શ્રી દસમ ગ્રંથ

પાન - 1139


ਲਪਟਿ ਤਿਹਾਰੀ ਨਾਰਿ ਏਕ ਨਰ ਸੋ ਰਹੀ ॥
lapatt tihaaree naar ek nar so rahee |

કે તમારી પત્નીનું કોઈ પુરુષ સાથે અફેર છે.

ਕਰਮ ਸਿੰਘ ਕਰਿ ਕੋਪ ਤਹਾ ਚਲਿ ਆਇਯੋ ॥
karam singh kar kop tahaa chal aaeiyo |

કરમસિંહ ગુસ્સે થઈને ત્યાં ગયો.

ਹੋ ਅਛਲ ਮਤੀ ਯਹ ਭੇਦ ਸਕਲ ਸੁਨਿ ਪਾਇਯੋ ॥੧੩॥
ho achhal matee yah bhed sakal sun paaeiyo |13|

અચલ મતિને આ બધું ખબર પડી. 13.

ਪਕਰਿ ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਕੀ ਪਗਿਯਾ ਦਈ ਚਲਾਇ ਕੈ ॥
pakar nripat kee pagiyaa dee chalaae kai |

(કુમારીએ પહેલેથી જ એક સખીને આગળ મોકલી હતી. તેણે પાગલ હોવાનો ઢોંગ કર્યો) રાજાની પાઘડી પકડીને ફેંકી દીધી.

ਕਹਿਯੋ ਸਖੀ ਬਵਰੀ ਭਈ ਗਈ ਵਹ ਧਾਇ ਕੈ ॥
kahiyo sakhee bavaree bhee gee vah dhaae kai |

(રાણી) ભાગીને કહેવા લાગી. ઓ સખી! તમે પાગલ છો

ਲਰਿਕਨ ਕੀ ਸੀ ਖੇਲ ਕਰਤ ਤਿਹ ਠਾ ਭਈ ॥
larikan kee see khel karat tih tthaa bhee |

તેઓ ત્યાં બાળકોની જેમ રમવા લાગ્યા

ਹੋ ਦੁਤਿਯ ਸਖੀ ਲੈ ਪਾਗ ਚਲਾਇ ਬਹੁਰਿ ਦਈ ॥੧੪॥
ho dutiy sakhee lai paag chalaae bahur dee |14|

અને બીજી સખીએ પાઘડી લઈને ફેંકી દીધી. 14.

ਜਬ ਵੁਹਿ ਦਿਸਿ ਨ੍ਰਿਪ ਜਾਇ ਤੌ ਵੁਹਿ ਦਿਸਿ ਡਾਰਹੀ ॥
jab vuhi dis nrip jaae tau vuhi dis ddaarahee |

રાજા એ બાજુ જાય ત્યારે એ બાજુની વાલ (પાઘડી) ઉતારી દેતા.

ਲਰਿਕਨ ਕੇ ਗਿੰਦੂਆ ਜਿਮਿ ਪਾਗ ਉਛਾਰਹੀ ॥
larikan ke gindooaa jim paag uchhaarahee |

તેઓ બાળકોની જેમ પાઘડી ઉછાળી રહ્યા હતા.

ਧੂਰਿ ਆਪਨੇ ਸੀਸ ਨਾਥ ਕੇ ਡਾਰਿ ਕੈ ॥
dhoor aapane sees naath ke ddaar kai |

તેઓ તેમના માથા પર અને રાજાના માથા પર ધૂળ ફેંકી રહ્યા હતા.

ਹੋ ਲਹਿ ਹਾਇਲ ਤਿਨ ਮਿਤ੍ਰਹਿ ਦਯੋ ਨਿਕਾਰਿ ਕੈ ॥੧੫॥
ho leh haaeil tin mitreh dayo nikaar kai |15|

તેમને (મિત્રોને) ('હેલ') વચ્ચે આવતા જોઈને (રાણી) મિત્રાનો પીછો કરી ત્યાંથી દૂર ગયો. 15.

ਜਬ ਲਗਿ ਪਗਿਯਾ ਲੇਨ ਰਾਇ ਚਲਿ ਆਇਯੋ ॥
jab lag pagiyaa len raae chal aaeiyo |

રાજા પાઘડી લેવા આવ્યો ત્યાં સુધીમાં,

ਤਬ ਲਗਿ ਰਾਨੀ ਮਿਤ੍ਰ ਸਦਨ ਪਹੁਚਾਇਯੋ ॥
tab lag raanee mitr sadan pahuchaaeiyo |

ત્યાં સુધી, રાણી મિત્રાને (તેના) ઘરે લઈ ગઈ.

ਮਤਵਾਰੀ ਉਨ ਭਾਖਿ ਅਧਿਕ ਮਾਰਤ ਭਈ ॥
matavaaree un bhaakh adhik maarat bhee |

તેમને પાગલ કહીને (રાણી) તેમને ખૂબ મારવા લાગ્યા

ਨ੍ਰਿਪ ਕੀ ਚਿੰਤਾ ਟਾਰਿ ਸਕਲ ਚਿਤ ਕੀ ਦਈ ॥੧੬॥
nrip kee chintaa ttaar sakal chit kee dee |16|

(અને આમ) રાજાના મનમાંથી બધી ચિંતા દૂર કરી. 16.

ਤਬ ਰਾਜੈ ਗਹਿ ਕੈ ਤ੍ਰਿਯ ਕੋ ਕਰ ਰਾਖਿਯੋ ॥
tab raajai geh kai triy ko kar raakhiyo |

પછી રાજાએ રાણીનો હાથ પકડી લીધો

ਆਪੁ ਬਚਨ ਤਾ ਕੋ ਐਸੀ ਬਿਧਿ ਭਾਖਿਯੋ ॥
aap bachan taa ko aaisee bidh bhaakhiyo |

અને તેણે પોતે તેને આવું કહ્યું

ਮਤਵਾਰੇ ਮੂਰਖ ਸਿਸਿ ਕੋ ਨਹਿ ਮਾਰਿਯੈ ॥
matavaare moorakh sis ko neh maariyai |

કે મૂર્ખ બાળકને (એટલે કે નોકર) મારવામાં ન આવે.

ਹੋ ਹੋਨਹਾਰ ਮੁਹਿ ਭੀ ਇਨ ਕਛੁ ਨ ਉਚਾਰਿਯੈ ॥੧੭॥
ho honahaar muhi bhee in kachh na uchaariyai |17|

મારી સાથે જે થવાનું હતું તે થઈ ગયું, હવે એમને કંઈ બોલશો નહીં. 17.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

દ્વિ:

ਨ੍ਰਿਪ ਕੀ ਪਾਗ ਉਤਾਰਿ ਕੈ ਦੀਨੀ ਪ੍ਰਥਮ ਚਲਾਇ ॥
nrip kee paag utaar kai deenee pratham chalaae |

પહેલા રાજાની પાઘડી ઉતારીને ઉડાવી.

ਜਾਰ ਉਬਾਰਿਯੋ ਜੜ ਛਲਿਯੋ ਚੇਰੀ ਲਈ ਬਚਾਇ ॥੧੮॥
jaar ubaariyo jarr chhaliyo cheree lee bachaae |18|

મિત્રને બચાવ્યો, મૂર્ખ (રાજા)ને છેતર્યો અને દાસીને બચાવ્યો. 18.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਦੋਇ ਸੌ ਪੈਤੀਸ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੨੩੫॥੪੪੧੭॥ਅਫਜੂੰ॥
eit sree charitr pakhayaane triyaa charitre mantree bhoop sanbaade doe sau paitees charitr samaapatam sat subham sat |235|4417|afajoon|

શ્રી ચારિત્રોપાખ્યાનના ત્રિય ચરિત્રના મંત્રી ભૂપ સંબદના 235મા ચરિત્રનું અહીં સમાપન છે, બધું જ શુભ છે. 235.4417. ચાલે છે

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

ચોવીસ:

ਤਿਬਤ ਕੋ ਇਕ ਰਾਇ ਸੁਲਛਨ ॥
tibat ko ik raae sulachhan |

તિબેટનો સુલચન નામનો રાજા હતો

ਕਬਿਤ ਕਾਬਿ ਕੇ ਬਿਖੇ ਬਿਚਛਨ ॥
kabit kaab ke bikhe bichachhan |

જે કવિતા અને કવિતામાં હોશિયાર હતા.

ਸ੍ਰੀ ਨ੍ਰਿਪਰਾਜ ਕਲਾ ਤਿਹ ਨਾਰੀ ॥
sree nriparaaj kalaa tih naaree |

નિપ્રજ કલા તેની રાણી હતી,

ਜਾਨੁਕ ਸ੍ਰੀ ਬਿਸਨ ਕੀ ਪ੍ਯਾਰੀ ॥੧॥
jaanuk sree bisan kee payaaree |1|

જાણે લચ્છમીનું સ્વરૂપ હોય. 1.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

દ્વિ:

ਮਤੀ ਬਿਚਛਨ ਪਾਤ੍ਰ ਤਹ ਤਵਨ ਸਹਿਰ ਕੇ ਮਾਹਿ ॥
matee bichachhan paatr tah tavan sahir ke maeh |

તેના નગરમાં બિચ્ચન મતી નામની એક વેશ્યા રહેતી હતી.

ਰੂਪ ਬਿਖੈ ਤਾ ਸੀ ਤਰੁਨਿ ਤੀਨਿ ਲੋਕ ਮੈ ਨਾਹਿ ॥੨॥
roop bikhai taa see tarun teen lok mai naeh |2|

તેના જેવી સુંદર સ્ત્રી ત્રણ લોકોમાં ન હતી. 2.

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

ચોવીસ:

ਮੁਜਰਾ ਕੌ ਬੇਸ੍ਵਾ ਜਬ ਆਵੈ ॥
mujaraa kau besvaa jab aavai |

જ્યારે એ વેશ્યા મુજરે આવે છે

ਹੇਰਿ ਰੂਪ ਨ੍ਰਿਪ ਕੋ ਲਲਚਾਵੈ ॥
her roop nrip ko lalachaavai |

પછી તે રાજાનું રૂપ જોઈને લલચાઈ જશે.

ਮਨ ਮੈ ਅਧਿਕ ਮਸਤ ਹ੍ਵੈ ਝੂਲੈ ॥
man mai adhik masat hvai jhoolai |

તે અત્યંત આનંદની સ્થિતિમાં ઝૂલતી (એટલે કે નૃત્ય કરતી) હતી.

ਨਿਜੁ ਤਨ ਕੀ ਤਾ ਕੌ ਸੁਧਿ ਭੂਲੈ ॥੩॥
nij tan kee taa kau sudh bhoolai |3|

અને તે પોતાના શરીરના દેખાવને ભૂલી જતો હતો. 3.

ਚਿਤ ਮੈ ਚਿੰਤ ਰੈਨਿ ਦਿਨ ਕਰੈ ॥
chit mai chint rain din karai |

રાત-દિવસ તે મનમાં (રાજા વિશે) વિચારતી હતી

ਨ੍ਰਿਪ ਕੀ ਆਸ ਸਦਾ ਮਨ ਧਰੈ ॥
nrip kee aas sadaa man dharai |

અને રાજાની આશા હંમેશા મનમાં રાખી.

ਕਿਹ ਬਿਧਿ ਮੋ ਸੰਗ ਭੋਗ ਕਮਾਵੈ ॥
kih bidh mo sang bhog kamaavai |

(તે વિચારતી રહી) (રાજા) મને કેવી રીતે રીઝવશે.

ਸੋ ਦਿਨ ਮੋਹਿ ਕਹੋ ਕਬ ਆਵੈ ॥੪॥
so din mohi kaho kab aavai |4|

મને કહો, તે દિવસ ક્યારે પ્રાપ્ત થશે. 4.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

દ્વિ:

ਰਾਵ ਨ ਤਾ ਕੋ ਹੇਰਈ ਤ੍ਰਿਯ ਮਨ ਮੈ ਲਲਚਾਇ ॥
raav na taa ko heree triy man mai lalachaae |

રાજાએ તેની તરફ જોયું નહીં અને સ્ત્રી તેના મનમાં (તેના માટે) લલચાઈ ગઈ.

ਜਤਨ ਕਾ ਕਰੌ ਜੋ ਮੁਝੈ ਨ੍ਰਿਪ ਮਨ ਭਜੈ ਬਨਾਇ ॥੫॥
jatan kaa karau jo mujhai nrip man bhajai banaae |5|

(તેણે વિચાર્યું કે) મારે કયા પ્રયત્નો કરવા જોઈએ જેથી રાજા મનો મારી સાથે મજા કરે.5.

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

ચોવીસ:

ਜਬ ਰਾਜਾ ਦੀਵਾਨ ਲਗਾਵੈ ॥
jab raajaa deevaan lagaavai |

જ્યારે (એકવાર) રાજાએ દરબાર રાખ્યો હતો,

ਤਵਨ ਸਮੈ ਤਰੁਨੀ ਸੁਨਿ ਪਾਵੈ ॥
tavan samai tarunee sun paavai |

(પછી) સ્ત્રી (વેશ્યા) તે સમય વિશે જાણતી હતી.

ਹਾਥ ਜੋਰਿ ਠਾਢੀ ਹ੍ਵੈ ਰਹਈ ॥
haath jor tthaadtee hvai rahee |

તે હાથ જોડીને ઊભી રહેતી

ਪ੍ਰੇਮ ਆਸਕੀ ਜ੍ਯੋਂ ਨਿਰਬਹਈ ॥੬॥
prem aasakee jayon nirabahee |6|

અને પ્રેમની જેમ પ્રેમ રમે છે. 6.