شري دسم گرنتھ

صفحو - 431


ਅਸਮ ਸਿੰਘ ਜਸ ਸਿੰਘ ਪੁਨਿ ਇੰਦ੍ਰ ਸਿੰਘ ਬਲਵਾਨ ॥
asam singh jas singh pun indr singh balavaan |

آسام سنگھ، جس سنگھ، اندر سنگھ،

ਅਭੈ ਸਿੰਘ ਸੂਰੋ ਬਡੋ ਇਛ ਸਿੰਘ ਸੁਰ ਗਿਆਨ ॥੧੩੩੮॥
abhai singh sooro baddo ichh singh sur giaan |1338|

جنگ جي ميدان ۾ آسام سنگهه، جيس سنگهه، اندر سنگهه، ابائي سنگهه ۽ اچ سنگهه جهڙا طاقتور ۽ سکيا ورتل هئا.

ਚਮੂੰ ਭਜੀ ਭੂਪਨ ਲਖੀ ਚਲੇ ਜੁਧ ਕੇ ਕਾਜ ॥
chamoon bhajee bhoopan lakhee chale judh ke kaaj |

انهن بادشاهن جڏهن لشڪر کي ڀڄندي ڏٺو ته وڙهڻ لاءِ اڳتي وڌيا

ਅਹੰਕਾਰ ਪਾਚੋ ਕੀਓ ਅਜੁ ਹਨਿ ਹੈ ਜਦੁਰਾਜ ॥੧੩੩੯॥
ahankaar paacho keeo aj han hai jaduraaj |1339|

پنجن ئي فخر سان چيو، ”اسان کي ضرور مارينداسين ڪرشن کي، جيڪو یادون جي پالڻهار آهي.

ਉਤ ਤੇ ਆਯੁਧ ਲੈ ਸਬੈ ਆਏ ਕੋਪ ਬਢਾਇ ॥
aut te aayudh lai sabai aae kop badtaae |

اتان سڀ (بادشاهه) هٿياربند ۽ ناراض آيا.

ਇਤ ਤੇ ਹਰਿ ਸਮੁਹੇ ਭਏ ਸ੍ਯੰਦਨ ਸੀਘ੍ਰ ਧਵਾਇ ॥੧੩੪੦॥
eit te har samuhe bhe sayandan seeghr dhavaae |1340|

انهيءَ پاسي کان پنهنجا هٿيار هٿ ۾ کنيا ۽ وڏي غصي ۾، سڀيئي اڳيان آيا ۽ انهيءَ پاسي کان ڪرشن ديوتا پنهنجو رٿ ڊوڙائي انهن جي سامهون اچي پهتو.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

سويا

ਸੁਭਟੇਸ ਮਹਾ ਬਲਵੰਤ ਤਬੈ ਜਦੁਬੀਰ ਕੀ ਓਰ ਤੇ ਆਗੇ ਹੀ ਧਾਯੋ ॥
subhattes mahaa balavant tabai jadubeer kee or te aage hee dhaayo |

پوءِ عظيم جنگجو سبھت سنگهه ڪرشن جي پاسي کان اڳتي وڌيو.

ਪਾਚ ਹੀ ਬਾਨ ਲਏ ਤਿਹ ਪਾਨਿ ਬਡੋ ਧਨੁ ਤਾਨ ਕੈ ਕੋਪ ਬਢਾਯੋ ॥
paach hee baan le tih paan baddo dhan taan kai kop badtaayo |

هڪ ئي وقت زبردست جنگجو سبت سنگهه ڪرشن جي پاسي کان ڀڄي ويو ۽ پنج تير هٿ ۾ کڻي، وڏي غصي ۾ پنهنجي ڳري ڪمان کي ڪڍيائين.

ਏਕ ਹੀ ਏਕ ਹਨਿਓ ਸਰ ਪਾਚਨ ਭੂਪਨਿ ਕੋ ਤਿਨਿ ਮਾਰਿ ਗਿਰਾਯੋ ॥
ek hee ek hanio sar paachan bhoopan ko tin maar giraayo |

هن پنجن بادشاهن کي قتل ڪيو، هر هڪ تير سان

ਤੂਲਿ ਜਿਉ ਜਾਰਿ ਦਏ ਨ੍ਰਿਪ ਪਾਚ ਮਨੋ ਨ੍ਰਿਪ ਆਂਚ ਸੁ ਬੇਖ ਬਨਾਯੋ ॥੧੩੪੧॥
tool jiau jaar de nrip paach mano nrip aanch su bekh banaayo |1341|

اهي پنج ئي راجا ٿلهي وانگر ٻرندا رهيا ۽ ظاهر ٿيو ته سبت سنگهه باهه جو شعلو هو.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

DOHRA

ਸੁਭਟ ਸਿੰਘ ਰੁਪਿ ਸਮਰ ਮੈ ਕੀਯੋ ਪ੍ਰਚੰਡ ਬਲੁ ਜਾਸੁ ॥
subhatt singh rup samar mai keeyo prachandd bal jaas |

سڀت سنگهه جنگ جي ميدان تي مارچ ڪري پنهنجي زبردست طاقت جو مظاهرو ڪيو.

ਨਰਪਤਿ ਆਏ ਪਾਚ ਬਰ ਕੀਨੋ ਤਿਨ ਕੋ ਨਾਸ ॥੧੩੪੨॥
narapat aae paach bar keeno tin ko naas |1342|

1342ع ۾ جنگ جي ميدان ۾ مضبوطيءَ سان بيٺو، سبھت سنگهه سخت جنگ وڙهي ۽ اتي آيل پنجن راجائن کي تباهه ڪري ڇڏيو.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਬਚਿਤ੍ਰ ਨਾਟਕ ਗ੍ਰੰਥੇ ਕ੍ਰਿਸਨਾਵਤਾਰੇ ਜੁਧੁ ਪ੍ਰਬੰਧੇ ਪਾਚ ਭੂਪ ਬਧਹ ॥
eit sree bachitr naattak granthe krisanaavataare judh prabandhe paach bhoop badhah |

باب جي پڄاڻيءَ جو عنوان آهي ”جنگ ۾ پنجن بادشاهن جو قتل“ بچيتار ناٽڪ ۾ ڪرشناوتار ۾.

ਅਥ ਦਸ ਭੂਪ ਜੁਧ ਕਥਨੰ ॥
ath das bhoop judh kathanan |

هاڻي ڏهن بادشاهن سان جنگ جو بيان شروع ٿئي ٿو

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

DOHRA

ਅਉਰ ਭੂਪ ਦਸ ਕੋਪ ਕੈ ਧਾਏ ਸੰਗ ਲੈ ਬੀਰ ॥
aaur bhoop das kop kai dhaae sang lai beer |

ٻيا ڏهه بادشاهه، وڏي ڪاوڙ ۾، پنهنجن ويڙهاڪن سان گڏ اڳتي وڌيا

ਜੁਧ ਬਿਖੈ ਦੁਰਮਦ ਬਡੇ ਮਹਾਰਥੀ ਰਨਧੀਰ ॥੧੩੪੩॥
judh bikhai duramad badde mahaarathee ranadheer |1343|

اُھي سڀيئي عظيم رتوڇاڻ وارا ھئا ۽ جنگ ۾ نشئي ھٿين وانگر ھئا.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

سويا

ਆਵਤ ਹੀ ਮਿਲ ਕੈ ਦਸ ਹੂੰ ਨ੍ਰਿਪ ਸ੍ਰੀ ਸੁਭਟੇਸ ਕੋ ਬਾਨ ਚਲਾਏ ॥
aavat hee mil kai das hoon nrip sree subhattes ko baan chalaae |

جيئن ئي اهي آيا ته ڏهن بادشاهن سبت سنگهه تي تير هنيا.

ਨੈਨਨ ਹੇਰਿ ਸੋਊ ਹਰਿ ਬੀਰ ਲਯੋ ਧਨੁ ਬਾਨ ਸੋ ਕਾਟਿ ਗਿਰਾਏ ॥
nainan her soaoo har beer layo dhan baan so kaatt giraae |

اچڻ تي سڀني ڏهن بادشاهن پنهنجا تير سبهت سنگهه تي ڇڏيا، جنهن کين ڏسي پنهنجي تير سان کين روڪي ڇڏيو.

ਉਤਰ ਸਿੰਘ ਕੋ ਸੀਸ ਕਟਿਓ ਤਨਿ ਉਜਲ ਸਿੰਘ ਕੇ ਘਾਇ ਲਗਾਏ ॥
autar singh ko sees kattio tan ujal singh ke ghaae lagaae |

اتر سنگهه جو مٿو ڪٽيو ويو ۽ اجل سنگهه زخمي ٿي پيو

ਉਦਮ ਸਿੰਘ ਹਨਿਓ ਬਹੁਰੋ ਅਸਿ ਲੈ ਕਰਿ ਸੰਕਰ ਸਿੰਘ ਸੇ ਧਾਏ ॥੧੩੪੪॥
audam singh hanio bahuro as lai kar sankar singh se dhaae |1344|

1344ع ۾ ادم سنگهه مارجي ويو، تڏهن شنڪر سنگهه تلوار کڻي اڳيان آيو.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

DOHRA

ਓਜ ਸਿੰਘ ਕੋ ਹਤ ਕੀਯੋ ਓਟ ਸਿੰਘ ਕੋ ਮਾਰਿ ॥
oj singh ko hat keeyo ott singh ko maar |

اوٽ سنگهه جي قتل کان پوءِ اوج سنگهه کي قتل ڪيو ويو

ਉਧ ਸਿੰਘ ਉਸਨੇਸ ਅਰੁ ਉਤਰ ਸਿੰਘ ਸੰਘਾਰਿ ॥੧੩੪੫॥
audh singh usanes ar utar singh sanghaar |1345|

اد سنگهه، اوشنيش سنگهه ۽ اتر سنگهه به مارجي ويا. 1345.

ਭੂਪ ਨਵੋ ਜਬ ਇਹ ਹਨੇ ਏਕੁ ਬਚਿਯੋ ਸੰਗ੍ਰਾਮਿ ॥
bhoop navo jab ih hane ek bachiyo sangraam |

جڏهن هن (سبڀت سنگهه) نو بادشاهن کي قتل ڪيو ۽ (صرف) هڪ جنگ جي ميدان ۾ رهي.

ਨਹੀ ਭਾਜਿਯੋ ਬਲਵੰਤ ਸੋ ਉਗ੍ਰ ਸਿੰਘ ਤਿਹ ਨਾਮੁ ॥੧੩੪੬॥
nahee bhaajiyo balavant so ugr singh tih naam |1346|

جڏهن نون بادشاهن کي ماريو ويو، تڏهن جنهن بادشاهه جنگ مان نه ڀڄيو، ان جو نالو اوگر سنگهه هو.1346.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

سويا

ਉਗ੍ਰ ਬਲੀ ਪੜਿ ਮੰਤ੍ਰ ਮਹਾ ਸਰ ਸ੍ਰੀ ਸੁਭਟੇਸ ਕੀ ਓਰਿ ਚਲਾਯੋ ॥
augr balee parr mantr mahaa sar sree subhattes kee or chalaayo |

تير تي مها منتر پڙهڻ کان پوء، اوگرا سنگهه سورمي ان کي سبت سنگهه تي گولي ڏني.

ਲਾਗ ਗਯੋ ਤਿਹ ਕੇ ਉਰ ਮੈ ਬਰ ਕੈ ਤਨ ਭੇਦ ਕੈ ਪਾਰ ਪਰਾਯੋ ॥
laag gayo tih ke ur mai bar kai tan bhed kai paar paraayo |

عظيم جنگجو اوگر سنگهه پنهنجو منتر پڙهندي، هڪ تير سبهت سنگهه ڏانهن وڌو، جيڪو هن جي دل کي لڳو ۽ هن جي جسم کي ڦاٽي پيو، ان ۾ داخل ٿي ويو.

ਭੂਮਿ ਪਰਿਯੋ ਮਰਿ ਬਾਨ ਲਗੇ ਇਹ ਕੋ ਜਸੁ ਯੌ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਸੁਨਾਯੋ ॥
bhoom pariyo mar baan lage ih ko jas yau kab sayaam sunaayo |

(سڀت سنگهه) تير لڳڻ ڪري زمين تي ڪري پيو، شاعر شيام پنهنجي ڪاميابيءَ جو ذڪر هن طرح ڪيو.

ਭੂਪ ਹਨੇ ਕੀਏ ਪਾਪ ਘਨੇ ਜਮ ਨੇ ਉਡਿਯਾ ਮਨੋ ਨਾਗ ਡਸਾਯੋ ॥੧੩੪੭॥
bhoop hane kee paap ghane jam ne uddiyaa mano naag ddasaayo |1347|

هو مري ويو ۽ زمين تي ڪري پيو ۽ شاعر شيام جي چوڻ مطابق هن شايد ڪيترن ئي راجائن کي مارڻ جو گناهه ڪيو هوندو، پوءِ يما جي هن تير جهڙو ڪوبرا هن کي چڪ هنيو هو.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

DOHRA

ਜਾਦਵ ਏਕ ਮਨੋਜ ਸਿੰਘ ਤਬ ਨਿਕਸਿਯੋ ਬਰ ਬੀਰ ॥
jaadav ek manoj singh tab nikasiyo bar beer |

پوءِ منوج سنگهه (نالو) هڪ ويڙهاڪ نڪري آيو آهي

ਉਗ੍ਰ ਸਿੰਘ ਪਰ ਕ੍ਰੋਧ ਕਰਿ ਚਲਿਯੋ ਮਹਾ ਰਨ ਧੀਰ ॥੧੩੪੮॥
augr singh par krodh kar chaliyo mahaa ran dheer |1348|

پوءِ منوج سنگهه نالي هڪ يهود اڳيان آيو ۽ وڏي ڪاوڙ ۾ اوگر سنگهه تي ڪري پيو.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

سويا

ਜਾਦਵ ਆਵਤ ਪੇਖਿ ਬਲੀ ਅਰਿ ਬੀਰ ਮਹਾ ਰਨ ਧੀਰ ਸੰਭਾਰਿਓ ॥
jaadav aavat pekh balee ar beer mahaa ran dheer sanbhaario |

طاقتور يهودا ويڙهاڪ کي ايندي ڏسي عظيم جنگي هيرو اوگر سنگهه هوشيار ٿي ويو.

ਲੋਹ ਮਈ ਗਰੂਓ ਬਰਛਾ ਗਹਿ ਕੈ ਬਲਿ ਸੋ ਕਰਿ ਕੋਪ ਪ੍ਰਹਾਰਿਓ ॥
loh mee garooo barachhaa geh kai bal so kar kop prahaario |

غضب ۾ اچي پنهنجي فولاد جي لانس کي پڪڙي وڏي طاقت سان هڪ ڌڪ هنيو

ਲਾਗਤ ਸਿੰਘ ਮਨੋਜ ਹਨਿਓ ਤਿਹ ਪ੍ਰਾਨਨ ਲੈ ਜਮ ਧਾਮਿ ਪਧਾਰਿਓ ॥
laagat singh manoj hanio tih praanan lai jam dhaam padhaario |

لانس جو ڌڪ لڳڻ تي منوج سنگهه مري ويو ۽ يما جي گهر ڏانهن روانو ٿيو.

ਮਾਰ ਕੈ ਤਾਹਿ ਲੀਯੋ ਧਨੁ ਬਾਨ ਬਲੀ ਬਲੁ ਕੈ ਬਲਿ ਕੋ ਲਲਕਾਰਿਓ ॥੧੩੪੯॥
maar kai taeh leeyo dhan baan balee bal kai bal ko lalakaario |1349|

کيس مارڻ کان پوءِ اوگر سنگهه زبردست جنگجو بلرام کي چيلينج ڪيو.1349.

ਆਵਤ ਸਤ੍ਰਹਿ ਪੇਖਿ ਹਲਾਯੁਧ ਕੋਪ ਕੀਯੋ ਗਹਿ ਮੂਸਰ ਧਾਯੋ ॥
aavat satreh pekh halaayudh kop keeyo geh moosar dhaayo |

دشمن کي ايندي ڏسي، بلرام پنهنجي گدلي کي پڪڙي، مٿس ڪري پيو

ਆਪਸਿ ਮੈ ਬਲਵੰਤ ਅਰੈ ਦੋਊ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਅਤਿ ਜੁਧੁ ਮਚਾਯੋ ॥
aapas mai balavant arai doaoo sayaam kahai at judh machaayo |

انهن ٻنهي ويڙهاڪن جي وچ ۾ خوفناڪ جنگ وڙهي

ਉਗ੍ਰ ਨਰੇਸ ਕੇ ਲਾਗਿ ਗਯੋ ਸਿਰਿ ਮੂਸਲ ਦਾਇ ਬਚਾਇ ਨ ਆਯੋ ॥
augr nares ke laag gayo sir moosal daae bachaae na aayo |

اوگر سنگهه پاڻ کي چال کان بچائي نه سگهيو ۽ ماکي هن جي مٿي تي چڙهي وئي

ਭੂਮਿ ਗਿਰਿਯੋ ਮਰ ਕੈ ਜਬ ਹੀ ਮੁਸਲੀ ਅਪਨਾ ਤਬ ਸੰਖ ਬਜਾਯੋ ॥੧੩੫੦॥
bhoom giriyo mar kai jab hee musalee apanaa tab sankh bajaayo |1350|

هو مري ويو ۽ زمين تي ڪري پيو، پوءِ بلرام پنهنجو ڪنچ وڄايو.1350.

ਇਤਿ ਦਸ ਭੂਪ ਸੈਨਾ ਸਹਿਤ ਬਧਹਿ ਧਯਾਇ ਸਮਾਪਤੰ ॥
eit das bhoop sainaa sahit badheh dhayaae samaapatan |

باب جي پڄاڻيءَ جو عنوان آهي ”ڏهن بادشاهن جو قتل فوج سان گڏ“.

ਦਸ ਭੂਪ ਸਹਿਤ ਅਨੂਪ ਸਿੰਘ ਜੁਧ ਕਥਨੰ ॥
das bhoop sahit anoop singh judh kathanan |

انوپ سنگهه سميت ڏهن بادشاهن سان جنگ جو تفصيل