चः वर्णः न क्षीणः भविष्यति, ये तस्य प्रेम्णा अनुकूलाः सन्ति।

ਚਾਰੇ ਕੁੰਡਾ ਭਵਿ ਥਕੇ ਮਨਮੁਖ ਬੂਝ ਨ ਪਾਇ ॥
चारे कुंडा भवि थके मनमुख बूझ न पाइ ॥

स्वेच्छा मनमुखाः चतुर्दिक्षु परिभ्रमणं श्रान्ताः भवन्ति, किन्तु ते न अवगच्छन्ति।

ਜਿਸੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮੇਲੇ ਸੋ ਮਿਲੈ ਸਚੈ ਸਬਦਿ ਸਮਾਇ ॥੩॥
जिसु सतिगुरु मेले सो मिलै सचै सबदि समाइ ॥३॥

यः सच्चिगुरुना सह संयुज्यते, सः शब्दस्य सत्यवचने मिलति, विलीयते च। ||३||

ਮਿਤ੍ਰ ਘਣੇਰੇ ਕਰਿ ਥਕੀ ਮੇਰਾ ਦੁਖੁ ਕਾਟੈ ਕੋਇ ॥
मित्र घणेरे करि थकी मेरा दुखु काटै कोइ ॥

एतावता मित्राणि कृत्वा अहं क्लान्तः अभवम्, मम दुःखस्य अन्त्यं कोऽपि कर्तुं शक्नोति इति आशां कुर्वन् ।

ਮਿਲਿ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੁਖੁ ਕਟਿਆ ਸਬਦਿ ਮਿਲਾਵਾ ਹੋਇ ॥
मिलि प्रीतम दुखु कटिआ सबदि मिलावा होइ ॥

मम प्रियेन सह मिलित्वा मम दुःखं समाप्तम्; अहं शब्दवचनेन सह संयोगं प्राप्तवान्।

ਸਚੁ ਖਟਣਾ ਸਚੁ ਰਾਸਿ ਹੈ ਸਚੇ ਸਚੀ ਸੋਇ ॥
सचु खटणा सचु रासि है सचे सची सोइ ॥

सत्यं अर्जयन्, सत्यधनसञ्चयश्च सत्यवादी सत्यकीर्तिं लभते।

ਸਚਿ ਮਿਲੇ ਸੇ ਨ ਵਿਛੁੜਹਿ ਨਾਨਕ ਗੁਰਮੁਖਿ ਹੋਇ ॥੪॥੨੬॥੫੯॥
सचि मिले से न विछुड़हि नानक गुरमुखि होइ ॥४॥२६॥५९॥

सत्येन सह मिलित्वा नानक गुरमुखः पुनः तस्मात् न विरक्तः भविष्यति। ||४||२६||५९||

ਸਿਰੀਰਾਗੁ ਮਹਲਾ ੩ ॥
सिरीरागु महला ३ ॥

सिरी राग, तृतीय मेहल : १.

ਆਪੇ ਕਾਰਣੁ ਕਰਤਾ ਕਰੇ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਦੇਖੈ ਆਪਿ ਉਪਾਇ ॥
आपे कारणु करता करे स्रिसटि देखै आपि उपाइ ॥

प्रजापतिः एव सृष्टिं सृष्टवान्; सः जगत् उत्पादितवान्, सः एव तत् पश्यति ।

ਸਭ ਏਕੋ ਇਕੁ ਵਰਤਦਾ ਅਲਖੁ ਨ ਲਖਿਆ ਜਾਇ ॥
सभ एको इकु वरतदा अलखु न लखिआ जाइ ॥

एक एव भगवान् सर्वव्याप्तः व्याप्तः। अदृष्टं न दृश्यते ।

ਆਪੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦਇਆਲੁ ਹੈ ਆਪੇ ਦੇਇ ਬੁਝਾਇ ॥
आपे प्रभू दइआलु है आपे देइ बुझाइ ॥

ईश्वरः एव दयालुः अस्ति; स एव अवगमनं प्रयच्छति।

ਗੁਰਮਤੀ ਸਦ ਮਨਿ ਵਸਿਆ ਸਚਿ ਰਹੇ ਲਿਵ ਲਾਇ ॥੧॥
गुरमती सद मनि वसिआ सचि रहे लिव लाइ ॥१॥

गुरुशिक्षाद्वारा सत्पुरुषः सदा तेषां मनसि प्रेम्णा आसक्तानां मनसि निवसति। ||१||

ਮਨ ਮੇਰੇ ਗੁਰ ਕੀ ਮੰਨਿ ਲੈ ਰਜਾਇ ॥
मन मेरे गुर की मंनि लै रजाइ ॥

हे मम मनः गुरु इच्छया समर्पणं कुरु।

ਮਨੁ ਤਨੁ ਸੀਤਲੁ ਸਭੁ ਥੀਐ ਨਾਮੁ ਵਸੈ ਮਨਿ ਆਇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
मनु तनु सीतलु सभु थीऐ नामु वसै मनि आइ ॥१॥ रहाउ ॥

मनः शरीरं च सर्वथा शीतलं शान्तं च भवति, नाम च मनसि निवासं कर्तुं आगच्छति। ||१||विराम||

ਜਿਨਿ ਕਰਿ ਕਾਰਣੁ ਧਾਰਿਆ ਸੋਈ ਸਾਰ ਕਰੇਇ ॥
जिनि करि कारणु धारिआ सोई सार करेइ ॥

सृष्टिं सृष्ट्वा समर्थयति परिपालयति च ।

ਗੁਰ ਕੈ ਸਬਦਿ ਪਛਾਣੀਐ ਜਾ ਆਪੇ ਨਦਰਿ ਕਰੇਇ ॥
गुर कै सबदि पछाणीऐ जा आपे नदरि करेइ ॥

गुरुस्य शाबादस्य वचनं साक्षात्कृतं भवति, यदा सः स्वयमेव स्वस्य कृपादृष्टिम् अयच्छति।

ਸੇ ਜਨ ਸਬਦੇ ਸੋਹਣੇ ਤਿਤੁ ਸਚੈ ਦਰਬਾਰਿ ॥
से जन सबदे सोहणे तितु सचै दरबारि ॥

ये सत्येश्वरस्य प्राङ्गणे शबादशोभिताः |

ਗੁਰਮੁਖਿ ਸਚੈ ਸਬਦਿ ਰਤੇ ਆਪਿ ਮੇਲੇ ਕਰਤਾਰਿ ॥੨॥
गुरमुखि सचै सबदि रते आपि मेले करतारि ॥२॥

-ते गुरमुखाः शाबादस्य सत्यवचने अनुकूलाः सन्ति; प्रजापतिः तान् स्वयमेव एकीकरोति। ||२||

ਗੁਰਮਤੀ ਸਚੁ ਸਲਾਹਣਾ ਜਿਸ ਦਾ ਅੰਤੁ ਨ ਪਾਰਾਵਾਰੁ ॥
गुरमती सचु सलाहणा जिस दा अंतु न पारावारु ॥

गुरुशिक्षाद्वारा सत्यस्य स्तुवन्तु यस्य अन्तं सीमां वा नास्ति।

ਘਟਿ ਘਟਿ ਆਪੇ ਹੁਕਮਿ ਵਸੈ ਹੁਕਮੇ ਕਰੇ ਬੀਚਾਰੁ ॥
घटि घटि आपे हुकमि वसै हुकमे करे बीचारु ॥

सः एकैकं हृदये निवसति, स्वस्य आज्ञायाः हुकमद्वारा; तस्य हुकमेण वयं तं चिन्तयामः।

ਗੁਰਸਬਦੀ ਸਾਲਾਹੀਐ ਹਉਮੈ ਵਿਚਹੁ ਖੋਇ ॥
गुरसबदी सालाहीऐ हउमै विचहु खोइ ॥

अतः गुरुस्य शबदस्य वचनस्य माध्यमेन तस्य स्तुतिं कुर्वन्तु, अहङ्कारं च अन्तः बहिः निष्कासयन्तु।

ਸਾ ਧਨ ਨਾਵੈ ਬਾਹਰੀ ਅਵਗਣਵੰਤੀ ਰੋਇ ॥੩॥
सा धन नावै बाहरी अवगणवंती रोइ ॥३॥

सा आत्मा वधूः भगवतः नामहीनः गुणहीनं कार्यं करोति, अतः सा शोचति। ||३||

ਸਚੁ ਸਲਾਹੀ ਸਚਿ ਲਗਾ ਸਚੈ ਨਾਇ ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਹੋਇ ॥
सचु सलाही सचि लगा सचै नाइ त्रिपति होइ ॥

सत्यं स्तुवन् सत्तं सक्तं सत्यनामेन तुष्टोऽस्मि ।

ਗੁਣ ਵੀਚਾਰੀ ਗੁਣ ਸੰਗ੍ਰਹਾ ਅਵਗੁਣ ਕਢਾ ਧੋਇ ॥
गुण वीचारी गुण संग्रहा अवगुण कढा धोइ ॥

तस्य गुणान् चिन्तयन् अहं गुणं पुण्यं च सञ्चयामि; अहं दोषेभ्यः स्वच्छं प्रक्षालयामि।

ਆਪੇ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਇਦਾ ਫਿਰਿ ਵੇਛੋੜਾ ਨ ਹੋਇ ॥
आपे मेलि मिलाइदा फिरि वेछोड़ा न होइ ॥

सः एव अस्मान् स्वसङ्घे एकीकरोति; न भूयः विरहः।

ਨਾਨਕ ਗੁਰੁ ਸਾਲਾਹੀ ਆਪਣਾ ਜਿਦੂ ਪਾਈ ਪ੍ਰਭੁ ਸੋਇ ॥੪॥੨੭॥੬੦॥
नानक गुरु सालाही आपणा जिदू पाई प्रभु सोइ ॥४॥२७॥६०॥

हे नानक, मम गुरुस्य स्तुतिं गायामि; तस्य माध्यमेन अहं तम् ईश्वरं प्राप्नोमि। ||४||२७||६०||

ਸਿਰੀਰਾਗੁ ਮਹਲਾ ੩ ॥
सिरीरागु महला ३ ॥

सिरी राग, तृतीय मेहल : १.

ਸੁਣਿ ਸੁਣਿ ਕਾਮ ਗਹੇਲੀਏ ਕਿਆ ਚਲਹਿ ਬਾਹ ਲੁਡਾਇ ॥
सुणि सुणि काम गहेलीए किआ चलहि बाह लुडाइ ॥

शृणु शृणु आत्मा वधू: त्वं कामाभिलाषिता-किमर्थं हर्षेण बाहून् डुलन् एवम् चरसि?

ਆਪਣਾ ਪਿਰੁ ਨ ਪਛਾਣਹੀ ਕਿਆ ਮੁਹੁ ਦੇਸਹਿ ਜਾਇ ॥
आपणा पिरु न पछाणही किआ मुहु देसहि जाइ ॥

त्वं स्वस्य पतिं न परिचिनोसि प्रभु! यदा त्वं तस्य समीपं गच्छसि तदा किं मुखं दर्शयिष्यसि ।

ਜਿਨੀ ਸਖਂੀ ਕੰਤੁ ਪਛਾਣਿਆ ਹਉ ਤਿਨ ਕੈ ਲਾਗਉ ਪਾਇ ॥
जिनी सखीं कंतु पछाणिआ हउ तिन कै लागउ पाइ ॥

भगिनी आत्मवधूनां पादौ स्पृशामि पतिं भगवन्तं ज्ञातवन्तः।

ਤਿਨ ਹੀ ਜੈਸੀ ਥੀ ਰਹਾ ਸਤਸੰਗਤਿ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਇ ॥੧॥
तिन ही जैसी थी रहा सतसंगति मेलि मिलाइ ॥१॥

यदि अहं तेषां सदृशः भवितुम् अर्हति स्म! सत्संगतस्य सत्यसङ्घस्य सदस्यत्वेन अहं तस्य संघे एकीकृतः अस्मि। ||१||


सूचिः (1 - 1430)
जप पुटः: 1 - 8
सो दर पुटः: 8 - 10
सो पुरख पुटः: 10 - 12
सोहला पुटः: 12 - 13
सिरी राग पुटः: 14 - 93
राग माझ पुटः: 94 - 150
राग गउड़ी पुटः: 151 - 346
राग आसा पुटः: 347 - 488
राग गूजरी पुटः: 489 - 526
राग देवगणधारी पुटः: 527 - 536
राग बिहागड़ा पुटः: 537 - 556
राग वढ़हंस पुटः: 557 - 594
राग सोरठ पुटः: 595 - 659
राग धनसारी पुटः: 660 - 695
राग जैतसरी पुटः: 696 - 710
राग तोडी पुटः: 711 - 718
राग बैराडी पुटः: 719 - 720
राग तिलंग पुटः: 721 - 727
राग सूही पुटः: 728 - 794
राग बिलावल पुटः: 795 - 858
राग गोंड पुटः: 859 - 875
राग रामकली पुटः: 876 - 974
राग नट नारायण पुटः: 975 - 983
राग माली पुटः: 984 - 988
राग मारू पुटः: 989 - 1106
राग तुखारी पुटः: 1107 - 1117
राग केदारा पुटः: 1118 - 1124
राग भैरौ पुटः: 1125 - 1167
राग वसंत पुटः: 1168 - 1196
राग सारंगस पुटः: 1197 - 1253
राग मलार पुटः: 1254 - 1293
राग कानडा पुटः: 1294 - 1318
राग कल्याण पुटः: 1319 - 1326
राग प्रभाती पुटः: 1327 - 1351
राग जयवंती पुटः: 1352 - 1359
सलोक सहस्रकृति पुटः: 1353 - 1360
गाथा महला 5 पुटः: 1360 - 1361
फुनहे महला 5 पुटः: 1361 - 1363
चौबोले महला 5 पुटः: 1363 - 1364
सलोक भगत कबीर जिओ के पुटः: 1364 - 1377
सलोक सेख फरीद के पुटः: 1377 - 1385
सवईए स्री मुखबाक महला 5 पुटः: 1385 - 1389
सवईए महले पहिले के पुटः: 1389 - 1390
सवईए महले दूजे के पुटः: 1391 - 1392
सवईए महले तीजे के पुटः: 1392 - 1396
सवईए महले चौथे के पुटः: 1396 - 1406
सवईए महले पंजवे के पुटः: 1406 - 1409
सलोक वारा ते वधीक पुटः: 1410 - 1426
सलोक महला 9 पुटः: 1426 - 1429
मुंदावणी महला 5 पुटः: 1429 - 1429
रागमाला पुटः: 1430 - 1430