شري دسم گرنتھ

صفحو - 1187


ਸੁਨੁ ਸਰਦਾਰ ਪਰੀ ਜੁ ਹਮ ਜਿਹ ਹਿਤ ਅਤਿ ਸ੍ਰਮ ਕੀਨ ॥
sun saradaar paree ju ham jih hit at sram keen |

(سخي پاري شاهه پريءَ کي چوڻ لڳو.) اي شاهه پياري! ٻڌو جنهن لاءِ مون محنت ڪئي آهي،

ਅਬ ਤੈ ਯਾਹਿ ਬਰਿਯੋ ਚਹਤ ਮਿਲਨ ਨ ਤਾ ਕਹ ਦੀਨ ॥੪੪॥
ab tai yaeh bariyo chahat milan na taa kah deen |44|

هاڻي تون هن کي طلاق ڏيڻ چاهين ٿو ۽ هن کي (راج ڪماري سان) ملڻ جي به اجازت نه ڏي. 44.

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

چوويهه:

ਸਖਿ ਸਰਦਾਰ ਪਰੀ ਕ੍ਯਾ ਕਰੈ ॥
sakh saradaar paree kayaa karai |

اي سخي! شاهه پريءَ کي به ڇا گهرجي؟

ਬਿਰਹ ਤਾਪ ਤਨ ਛਤਿਯਾ ਜਰੈ ॥
birah taap tan chhatiyaa jarai |

(ان جي) استعمال ۾ (منهنجو) جسم ۽ سينو سڙي رهيو آهي.

ਜਬ ਮੈ ਯਾ ਕੋ ਰੂਪ ਨਿਹਾਰਿਯੋ ॥
jab mai yaa ko roop nihaariyo |

مون جڏهن ان جو روپ ڏٺو،

ਸ੍ਵਰਗ ਬਿਖੈ ਕੋ ਬਾਸ ਬਿਸਾਰਿਯੋ ॥੪੫॥
svarag bikhai ko baas bisaariyo |45|

تنهن ڪري جنت ۾ رهڻ جو فڪر ڇڏي ويو آهي. 45.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

ٻٽي

ਕਹਾ ਕਰੋ ਮੈ ਜਾਉ ਕਤ ਲਗੈ ਨਿਗੋਡੇ ਨੈਨ ॥
kahaa karo mai jaau kat lagai nigodde nain |

مان ڇا ڪريان، ڪيڏانهن وڃان؟ (مون وٽ) خراب تلوار.

ਬਿਨੁ ਹੇਰੇ ਕਲ ਨ ਪਰੈ ਨਿਰਖਤ ਲਾਗਤ ਚੈਨ ॥੪੬॥
bin here kal na parai nirakhat laagat chain |46|

ان کي ڏسڻ کان سواءِ سڪون نه آهي ۽ ڏسڻ سان ئي خوشي محسوس ٿئي ٿي. 46.

ਬਿਨ ਦੇਖੇ ਮਹਬੂਬ ਕੇ ਪਲਕ ਲਗਤ ਹੈ ਜਾਮ ॥
bin dekhe mahaboob ke palak lagat hai jaam |

محبوب کي ڏسڻ کان سواءِ، اکين جو هڪ جھٽڪو به ڏسڻ ۾ اچي ٿو.

ਤਬ ਸਰਦਾਰ ਪਰੀ ਹੁਤੀ ਅਬ ਇਹ ਭਈ ਗੁਲਾਮ ॥੪੭॥
tab saradaar paree hutee ab ih bhee gulaam |47|

پوءِ اهو شاهه پريو هو، هاڻي غلام ٿي ويو آهي. 47.

ਕਹਾ ਕਰੌ ਕਾ ਸੌ ਕਹੌ ਕਹੇ ਨ ਆਵਤ ਬੈਨ ॥
kahaa karau kaa sau kahau kahe na aavat bain |

(مان) ڇا ڪريان، ڪنهن کي ٻڌايان؟ (مان آهيان) سان ڳالهايو نه پيو وڃي.

ਬਿਨੁ ਦੇਖੇ ਮਹਬੂਬ ਕੇ ਭਏ ਜਹਮਤੀ ਨੈਨ ॥੪੮॥
bin dekhe mahaboob ke bhe jahamatee nain |48|

محبوب کي ڏسڻ کان سواءِ، نانءُ بيمار ٿي پيو آهي (’ڄامتي‘). 48.

ਅੜਿਲ ॥
arril |

ثابت قدم:

ਪਲਕ ਨ ਇਤ ਉਤ ਜਾਇ ਨੈਨ ਐਸੇ ਲਗੇ ॥
palak na it ut jaae nain aaise lage |

اکيون اهڙيون آهن جو اُتي هڪ لمحي لاءِ به نه هلنديون آهن (يعني ڏسو).

ਪਿਯ ਦੇਖਨ ਕੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੋਊ ਇਹ ਬਿਧਿ ਪਗੇ ॥
piy dekhan ke prem doaoo ih bidh page |

ٻئي محبوب کي ڏسڻ لاءِ پنهنجي عشق ۾ مشغول آهن.

ਲਗਨ ਲਾਗਿ ਮੁਰਿ ਗਈ ਨਿਗੋਡਿ ਨ ਛੂਟਈ ॥
lagan laag mur gee nigodd na chhoottee |

مان (اهڙي) ثابت قدم ٿي چڪو آهيان ته بڇڙو نه بچي.

ਹੋ ਨੈਕੁ ਨਿਹਾਰੇ ਬਿਨੁ ਸਖਿ ਪ੍ਰਾਨ ਨਿਖੂਟਈ ॥੪੯॥
ho naik nihaare bin sakh praan nikhoottee |49|

اي سخي! هن کي ڏسڻ کان سواءِ، (منهنجي) جان نڪري رهي آهي. 49.

ਛੁਟਤ ਛੁਟਾਏ ਨਾਹਿ ਨਿਗੋਡੇ ਜਹ ਲਗੇ ॥
chhuttat chhuttaae naeh nigodde jah lage |

اهڙا خراب آهن جن کي ختم نٿو ڪري سگهجي.

ਪਲਕ ਨ ਇਤ ਉਤ ਹੋਇ ਪ੍ਰੇਮ ਪਿਯ ਕੇ ਪਗੇ ॥
palak na it ut hoe prem piy ke page |

محبوب جي عشق ۾ مگن هئڻ ڪري، اُتي اک ڇنڀڻ به نه ٿو ڦري.

ਜਹਾ ਲਗੇ ਏ ਨੈਨ ਤਹੀ ਕੈ ਹ੍ਵੈ ਰਹੇ ॥
jahaa lage e nain tahee kai hvai rahe |

جتي به هي پٿر پوکيا ويا آهن، اتي ئي رهيا آهن.

ਹੋ ਫਿਰਿ ਆਵਨ ਕੇ ਨਾਹਿ ਕਬਿਨ ਐਸੇ ਕਹੇ ॥੫੦॥
ho fir aavan ke naeh kabin aaise kahe |50|

شاعرن به هن طرح چيو آهي ته (جتي هليا ويندا آهن) اتان نه موٽندا آهن. 50.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

ٻٽي

ਥਰਹਰਾਇ ਥਿਰ ਨ ਰਹਹਿ ਪਲਕ ਨਹੀ ਠਹਰਾਹਿ ॥
tharaharaae thir na raheh palak nahee tthaharaeh |

اهي هڪ لمحي لاءِ به هلڪي هلڪي، غير مستحڪم، غير مستحڪم آهن.

ਜਹ ਲਾਗੇ ਏ ਲੋਇਨਾ ਫਿਰਿ ਆਵਨ ਕੇ ਨਾਹਿ ॥੫੧॥
jah laage e loeinaa fir aavan ke naeh |51|

جتي هي موتي هاڻي پوکيا ويا آهن، (اتي) نه موٽندا. 51.

ਨਿਰਖਿ ਨੈਨ ਮਹਬੂਬ ਕੇ ਨੈਨ ਗਡੇ ਤਿਨ ਮਾਹਿ ॥
nirakh nain mahaboob ke nain gadde tin maeh |

عاشق جون اکيون ڏسي، (منهنجي) اکيون اُن ۾ پئجي ويون.

ਉਡੈ ਅਘਾਨੇ ਬਾਜ ਜ੍ਯੋ ਫਿਰ ਆਵਨ ਕੇ ਨਾਹਿ ॥੫੨॥
auddai aghaane baaj jayo fir aavan ke naeh |52|

اهي هاڪڙي وانگر اڏامي ويا آهن، اهي واپس وڃڻ وارا نه آهن. 52.

ਜਹਾ ਲਗੇ ਏ ਲੋਇਨਾ ਤਹ ਹੀ ਕੇ ਸੁ ਭਏ ॥
jahaa lage e loeinaa tah hee ke su bhe |

جتي اهي موتي پوکيا ويا، (پوءِ) اتي ٿي ويا.

ਬਹਰੀ ਜ੍ਯੋਂ ਕਹਰੀ ਦੋਊ ਗਏ ਸੁ ਗਏ ਗਏ ॥੫੩॥
baharee jayon kaharee doaoo ge su ge ge |53|

جيئن هرڻ (شڪاري پکيءَ جو) ٻئي ڀَرَ، (هڪ ڀيرو) هليا وڃن ته پوءِ هميشه لاءِ هليا وڃن. 53.

ਅੜਿਲ ॥
arril |

ثابت قدم:

ਜਿਤ ਲਾਗੇ ਏ ਨੈਨ ਸੁ ਤਿਤਹੀ ਕੇ ਭਏ ॥
jit laage e nain su titahee ke bhe |

جتي اهي موتي پوکيا ويا، (پوءِ) اتي ئي رهيا.

ਕਰਿ ਹਾਰੀ ਹੌ ਜਤਨ ਨ ਭੂਲਿ ਇਤੈ ਅਏ ॥
kar haaree hau jatan na bhool itai ae |

مان ڏاڍي ڪوشش ڪندي ٿڪجي پيو آهيان، (اهو) وسارڻ جي باوجود به هتي نه آيو آهيان.

ਛੁਟੀ ਬਾਤ ਮੁਰਿ ਕਰ ਤੇ ਕਹੋ ਹੌ ਕ੍ਯਾ ਕਰੌ ॥
chhuttee baat mur kar te kaho hau kayaa karau |

لفظ منهنجي هٿ مان نڪري ويو آهي (مطلب ته هاڻي مون ۾ ڪجهه به نه بچيو آهي) ٻڌايو ته مان ڇا ڪريان؟

ਹੋ ਮਦਨ ਤਾਪ ਤਨ ਤਈ ਸਦਾ ਜਿਯ ਮੈ ਜਰੌ ॥੫੪॥
ho madan taap tan tee sadaa jiy mai jarau |54|

(مان) دل ۾ سدائين جلندو آهيان. 54.

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

چوويهه:

ਕੋਟਿ ਜਤਨ ਕਰਿ ਰਹੀ ਸਖੀ ਸਬ ॥
kott jatan kar rahee sakhee sab |

سڀ سخا ڪوشش ڪري ٿڪجي پيا،

ਲਗਨ ਨਿਗੌਡੀ ਲਾਗਿ ਗਈ ਜਬ ॥
lagan nigauaddee laag gee jab |

پر جڏهن خراب پيار شروع ٿيو.

ਤਬ ਤਿਨ ਪਰੀ ਉਪਾਇ ਬਿਚਾਰੋ ॥
tab tin paree upaae bichaaro |

پوءِ انهن پرين هڪ منصوبو سوچيو

ਰਾਜ ਪੁਤ੍ਰ ਸੌ ਜਾਇ ਉਚਾਰੋ ॥੫੫॥
raaj putr sau jaae uchaaro |55|

۽ راج ڪمار وٽ ويو ۽ چيائين.55.

ਰਾਜ ਕੁਅਰ ਤੈ ਜਿਹ ਬਰ ਲਾਇਕ ॥
raaj kuar tai jih bar laaeik |

اي راج ڪمار! جنهن جي تون لائق آهين،

ਜਾ ਕੀ ਪਰੀ ਲਗਹਿ ਸਭ ਪਾਇਕ ॥
jaa kee paree lageh sabh paaeik |

سڀ ملائڪ سندس پيرن تي ڪري پيا.

ਅਬ ਤੁਹਿ ਬਰਿਯੋ ਚਹਤ ਹਮਰੀ ਪਤਿ ॥
ab tuhi bariyo chahat hamaree pat |

هاڻي اسان جي سرداراڻي (شهزادي پري) توهان سان ملڻ چاهي ٿي.

ਕਹਾ ਤਿਹਾਰੇ ਆਵਤ ਹੈ ਮਤਿ ॥੫੬॥
kahaa tihaare aavat hai mat |56|

توهان جي ذهن ۾ ڇا اچي (اسان کي ٻڌايو) 56.

ਰਾਜ ਕੁਅਰ ਇਹ ਭਾਤਿ ਸੁਨਾ ਜਬ ॥
raaj kuar ih bhaat sunaa jab |

راج ڪمار جڏهن اها ڳالهه ٻڌي.

ਬਚਨ ਪਰੀ ਸੋ ਕਹੇ ਬਿਹਸਿ ਤਬ ॥
bachan paree so kahe bihas tab |

تڏهن پرين کلندي چيو:

ਮੈ ਸਰਦਾਰ ਪਰਿਹਿ ਨਹਿ ਬਰਿ ਹੌਂ ॥
mai saradaar parihi neh bar hauan |

مان شاهه پرين سان شادي نه ڪندس

ਲਾਗਿ ਬਿਰਹ ਸੁ ਕੁਅਰਿ ਕੇ ਮਰਿ ਹੌਂ ॥੫੭॥
laag birah su kuar ke mar hauan |57|

۽ مان ان راج ڪماري جي غير موجودگي ۾ مري ويندس. 57.