શ્રી દસમ ગ્રંથ

પાન - 751


ਧਰਾ ਸਬਦ ਕੋ ਆਦਿ ਭਨੀਜੈ ॥
dharaa sabad ko aad bhaneejai |

પહેલા 'ધારા' શબ્દ બોલો.

ਇੰਦ੍ਰ ਸਬਦ ਤਾ ਪਾਛੇ ਦੀਜੈ ॥
eindr sabad taa paachhe deejai |

તે પછી 'ઇન્દ્ર' (ભાલો) શબ્દ ઉમેરો.

ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਪਦ ਕੋ ਬਹੁਰਿ ਉਚਾਰੋ ॥
prisatthan pad ko bahur uchaaro |

પછી 'પ્રસ્થાની' શબ્દનો ઉચ્ચાર કરો.

ਸਕਲ ਤੁਪਕ ਕੇ ਨਾਮ ਬੀਚਾਰੋ ॥੭੦੬॥
sakal tupak ke naam beechaaro |706|

શરૂઆતમાં “ધારા” અને પછી “ઈન્દ્ર” શબ્દ બોલવાથી અને પછી “પ્રસ્થાની” શબ્દ ઉમેરવાથી તુપકના બધા નામ સમજાય છે.706.

ਧਰਾ ਸਬਦ ਕੋ ਆਦਿ ਉਚਰੀਐ ॥
dharaa sabad ko aad uchareeai |

પહેલા ધારા શબ્દનો ઉચ્ચાર કરો.

ਪਾਲਕ ਸਬਦ ਸੁ ਅੰਤਿ ਬਿਚਰੀਐ ॥
paalak sabad su ant bichareeai |

અંતે 'માતાપિતા' શબ્દનો વિચાર કરો.

ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਪਦ ਕੋ ਬਹੁਰਿ ਬਖਾਨੋ ॥
prisatthan pad ko bahur bakhaano |

આ પછી 'પ્રસ્થાની' શબ્દનો પાઠ કરો.

ਸਭ ਹੀ ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਜਾਨੋ ॥੭੦੭॥
sabh hee naam tupak ke jaano |707|

સૌપ્રથમ “ધારા” શબ્દ બોલવાથી, પછી “પાલક” શબ્દ ઉમેરવાથી અને પછી “પાલક” શબ્દ ઉચ્ચારવાથી અને પછી “પ્રસ્થાની” શબ્દ ઉચ્ચારવાથી તુપકના બધા નામો જાણી શકાય છે.707.

ਤਰੁਜ ਸਬਦ ਕੋ ਆਦਿ ਬਖਾਨੋ ॥
taruj sabad ko aad bakhaano |

તરુજ શબ્દ બોલો (ભાલામાંથી જન્મેલું લાકડું) પહેલા.

ਨਾਥ ਸਬਦ ਤਿਹ ਅੰਤਿ ਪ੍ਰਮਾਨੋ ॥
naath sabad tih ant pramaano |

તેના અંતે 'નાથ' શબ્દ મૂકો.

ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਸਬਦ ਸੁ ਬਹੁਰਿ ਭਨੀਜੈ ॥
prisatthan sabad su bahur bhaneejai |

પછી 'પ્રસ્થાની' શબ્દ બોલો.

ਨਾਮ ਜਾਨ ਤੁਪਕ ਕੋ ਲੀਜੈ ॥੭੦੮॥
naam jaan tupak ko leejai |708|

શરુઆતમાં “તરુજ” શબ્દ બોલીને અને “નાથ” શબ્દ ઉમેરીને અને પછી “પ્રસ્થાની” શબ્દ ઉચ્ચારીને, તુપાકના નામ સમજો.708.

ਦ੍ਰੁਮਜ ਸਬਦ ਕੋ ਆਦਿ ਸੁ ਦੀਜੈ ॥
drumaj sabad ko aad su deejai |

પહેલા 'દ્રુમજ' શબ્દ મૂકો.

ਨਾਇਕ ਪਦ ਕੋ ਬਹੁਰਿ ਭਨੀਜੈ ॥
naaeik pad ko bahur bhaneejai |

પછી 'હીરો' શબ્દ ઉમેરો.

ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਸਬਦ ਸੁ ਅੰਤਿ ਬਖਾਨਹੁ ॥
prisatthan sabad su ant bakhaanahu |

અંતે 'પ્રસ્થાની' શબ્દ બોલો.

ਸਭ ਹੀ ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਮਾਨਹੁ ॥੭੦੯॥
sabh hee naam tupak ke maanahu |709|

શરૂઆતમાં “દ્રુમજ” શબ્દ મૂકવાથી, પછી “નાયક” શબ્દ ઉમેરવાથી અને અંતે “પ્રસ્થાની” શબ્દ ઉમેરવાથી, તુપકના બધા નામો સમજાય છે.709.

ਫਲ ਪਦ ਆਦਿ ਉਚਾਰਨ ਕੀਜੈ ॥
fal pad aad uchaaran keejai |

પ્રથમ 'ફળ' શબ્દનો ઉચ્ચાર કરો.

ਤਾ ਪਾਛੇ ਨਾਇਕ ਪਦ ਦੀਜੈ ॥
taa paachhe naaeik pad deejai |

તે પછી 'હીરો' શબ્દ ઉમેરો.

ਪੁਨਿ ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਤੁਮ ਸਬਦ ਉਚਾਰੋ ॥
pun prisatthan tum sabad uchaaro |

પછી તમે 'પ્રસ્થાની' શબ્દ બોલો.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਸਕਲ ਬਿਚਾਰੋ ॥੭੧੦॥
naam tupak ke sakal bichaaro |710|

પ્રથમ શબ્દ “ફલ”, પછી “નાયક” શબ્દ ઉચ્ચારવાથી અને પછી “પ્રસ્થાની” શબ્દ બોલવાથી, તુપકના બધા નામો સમજાય છે.710.

ਤਰੁਜ ਸਬਦ ਕੋ ਆਦਿ ਉਚਰੀਐ ॥
taruj sabad ko aad uchareeai |

સૌપ્રથમ 'ત્રુજ' (બ્રિછામાંથી જન્મેલું લાકડું) નો જાપ કરો.

ਰਾਜ ਸਬਦ ਕੋ ਬਹੁਰਿ ਸੁ ਧਰੀਐ ॥
raaj sabad ko bahur su dhareeai |

પછી 'સ્ટેટ' શબ્દ ઉમેરો.

ਤਾ ਪਾਛੇ ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਪਦ ਦੀਜੈ ॥
taa paachhe prisatthan pad deejai |

આ પછી 'પ્રસ્થાની' શબ્દ મૂકો.

ਨਾਮ ਤੁਫੰਗ ਜਾਨ ਜੀਅ ਲੀਜੈ ॥੭੧੧॥
naam tufang jaan jeea leejai |711|

શરુઆતમાં “તરુજ” શબ્દ બોલવાથી અને પછી “રાજ” અને “પ્રસ્થાની” શબ્દો ઉમેરવાથી મનમાં તુપાક (તુફાંગ)ના નામ ઓળખાય છે.711.

ਧਰਨੀਜਾ ਪਦ ਆਦਿ ਭਨਿਜੈ ॥
dharaneejaa pad aad bhanijai |

પ્રથમ શરૂઆતમાં 'ધર્નિજ' (પૃથ્વીથી જન્મેલા) શબ્દ બોલો.

ਰਾਟ ਸਬਦ ਤਾ ਪਾਛੇ ਦਿਜੈ ॥
raatt sabad taa paachhe dijai |

તે પછી 'ઉંદર' શબ્દ ઉમેરો.

ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਪਦ ਕੋ ਅੰਤਿ ਬਖਾਨੋ ॥
prisatthan pad ko ant bakhaano |

અંતે 'પ્રસ્થાની' શબ્દ મૂકો.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਸਭ ਭੇਦ ਨ ਮਾਨੋ ॥੭੧੨॥
naam tupak sabh bhed na maano |712|

“ધરની જા” શબ્દો બોલીને, પછી “રાત” શબ્દ ઉમેરીને અને પછી “પ્રસ્થાની” શબ્દો ઉમેરીને, તુપકના બધા નામ સમજો.712.

ਬ੍ਰਿਛਜ ਸਬਦ ਕੋ ਆਦਿ ਭਨੀਜੈ ॥
brichhaj sabad ko aad bhaneejai |

પહેલા 'સ્કોર્પિયો' શબ્દનું વર્ણન કરો.

ਤਾ ਪਾਛੈ ਰਾਜਾ ਪਦ ਦੀਜੈ ॥
taa paachhai raajaa pad deejai |

તે પછી રાજા શબ્દ ઉમેરો.

ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਸਬਦ ਸੁ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰੋ ॥
prisatthan sabad su ant uchaaro |

અંતે 'પ્રસ્થાની' શબ્દનો ઉચ્ચાર કરો.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਸਕਲ ਬਿਚਾਰੋ ॥੭੧੩॥
naam tupak ke sakal bichaaro |713|

શરૂઆતમાં “વૃક્ષજ” શબ્દ બોલવાથી અને પછી “રાજા” અને “પ્રસ્થાની” શબ્દો ઉમેરીને, તુપકના બધા નામો સમજો.713.

ਤਰੁ ਰੁਹ ਅਨੁਜ ਆਦਿ ਪਦ ਦੀਜੈ ॥
tar ruh anuj aad pad deejai |

પહેલા 'તરુ રૂહ અનુજ' પોસ્ટ રાખો.

ਨਾਇਕ ਪਦ ਕੋ ਬਹੁਰਿ ਭਨੀਜੈ ॥
naaeik pad ko bahur bhaneejai |

પછી 'હીરો' શબ્દ બોલો.

ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਸਬਦ ਅੰਤ ਕੋ ਦੀਨੇ ॥
prisatthan sabad ant ko deene |

અંતે ``પ્રસ્થાની'' શબ્દ મૂકો.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਹਿੰ ਨਵੀਨੇ ॥੭੧੪॥
naam tupak ke hohin naveene |714|

શરૂઆતમાં “તરુ-રુહા-અનુજ” શબ્દો બોલવાથી અને પછી “નાયક” અને “પ્રસ્થાની” શબ્દો ઉમેરવાથી, તુપકના નવા નામો વિકસિત થાય છે.714.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

દોહરા

ਤਰੁ ਰੁਹ ਪ੍ਰਿਸਠਨਿ ਪ੍ਰਥਮ ਹੀ ਮੁਖ ਤੇ ਕਰੌ ਉਚਾਰ ॥
tar ruh prisatthan pratham hee mukh te karau uchaar |

સૌપ્રથમ 'તરુ રૂહ પ્રસ્થાની' (શબ્દો) મોઢે બોલો.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਿ ਚਤੁਰ ਨਿਰਧਾਰ ॥੭੧੫॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur niradhaar |715|

“તરુ-રુહા-પ્રસ્થાની” શબ્દો બોલતા, હે જ્ઞાનીઓ! ટુપાકના નામ સમજી શકાય છે.715.

ਸੁਕਬਿ ਬਕਤ੍ਰ ਤੇ ਕੁੰਦਣੀ ਪ੍ਰਥਮੈ ਕਰੋ ਉਚਾਰ ॥
sukab bakatr te kundanee prathamai karo uchaar |

ઓ કવિ! સૌપ્રથમ 'કુંડની' શબ્દનો ઉચ્ચાર મૌખિક રીતે કરો.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸੁਮਤਿ ਸਵਾਰ ॥੭੧੬॥
naam tupak ke hot hai leejahu sumat savaar |716|

હે સારા કવિ, તમારા મુખમાંથી “કુંદની” શબ્દ બોલો, જેમાંથી તુપાકના નામ યોગ્ય રીતે બને છે.716.

ਅੜਿਲ ॥
arril |

ARIL

ਕਾਸਟ ਕੁੰਦਨੀ ਆਦਿ ਉਚਾਰਨ ਕੀਜੀਐ ॥
kaasatt kundanee aad uchaaran keejeeai |

પહેલા 'કાસ્ત કુંડની' શબ્દનો ઉચ્ચાર કરો.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਚੀਨ ਚਤੁਰ ਚਿਤ ਲੀਜੀਐ ॥
naam tupak ke cheen chatur chit leejeeai |

તુપાકના નામો "કષ્ટ-કુંડની" શબ્દોના ઉચ્ચારણથી ઓળખાય છે.

ਬ੍ਰਿਛਜ ਬਾਸਨੀ ਸਬਦ ਬਕਤ੍ਰ ਤੇ ਭਾਖੀਐ ॥
brichhaj baasanee sabad bakatr te bhaakheeai |

તમારા મોંમાંથી 'બ્રીછજ બસની' શબ્દનો ઉચ્ચાર કરો.

ਹੋ ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਜਾਨਿ ਹ੍ਰਿਦੈ ਮੈ ਰਾਖੀਐ ॥੭੧੭॥
ho naam tupak ke jaan hridai mai raakheeai |717|

મુખમાંથી “વૃક્ષ-જવાસિની” શબ્દો બોલવાથી, તુપાકના નામ હૃદયમાં જાણી જાય છે.717.

ਧਰਏਸ ਰਜਾ ਸਬਦ ਸੁ ਅੰਤਿ ਬਖਾਨੀਐ ॥
dhares rajaa sabad su ant bakhaaneeai |

પહેલા 'ધારેસ' અને અંતે 'રાજા' બોલો.

ਤਾ ਪਾਛੇ ਕੁੰਦਨੀ ਬਹੁਰਿ ਪਦ ਠਾਨੀਐ ॥
taa paachhe kundanee bahur pad tthaaneeai |

“ધર-ઈશ્વરજા” શબ્દો બોલવા અને પછી તેની પાછળ “કુંડની” શબ્દ ઉમેરવો,