શ્રી દસમ ગ્રંથ

પાન - 258


ਝੁਮੇ ਭੂਮ ਘੁਮੀ ਹੂਰ ॥
jhume bhoom ghumee hoor |

લોહીથી સંતૃપ્ત થયેલા યોદ્ધાઓ પૃથ્વી પર પડી રહ્યા છે અને સ્વર્ગીય કુમારિકાઓ ફરે છે.

ਬਜੇ ਸੰਖ ਸਦੰ ਗਦ ॥
baje sankh sadan gad |

સાંખ ધ્વનિ અને જેમાંથી શબ્દ 'ગદ્ય' (આવે છે)

ਤਾਲੰ ਸੰਖ ਭੇਰੀ ਨਦ ॥੫੫੨॥
taalan sankh bheree nad |552|

આકાશ શંખ, અન્ય ધૂન અને ઢોલના અવાજોથી ભરાઈ ગયું છે.552.

ਤੁਟੇ ਤ੍ਰਣ ਫੁਟੇ ਅੰਗ ॥
tutte tran futte ang |

બખ્તર તૂટી રહ્યું છે અને (યોદ્ધાઓના અંગો) વિભાજિત થઈ રહ્યા છે,

ਜੁਝੇ ਵੀਰ ਰੁਝੇ ਜੰਗ ॥
jujhe veer rujhe jang |

યોદ્ધાઓના બખ્તર ફાટી ગયા છે અને તેઓ યુદ્ધમાં લડી રહ્યા છે

ਮਚੇ ਸੂਰ ਨਚੀ ਹੂਰ ॥
mache soor nachee hoor |

યોદ્ધાઓ યુદ્ધની બૂમો પાડી રહ્યા છે અને હુર્રા નાચી રહ્યા છે.

ਮਤੀ ਧੁਮ ਭੂਮੀ ਪੂਰ ॥੫੫੩॥
matee dhum bhoomee poor |553|

બહાદુર લડવૈયાઓ એકબીજાનો મુકાબલો કરી રહ્યા છે અને સ્વર્ગીય કન્યાઓ નૃત્ય કરી રહી છે ત્યાં પૃથ્વી પર યુદ્ધની વાત છે.553.

ਉਠੇ ਅਧ ਬਧ ਕਮਧ ॥
autthe adh badh kamadh |

અર્ધ-વિચ્છેદિત ધડ જાળીદાર બખ્તર સાથે (સાથે) ઉભા છે,

ਪਖਰ ਰਾਗ ਖੋਲ ਸਨਧ ॥
pakhar raag khol sanadh |

યુદ્ધમાં મસ્તક વિનાની થડ ઉભી થઈ હતી અને તેમના જાળીદાર બખ્તર ખોલી રહી હતી

ਛਕੇ ਛੋਭ ਛੁਟੇ ਕੇਸ ॥
chhake chhobh chhutte kes |

તેઓ ક્રોધથી ભરેલા છે અને (તેમના) કેસ ખુલ્લા છે.

ਸੰਘਰ ਸੂਰ ਸਿੰਘਨ ਭੇਸ ॥੫੫੪॥
sanghar soor singhan bhes |554|

સિંહ જેવા વસ્ત્રોથી યોદ્ધાઓ ખૂબ જ ગુસ્સે થઈ ગયા છે અને તેમના વાળ છૂટા પડી ગયા છે.554.

ਟੁਟਰ ਟੀਕ ਟੁਟੇ ਟੋਪ ॥
ttuttar tteek ttutte ttop |

(સ્ટીલ) હેલ્મેટ અને (લોખંડના કપાળ) સ્ટડ તૂટી ગયા છે.

ਭਗੇ ਭੂਪ ਭੰਨੀ ਧੋਪ ॥
bhage bhoop bhanee dhop |

હેલ્મેટ તૂટી ગઈ છે અને રાજાઓ ભાગી ગયા છે

ਘੁਮੇ ਘਾਇ ਝੂਮੀ ਭੂਮ ॥
ghume ghaae jhoomee bhoom |

ઘુમેરી ખાધા પછી ધરતી પર ફટારો પડી રહ્યો છે.

ਅਉਝੜ ਝਾੜ ਧੂਮੰ ਧੂਮ ॥੫੫੫॥
aaujharr jhaarr dhooman dhoom |555|

યોદ્ધાઓ, ઘાયલ થઈને, ઝૂલ્યા પછી પૃથ્વી પર પડી રહ્યા છે અને ધડાકા સાથે તેઓ પડી રહ્યા છે.555.

ਬਜੇ ਨਾਦ ਬਾਦ ਅਪਾਰ ॥
baje naad baad apaar |

બિનહિસાબી રન-સિંઘો અને ઘંટ વાગે છે.

ਸਜੇ ਸੂਰ ਵੀਰ ਜੁਝਾਰ ॥
saje soor veer jujhaar |

મોટા રણશિંગડાઓ ગુંજી ઉઠ્યા છે અને શૈયાથી સજ્જ યોદ્ધાઓ જોવા મળી રહ્યા છે

ਜੁਝੇ ਟੂਕ ਟੂਕ ਹ੍ਵੈ ਖੇਤ ॥
jujhe ttook ttook hvai khet |

અને મેદાન પર ટુકડાઓમાં લડતા,

ਮਤੇ ਮਦ ਜਾਣ ਅਚੇਤ ॥੫੫੬॥
mate mad jaan achet |556|

તેઓ યુદ્ધમાં મરતા હોય છે અને યુદ્ધના ઉન્માદમાં નશામાં ધૂત થઈને બેભાન થઈ જાય છે.556.

ਛੁਟੇ ਸਸਤ੍ਰ ਅਸਤ੍ਰ ਅਨੰਤ ॥
chhutte sasatr asatr anant |

અમર્યાદિત શસ્ત્રો અને બખ્તર ચાલી રહ્યા છે.

ਰੰਗੇ ਰੰਗ ਭੂਮ ਦੁਰੰਤ ॥
range rang bhoom durant |

અસંખ્ય શસ્ત્રો અને શસ્ત્રોનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે અને પૃથ્વી ઘણા અંતર સુધી લોહીથી રંગાયેલી છે

ਖੁਲੇ ਅੰਧ ਧੁੰਧ ਹਥਿਆਰ ॥
khule andh dhundh hathiaar |

અર્ધ-ધૂમ્રપાન કરેલા શસ્ત્રો (ચમકવા લાગે છે)

ਬਕੇ ਸੂਰ ਵੀਰ ਬਿਕ੍ਰਾਰ ॥੫੫੭॥
bake soor veer bikraar |557|

શસ્ત્રો અવિચારી રીતે પ્રહાર થઈ રહ્યા છે અને ભયંકર યોદ્ધાઓ પોકાર કરી રહ્યા છે.557.

ਬਿਥੁਰੀ ਲੁਥ ਜੁਥ ਅਨੇਕ ॥
bithuree luth juth anek |

લોથના ઘણા ટોળાઓ વેરવિખેર છે,

ਮਚੇ ਕੋਟਿ ਭਗੇ ਏਕ ॥
mache kott bhage ek |

લાશોના ઝુંડ વેરવિખેર પડેલા છે, એક તરફ યોદ્ધાઓ ભયાનક યુદ્ધમાં તલ્લીન છે અને બીજી તરફ, તેમાંથી કેટલાક ભાગી રહ્યા છે.

ਹਸੇ ਭੂਤ ਪ੍ਰੇਤ ਮਸਾਣ ॥
hase bhoot pret masaan |

ભૂત, પ્રેત અને ભૂત હસી રહ્યા છે.

ਲੁਝੇ ਜੁਝ ਰੁਝ ਕ੍ਰਿਪਾਣ ॥੫੫੮॥
lujhe jujh rujh kripaan |558|

કબ્રસ્તાનમાં ભૂત અને મિત્રો હસતા હોય છે અને અહીં બહાદુર લડવૈયાઓ તલવારોના ઘા કરીને લડી રહ્યા છે.558.

ਬਹੜਾ ਛੰਦ ॥
baharraa chhand |

બહારા સ્ટેન્ઝા

ਅਧਿਕ ਰੋਸ ਕਰ ਰਾਜ ਪਖਰੀਆ ਧਾਵਹੀ ॥
adhik ros kar raaj pakhareea dhaavahee |

ગુસ્સે થઈને, ઘોડા પર બેઠેલા સેનાપતિઓ આગળ વધ્યા,

ਰਾਮ ਰਾਮ ਬਿਨੁ ਸੰਕ ਪੁਕਾਰਤ ਆਵਹੀ ॥
raam raam bin sank pukaarat aavahee |

શસ્ત્રો ધારણ કરેલા રાક્ષસ યોદ્ધાઓ ભારે ક્રોધમાં આગળ વધે છે, પરંતુ રામના દળોમાં પહોંચીને તેઓ રામના અનુયાયીઓ જેવા બની જાય છે અને રામના નામની બૂમો પાડવા લાગે છે.

ਰੁਝ ਜੁਝ ਝੜ ਪੜਤ ਭਯਾਨਕ ਭੂਮ ਪਰ ॥
rujh jujh jharr parrat bhayaanak bhoom par |

ભયંકર યુદ્ધમાં ભાગ લીધા પછી, તેઓ આખરે પૃથ્વી પર પડ્યા

ਰਾਮਚੰਦ੍ਰ ਕੇ ਹਾਥ ਗਏ ਭਵਸਿੰਧ ਤਰ ॥੫੫੯॥
raamachandr ke haath ge bhavasindh tar |559|

લડતી વખતે તેઓ ભયાનક મુદ્રામાં પૃથ્વી પર પડી જાય છે અને રામના હાથે વિશ્વ-સમુદ્રને પાર કરે છે.559.

ਸਿਮਟ ਸਾਗ ਸੰਗ੍ਰਹੈ ਸਮੁਹ ਹੁਐ ਜੂਝਹੀ ॥
simatt saag sangrahai samuh huaai joojhahee |

યોદ્ધાઓ ભેગા થાય છે, ભાલા પકડે છે અને સામસામે લડે છે.

ਟੂਕ ਟੂਕ ਹੁਐ ਗਿਰਤ ਨ ਘਰ ਕਹ ਬੂਝਹੀ ॥
ttook ttook huaai girat na ghar kah boojhahee |

ફરવા અને લાન્સને પકડી રાખ્યા પછી યોદ્ધાઓ આગળ આવે છે અને લડે છે અને ટુકડાઓમાં કાપવામાં આવતા નીચે પડી જાય છે.

ਖੰਡ ਖੰਡ ਹੁਐ ਗਿਰਤ ਖੰਡ ਧਨ ਖੰਡ ਰਨ ॥
khandd khandd huaai girat khandd dhan khandd ran |

(જેનું) શરીર મેદાનમાં તલવારોની ધાર પણ નથી

ਤਨਕ ਤਨਕ ਲਗ ਜਾਹਿ ਅਸਨ ਕੀ ਧਾਰ ਤਨ ॥੫੬੦॥
tanak tanak lag jaeh asan kee dhaar tan |560|

તલવારોની ધારની માત્ર નાની ફટકો મળતા જ બહાદુર લડવૈયાઓ અસંખ્ય ભાગમાં નીચે પડી જાય છે.560.

ਸੰਗੀਤ ਬਹੜਾ ਛੰਦ ॥
sangeet baharraa chhand |

સંગીત બહરા સ્ટેન્ઝા

ਸਾਗੜਦੀ ਸਾਗ ਸੰਗ੍ਰਹੈ ਤਾਗੜਦੀ ਰਣ ਤੁਰੀ ਨਚਾਵਹਿ ॥
saagarradee saag sangrahai taagarradee ran turee nachaaveh |

ભાલા (હાથમાં) પકડીને, ઘોડી મેદાનમાં નૃત્ય કરે છે.

ਝਾਗੜਦੀ ਝੂਮ ਗਿਰ ਭੂਮਿ ਸਾਗੜਦੀ ਸੁਰਪੁਰਹਿ ਸਿਧਾਵਹਿ ॥
jhaagarradee jhoom gir bhoom saagarradee surapureh sidhaaveh |

લેન્સ પકડીને યોદ્ધાઓ તેમને યુદ્ધમાં નૃત્ય કરવા માટે પ્રેરિત કરે છે અને ઝૂલતા અને પૃથ્વી પર પડ્યા પછી, તેઓ દેવતાઓના વાસ તરફ પ્રયાણ કરે છે.

ਆਗੜਦੀ ਅੰਗ ਹੁਐ ਭੰਗ ਆਗੜਦੀ ਆਹਵ ਮਹਿ ਡਿਗਹੀ ॥
aagarradee ang huaai bhang aagarradee aahav meh ddigahee |

(જેના) અંગો ભાંગી પડે છે, (તેઓ) અરણ્યમાં પડે છે.

ਹੋ ਬਾਗੜਦੀ ਵੀਰ ਬਿਕ੍ਰਾਰ ਸਾਗੜਦੀ ਸ੍ਰੋਣਤ ਤਨ ਭਿਗਹੀ ॥੫੬੧॥
ho baagarradee veer bikraar saagarradee sronat tan bhigahee |561|

બહાદુર લડવૈયાઓ યુદ્ધના મેદાનમાં કપાયેલા અંગો સાથે પડી રહ્યા છે અને તેમના ભયાનક શરીર લોહીથી સંતૃપ્ત છે.561.

ਰਾਗੜਦੀ ਰੋਸ ਰਿਪ ਰਾਜ ਲਾਗੜਦੀ ਲਛਮਣ ਪੈ ਧਾਯੋ ॥
raagarradee ros rip raaj laagarradee lachhaman pai dhaayo |

રાવણ (રિપુ-રાજ) ગુસ્સે થઈને લક્ષ્મણ તરફ આગળ વધે છે.

ਕਾਗੜਦੀ ਕ੍ਰੋਧ ਤਨ ਕੁੜਯੋ ਪਾਗੜਦੀ ਹੁਐ ਪਵਨ ਸਿਧਾਯੋ ॥
kaagarradee krodh tan kurrayo paagarradee huaai pavan sidhaayo |

શત્રુ-રાજા રાવણ ભારે ક્રોધમાં લક્ષ્મણ પર પડ્યો અને પવનની ગતિ અને ભારે ક્રોધ સાથે તેની તરફ ગયો.

ਆਗੜਦੀ ਅਨੁਜ ਉਰ ਤਾਤ ਘਾਗੜਦੀ ਗਹਿ ਘਾਇ ਪ੍ਰਹਾਰਯੋ ॥
aagarradee anuj ur taat ghaagarradee geh ghaae prahaarayo |

(રાવણે) (ઝડપથી) ભાલો પકડીને રામ (રામના) નાના ભાઈ (લક્ષ્મણ)ની છાતીમાં છરી મારી દીધી છે.

ਝਾਗੜਦੀ ਝੂਮਿ ਭੂਅ ਗਿਰਯੋ ਸਾਗੜਦੀ ਸੁਤ ਬੈਰ ਉਤਾਰਯੋ ॥੫੬੨॥
jhaagarradee jhoom bhooa girayo saagarradee sut bair utaarayo |562|

તેણે લક્ષ્મણના હૃદય પર એક ઘા કર્યો અને આ રીતે તેના પુત્રની હત્યા માટે તેના પર વેર વાળીને તેણે લક્ષ્મણના પતનનો આરોપ લગાવ્યો.562.

ਚਾਗੜਦੀ ਚਿੰਕ ਚਾਵਡੀ ਡਾਗੜਦੀ ਡਾਕਣ ਡਕਾਰੀ ॥
chaagarradee chink chaavaddee ddaagarradee ddaakan ddakaaree |

ગીધ ધ્રૂજી ઉઠ્યા અને વેમ્પાયરો ઓડકાર માર્યા

ਭਾਗੜਦੀ ਭੂਤ ਭਰ ਹਰੇ ਰਾਗੜਦੀ ਰਣ ਰੋਸ ਪ੍ਰਜਾਰੀ ॥
bhaagarradee bhoot bhar hare raagarradee ran ros prajaaree |

યુદ્ધના મેદાનમાં પ્રકોપની આ આગમાં સળગીને ભૂત અને અન્ય લોકો આનંદથી ભરાઈ ગયા

ਮਾਗੜਦੀ ਮੂਰਛਾ ਭਯੋ ਲਾਗੜਦੀ ਲਛਮਣ ਰਣ ਜੁਝਯੋ ॥
maagarradee moorachhaa bhayo laagarradee lachhaman ran jujhayo |

મેદાનમાં લડતા લડતા લક્ષ્મણ બેભાન થઈ ગયા અને રામ.