శ్రీ దశమ్ గ్రంథ్

పేజీ - 795


ਸਭਨ ਸੁਨਤ ਬਿਨੁ ਸੰਕ ਭਣਿਜਹਿ ॥੧੧੭੧॥
sabhan sunat bin sank bhanijeh |1171|

ముందుగా “వసుమంతేశని” అనే పదాన్ని చెప్పి, వద్ద 'అరిణి' అనే పదాన్ని జోడించి, తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను తెలుసుకోండి.1171.

ਅੜਿਲ ॥
arril |

ARIL

ਬਸੁਧੇਸਣੀ ਸਬਦ ਕੋ ਆਦਿ ਉਚਾਰੀਐ ॥
basudhesanee sabad ko aad uchaareeai |

ముందుగా 'బసుదేశాని' (రాజ సైన్యం) అనే పదాన్ని ఉచ్చరించండి.

ਤਾ ਕੇ ਮਥਣੀ ਅੰਤਿ ਸਬਦ ਕੋ ਡਾਰੀਐ ॥
taa ke mathanee ant sabad ko ddaareeai |

దాని చివర 'మథని' అనే పదాన్ని జోడించండి.

ਸਕਲ ਤੁਪਕ ਕੇ ਨਾਮ ਚਤੁਰ ਚਿਤ ਚੀਨ ਲੈ ॥
sakal tupak ke naam chatur chit cheen lai |

అన్ని తెలివైన జానా తుపాక పేరు (ఇది) పరిగణించండి.

ਹੋ ਜਵਨ ਠਵਰ ਮੈ ਚਹੋ ਤਹੀ ਤੇ ਸਬਦ ਦੈ ॥੧੧੭੨॥
ho javan tthavar mai chaho tahee te sabad dai |1172|

“వసుంధేశని” అనే పదాన్ని ఉచ్ఛరిస్తూ, చివర “మథని” అనే పదాన్ని చేర్చి, తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను తెలుసుకోండి.1172.

ਬੈਸੁੰਧੁਰਾਏਸਨੀ ਆਦਿ ਬਖਾਨੀਐ ॥
baisundhuraaesanee aad bakhaaneeai |

మొదట 'బైసుంధరేసాని' (రాజు యొక్క సైన్యం) (పదం) పఠించండి.

ਅਰਿਣੀ ਤਾ ਕੇ ਅੰਤਿ ਸਬਦ ਕੋ ਠਾਨੀਐ ॥
arinee taa ke ant sabad ko tthaaneeai |

(తర్వాత) దాని చివర 'అరిణి' అనే పదాన్ని చేర్చండి.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਜਾਨ ਚਤੁਰ ਜੀਅ ਲੀਜੀਅਹਿ ॥
naam tupak ke jaan chatur jeea leejeeeh |

(ఇది) ఒక బిందువు పేరుగా తెలివైన వ్యక్తులందరూ అర్థం చేసుకోవాలి.

ਹੋ ਜਵਨ ਠਵਰ ਮੋ ਚਹੋ ਤਹੀ ਤੇ ਦੀਜੀਅਹਿ ॥੧੧੭੩॥
ho javan tthavar mo chaho tahee te deejeeeh |1173|

ముందుగా “వసుంధ్రేశాని” అనే పదాన్ని చెపుతూ చివర్లో “అరిణి” అనే పదాన్ని చేర్చి, తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను తెలివిగా మీ మనస్సులో తెలుసుకోండి.1173.

ਬਸੁਮਤੇਸਣੀ ਪ੍ਰਿਥਮ ਸਬਦ ਕੋ ਭਾਖੀਐ ॥
basumatesanee pritham sabad ko bhaakheeai |

ముందుగా 'బసుమ్తేసాని' (రాజ సైన్యం) అనే పదాన్ని పఠించండి.

ਅਰਿਣੀ ਤਾ ਕੇ ਅੰਤਿ ਬਹੁਰਿ ਪਦ ਰਾਖੀਐ ॥
arinee taa ke ant bahur pad raakheeai |

(తర్వాత) దాని చివర 'అరిణి' అనే పదాన్ని చేర్చండి.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਚਤੁਰ ਸਕਲ ਜੀਅ ਜਾਨੀਐ ॥
naam tupak ke chatur sakal jeea jaaneeai |

(ఇది) జ్ఞానులారా! గుండెలో తుపాక్ పేరును అర్థం చేసుకోండి.

ਹੋ ਜਹਾ ਜਹਾ ਚਹੀਐ ਪਦ ਤਹੀ ਬਖਾਨੀਐ ॥੧੧੭੪॥
ho jahaa jahaa chaheeai pad tahee bakhaaneeai |1174|

ముందుగా “వసుమ్తేశని” అనే పదాన్ని చెప్పి, చివర “అరిణి” అనే పదాన్ని చేర్చి తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను తెలుసుకోండి.1174.

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

చౌపాయ్

ਸਾਮੁੰਦ੍ਰਣੀ ਏਸਣੀ ਕਹੀਐ ॥
saamundranee esanee kaheeai |

(మొదట) 'సముంద్రాణి ఎస్ని' (పదం) అని చెప్పండి.

ਅਰਿਣੀ ਅੰਤਿ ਸਬਦ ਕਹੁ ਗਹੀਐ ॥
arinee ant sabad kahu gaheeai |

(దాని) చివర 'అరిణి' అనే పదాన్ని జోడించండి.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਲੇਹੁ ਸੁਜਨ ਜਨ ॥
naam tupak ke lehu sujan jan |

(ఇది) సుజన్ పురుషులందరూ వారి స్వంత మనస్సులలో ఉన్నారు

ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਬੀਚ ਸਕਲ ਮਨਿ ॥੧੧੭੫॥
apane apane beech sakal man |1175|

ముందుగా "సముంద్ర-నీశని" అనే పదాన్ని చెప్పి, "అరిణి" అనే పదాన్ని మాట్లాడండి మరియు ఓ మంచి మనుషులారా! మీ మనస్సులో తుపాక్ పేర్లను తెలుసుకోండి.1175

ਸਾਮੁੰਦ੍ਰਣੀਏਸਣੀ ਭਾਖੋ ॥
saamundraneesanee bhaakho |

(మొదట) 'సముంద్రాణి ఎస్ని' (పదం) పఠించండి.

ਅਰਿਣੀ ਸਬਦ ਅੰਤਿ ਤਿਹ ਰਾਖੋ ॥
arinee sabad ant tih raakho |

దాని చివర 'అరిణి' అని చెప్పండి.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਸਕਲ ਲਹਿਜੈ ॥
naam tupak ke sakal lahijai |

అన్నింటినీ తుపాక్ పేరుగా తీసుకోండి.

ਸਕਲ ਸੁਕਬਿ ਜਨ ਸੁਨਤ ਭਣਿਜੈ ॥੧੧੭੬॥
sakal sukab jan sunat bhanijai |1176|

“సముంద్ర-నీశని” అనే పదాన్ని చెప్పి, “అరిణి” అనే పదాన్ని జోడించి, తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను తెలుసుకోండి.1176.

ਅਚਲਾਇਸਣੀ ਆਦਿ ਭਣਿਜੈ ॥
achalaaeisanee aad bhanijai |

మొదట 'అచ్లా ఇసాని' (సైన్యం) (స్థానం) పఠించండి.

ਮਥਣੀ ਸਬਦ ਅੰਤਿ ਤਿਹ ਦਿਜੈ ॥
mathanee sabad ant tih dijai |

దాని చివర 'మథని' అనే పదాన్ని జోడించండి.

ਸਕਲ ਤੁਪਕ ਕੇ ਨਾਮ ਲਹੀਜੈ ॥
sakal tupak ke naam laheejai |

అన్ని చుక్కల పేరు (ఇది) పరిగణించండి.

ਜਵਨ ਠਵਰ ਚਹੀਐ ਤਹ ਦੀਜੈ ॥੧੧੭੭॥
javan tthavar chaheeai tah deejai |1177|

ముందుగా “అచ్లేష్ని” అనే పదాన్ని చెప్పి, చివర “మథని” అనే పదాన్ని జోడించి, వాటిని ఇష్టానుసారంగా ఉపయోగించడం కోసం తుపాక్ పేర్లను తెలుసుకోండి.1177.

ਵਿਪਲੀਸਿਣੀ ਪਦਾਦਿ ਉਚਾਰੋ ॥
vipaleesinee padaad uchaaro |

ముందుగా 'విప్లిసిని' (భూమి ప్రభువు సైన్యం) అనే పద్యం చదవండి.

ਅਰਿਣੀ ਸਬਦ ਅੰਤਿ ਤਿਹ ਧਾਰੋ ॥
arinee sabad ant tih dhaaro |

దాని చివర 'అరిణి' అనే పదాన్ని చేర్చండి.

ਸਕਲ ਤੁਪਕ ਕੇ ਨਾਮ ਪਛਾਨੋ ॥
sakal tupak ke naam pachhaano |

అన్ని చుక్కల పేరు (ఇది) పరిగణించండి.

ਯਾ ਮੈ ਭੇਦ ਨ ਰੰਚਕ ਜਾਨੋ ॥੧੧੭੮॥
yaa mai bhed na ranchak jaano |1178|

ముందుగా “విప్లీశని” అనే పదాన్ని చెప్పి, చివర “అరిణి” అనే పదాన్ని చేర్చి, తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను ఎలాంటి భేదం లేకుండా గుర్తించండి1178.

ਅੜਿਲ ॥
arril |

ARIL

ਆਦਿ ਸਾਗਰਾ ਸਬਦ ਬਖਾਨਨ ਕੀਜੀਐ ॥
aad saagaraa sabad bakhaanan keejeeai |

ముందుగా 'సాగ్రా' (భూమి) అనే పదాన్ని చెప్పండి.

ਏਸ ਦਰਰਨੀ ਅੰਤਿ ਤਵਨ ਕੋ ਦੀਜੀਐ ॥
es dararanee ant tavan ko deejeeai |

దాని చివర 'ఎస్ దర్రానీ' అనే పదాలను జోడించండి.

ਸਕਲ ਤੁਪਕ ਕੇ ਨਾਮ ਸੁਘਰ ਲਹਿ ਲੀਜੀਅਹਿ ॥
sakal tupak ke naam sughar leh leejeeeh |

(ఇది) అన్ని మృదువైన! తుపాక్ పేరును అర్థం చేసుకోండి.

ਹੋ ਕਬਿਤ ਕਾਬਿ ਕੇ ਬੀਚ ਚਹੋ ਤਹ ਦੀਜੀਅਹਿ ॥੧੧੭੯॥
ho kabit kaab ke beech chaho tah deejeeeh |1179|

ముందుగా "సాగ్రా" అనే పదాన్ని చెప్పి, "ఇష్-దలాని" అనే పదాన్ని జోడించి, వాటిని కవిత్వంలో ఉపయోగించడం కోసం తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను తెలుసుకోండి.1179.

ਮਹਾਅਰਣਵੀ ਸਬਦਹਿ ਆਦਿ ਉਚਾਰੀਐ ॥
mahaaranavee sabadeh aad uchaareeai |

ముందుగా 'మహారన్వి' అనే పదాన్ని ఉచ్చరించండి.

ਪਤਿ ਮਰਦਨਨੀਹ ਅੰਤਿ ਸਬਦ ਕਹੁ ਡਾਰੀਐ ॥
pat maradananeeh ant sabad kahu ddaareeai |

దాని చివర 'పతి మర్దనని' అనే పదాలను జోడించండి.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਸਕਲ ਜਾਨ ਜੀਯ ਰਾਖਅਹਿ ॥
naam tupak ke sakal jaan jeey raakheh |

(అది) ప్రతి బిందువు పేరుగా పరిగణించండి మరియు దానిని మీ హృదయంలో ఉంచండి.

ਹੋ ਸਕਲ ਸੁਜਨ ਜਨ ਸੁਨਤ ਨਿਡਰ ਹੁਇ ਭਾਖੀਅਹਿ ॥੧੧੮੦॥
ho sakal sujan jan sunat niddar hue bhaakheeeh |1180|

ముందుగా “మహా-రణవి” అనే పదాన్ని చెబుతూ, చివర్లో “పట్-మర్దనని” అనే పదాన్ని జోడించి, తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను నిర్భయంగా తెలుసుకోండి.1180.

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

చౌపాయ్

ਆਦਿ ਸਿੰਧੁਣੀ ਸਬਦ ਭਣੀਜੈ ॥
aad sindhunee sabad bhaneejai |

ముందుగా 'సింధాని' (భూమి) అనే పదాన్ని ఉచ్చరించండి.

ਪਤਿ ਅਰਦਨੀ ਪਦਾਤ ਕਹੀਜੈ ॥
pat aradanee padaat kaheejai |

(తర్వాత) చివర్లో 'పతి అర్ద్నీ' అనే పదాలు చెప్పండి.

ਸਭ ਸ੍ਰੀ ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਲਹੋ ॥
sabh sree naam tupak ke laho |

అన్నింటినీ తుపాక్ పేరుగా తీసుకోండి.

ਸਕਲ ਸੁਜਨ ਜਨ ਸੁਨਤੇ ਕਹੋ ॥੧੧੮੧॥
sakal sujan jan sunate kaho |1181|

ముందుగా “సింధుని” అనే పదాన్ని చెప్పి, ఆ తర్వాత “అర్దనీ” అనే పదాన్ని జోడించి, తుపాక్ యొక్క అన్ని పేర్లను తెలుసుకోండి.1181.

ਨੀਰਾਲਯਨੀ ਆਦਿ ਉਚਰੋ ॥
neeraalayanee aad ucharo |

ముందుగా 'నిరాలయని' (భూమి) (పదం) ఉచ్చరించండి.

ਨਾਇਕ ਅਰਿਣੀ ਪੁਨਿ ਪਦ ਧਰੋ ॥
naaeik arinee pun pad dharo |

(తర్వాత) 'నాయక్ అరిణి' అనే పదాలను జోడించండి.

ਸਕਲ ਤੁਪਕ ਕੇ ਨਾਮ ਪਛਾਨੋ ॥
sakal tupak ke naam pachhaano |

అన్ని చుక్కల పేరు (ఇది) పరిగణించండి.