శ్రీ దశమ్ గ్రంథ్

పేజీ - 326


ਕਾਨ੍ਰਹ ਕਥਾ ਅਤਿ ਰੋਚਨ ਜੀਯ ਬਿਚਾਰ ਕਹੋ ਜਿਹ ਤੇ ਫੁਨਿ ਜੀਜੈ ॥
kaanrah kathaa at rochan jeey bichaar kaho jih te fun jeejai |

కృష్ణుడి కథ చాలా ఆసక్తికరంగా ఉంది, మరింత ఆలోచించిన తర్వాత దాన్ని పునరావృతం చేయండి, తద్వారా మనలో ప్రాణాధారం కలుగుతుంది.

ਤੌ ਹਸਿ ਬਾਤ ਕਹੀ ਮੁਸਕਾਇ ਪਹਲੈ ਨ੍ਰਿਪ ਤਾਹਿ ਪ੍ਰਨਾਮ ਜੁ ਕੀਜੈ ॥
tau has baat kahee musakaae pahalai nrip taeh pranaam ju keejai |

కాబట్టి, ఆలోచనాత్మకంగా చెప్పండి, తద్వారా అది చేయడం ద్వారా మన జీవనం (విజయవంతమైన ఉద్దేశ్యం కావచ్చు). (బ్రాహ్మణ స్త్రీలు) నవ్వుతూ, 'మొదట ఆ రాజుకు నమస్కరించండి' అన్నారు.

ਤੌ ਭਗਵਾਨ ਕਥਾ ਅਤਿ ਰੋਚਨ ਦੈ ਚਿਤ ਪੈ ਹਮ ਤੇ ਸੁਨ ਲੀਜੈ ॥੩੨੮॥
tau bhagavaan kathaa at rochan dai chit pai ham te sun leejai |328|

ఆ స్త్రీలు చిరునవ్వుతో, "ఆ సార్వభౌముడైన కృష్ణునికి మొదట్లో నమస్కరించి, ఆపై అతని ఆసక్తికరమైన కథను వినండి" అన్నారు.

ਸਾਲਨ ਅਉ ਅਖਨੀ ਬਿਰੀਆ ਜੁਜ ਤਾਹਰੀ ਅਉਰ ਪੁਲਾਵ ਘਨੇ ॥
saalan aau akhanee bireea juj taaharee aaur pulaav ghane |

సలాన్ (మాంసం మాంసఖండం) యఖ్నీ, కాల్చిన మాంసం, కాల్చిన మాంసం డుంబే చాక్లి, తహ్రీ (మందపాటి మాంసం ముక్కలు) మరియు చాలా పులావ్,

ਨੁਗਦੀ ਅਰੁ ਸੇਵਕੀਆ ਚਿਰਵੇ ਲਡੂਆ ਅਰੁ ਸੂਤ ਭਲੇ ਜੁ ਬਨੇ ॥
nugadee ar sevakeea chirave laddooaa ar soot bhale ju bane |

మాంసాన్ని వివిధ రకాలుగా కాల్చి వండుతారు, అన్నం-పులుసు-మాంసం మరియు మసాలా వంటకం మొదలైనవి, చక్కెర పూతతో చుక్కల రూపంలో స్వీట్‌మీట్, నూడుల్స్, నానబెట్టిన బియ్యాన్ని తయారు చేసి మోర్టార్‌లో కొట్టి, లడ్డూ (తీపి మాంసం) )

ਫੁਨਿ ਖੀਰ ਦਹੀ ਅਰੁ ਦੂਧ ਕੇ ਸਾਥ ਬਰੇ ਬਹੁ ਅਉਰ ਨ ਜਾਤ ਗਨੇ ॥
fun kheer dahee ar doodh ke saath bare bahu aaur na jaat gane |

అప్పుడు ఖీర్, పెరుగు మరియు పాలతో చేసిన వివిధ రకాల పకోడాలు లెక్కించబడవు.

ਇਹ ਖਾਇ ਚਲਿਯੋ ਭਗਵਾਨ ਗ੍ਰਿਹੰ ਕਹੁ ਸ੍ਯਾਮ ਕਬੀਸੁਰ ਭਾਵ ਭਨੇ ॥੩੨੯॥
eih khaae chaliyo bhagavaan grihan kahu sayaam kabeesur bhaav bhane |329|

అన్నం, పాలు, పంచదార కలిపి ఉడకబెట్టడం, పెరుగు, పాలు మొదలైనవి, ఇవన్నీ తిన్న తర్వాత కృష్ణుడు తన ఇంటి వైపు వెళ్ళాడు.329.

ਗਾਵਤ ਗੀਤ ਚਲੇ ਗ੍ਰਿਹ ਕੋ ਗਰੜਧ੍ਵਜ ਜੀਯ ਮੈ ਆਨੰਦ ਪੈ ਕੈ ॥
gaavat geet chale grih ko gararradhvaj jeey mai aanand pai kai |

చిత్ లో ఆనందాన్ని స్వీకరించిన తర్వాత శ్రీ కృష్ణుడు పాటలు పాడుతూ ఇంటికి వెళ్ళాడు.

ਸੋਭਤ ਸ੍ਯਾਮ ਕੇ ਸੰਗਿ ਹਲੀ ਘਨ ਸ੍ਯਾਮ ਅਉ ਸੇਤ ਚਲਿਯੋ ਉਨਸੈ ਕੈ ॥
sobhat sayaam ke sang halee ghan sayaam aau set chaliyo unasai kai |

పాటలు పాడుతూ, ఎంతో సంతోషించి, కృష్ణుడు తన ఇంటికి వెళ్ళాడు, హల్ధర్ (బలరామ్) అతనితో ఉన్నాడు మరియు ఈ తెలుపు మరియు నలుపు జంట ఆకట్టుకునేలా కనిపించింది.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਤਬੈ ਹਸਿ ਕੈ ਮੁਰਲੀ ਸੁ ਬਜਾਇ ਉਠਿਯੋ ਅਪਨੇ ਕਰਿ ਲੈ ਕੈ ॥
kaanrah tabai has kai muralee su bajaae utthiyo apane kar lai kai |

అప్పుడు కృష్ణుడు చిరునవ్వుతో తన వేణువును చేతిలోకి తీసుకుని వాయించడం ప్రారంభించాడు

ਠਾਢ ਭਈ ਜਮੁਨਾ ਸੁਨਿ ਕੈ ਧੁਨਿ ਪਉਨ ਰਹਿਯੋ ਸੁਨਿ ਕੈ ਉਰਝੈ ਕੈ ॥੩੩੦॥
tthaadt bhee jamunaa sun kai dhun paun rahiyo sun kai urajhai kai |330|

దాని శబ్దం విని, యమునా నీరు కూడా ఆగిపోయింది మరియు వీస్తున్న గాలి కూడా స్థిరపడింది.330.

ਰਾਮਕਲੀ ਅਰੁ ਸੋਰਠਿ ਸਾਰੰਗ ਮਾਲਸਿਰੀ ਅਰੁ ਬਾਜਤ ਗਉਰੀ ॥
raamakalee ar soratth saarang maalasiree ar baajat gauree |

(శ్రీకృష్ణుని వేణువులో) రాంకాళి, సొరత, సారంగ్ మరియు మాలసిరి మరియు గౌడి (రాగ్) వాయించారు.

ਜੈਤਸਿਰੀ ਅਰੁ ਗੌਡ ਮਲਾਰ ਬਿਲਾਵਲ ਰਾਗ ਬਸੈ ਸੁਭ ਠਉਰੀ ॥
jaitasiree ar gauadd malaar bilaaval raag basai subh tthauree |

రాంకలి, సోరత్, సారంగ్, మల్శ్రీ, గౌరీ, జైత్‌శ్రీ, గౌండ్, మల్హర్, బిలావల్ మొదలైన సంగీత రీతులు వేణువుపై వాయించారు.

ਮਾਨਸ ਕੀ ਕਹ ਹੈ ਗਨਤੀ ਸੁਨਿ ਹੋਤ ਸੁਰੀ ਅਸੁਰੀ ਧੁਨਿ ਬਉਰੀ ॥
maanas kee kah hai ganatee sun hot suree asuree dhun bauree |

ఎంతమంది పురుషులు, దేవతల భార్యలు మరియు రాక్షసుల రాగం (వేణువు) విన్న తర్వాత మరుగుజ్జులు అయ్యారు.

ਸੋ ਸੁਨਿ ਕੈ ਧੁਨਿ ਸ੍ਰਉਨਨ ਮੈ ਤਰੁਨੀ ਹਰਨੀ ਜਿਮ ਆਵਤ ਦਉਰੀ ॥੩੩੧॥
so sun kai dhun sraunan mai tarunee haranee jim aavat dauree |331|

లేవ్ సైడ్ పురుషులు, స్వర్గపు ఆడపడుచులు మరియు ఆడ రాక్షసులు కూడా వేణువు యొక్క శబ్దం విని పిచ్చివాళ్ళు అయ్యారు.331

ਕਬਿਤੁ ॥
kabit |

KABIT

ਬਾਜਤ ਬਸੰਤ ਅਰੁ ਭੈਰਵ ਹਿੰਡੋਲ ਰਾਗ ਬਾਜਤ ਹੈ ਲਲਤਾ ਕੇ ਸਾਥ ਹ੍ਵੈ ਧਨਾਸਰੀ ॥
baajat basant ar bhairav hinddol raag baajat hai lalataa ke saath hvai dhanaasaree |

కృష్ణుడు అడవిలో తన వేణువు వాయిస్తూ సంతోషకరమైన వాతావరణాన్ని సృష్టిస్తున్నాడు.

ਮਾਲਵਾ ਕਲ੍ਯਾਨ ਅਰੁ ਮਾਲਕਉਸ ਮਾਰੂ ਰਾਗ ਬਨ ਮੈ ਬਜਾਵੈ ਕਾਨ੍ਰਹ ਮੰਗਲ ਨਿਵਾਸਰੀ ॥
maalavaa kalayaan ar maalkaus maaroo raag ban mai bajaavai kaanrah mangal nivaasaree |

వసంత్, భైరవ, హిందోల్, లలిత్, ధనసరి, మాల్వా, కళ్యాణ్ మల్కౌస్, మారు మొదలైన సంగీత రీతులతో.

ਸੁਰੀ ਅਰੁ ਆਸੁਰੀ ਅਉ ਪੰਨਗੀ ਜੇ ਹੁਤੀ ਤਹਾ ਧੁਨਿ ਕੇ ਸੁਨਤ ਪੈ ਨ ਰਹੀ ਸੁਧਿ ਜਾਸੁ ਰੀ ॥
suree ar aasuree aau panagee je hutee tahaa dhun ke sunat pai na rahee sudh jaas ree |

ఆ రాగం విని దేవతలు, రాక్షసులు, నాగుల యువకులు తమ శరీర స్పృహను మరచిపోతున్నారు.

ਕਹੈ ਇਉ ਦਾਸਰੀ ਸੁ ਐਸੀ ਬਾਜੀ ਬਾਸੁਰੀ ਸੁ ਮੇਰੇ ਜਾਨੇ ਯਾ ਮੈ ਸਭ ਰਾਗ ਕੋ ਨਿਵਾਸੁ ਰੀ ॥੩੩੨॥
kahai iau daasaree su aaisee baajee baasuree su mere jaane yaa mai sabh raag ko nivaas ree |332|

ఆడ, మగ సంగీత రీతులు నాలుగు వైపులా బతుకుతున్నట్లుగా వేణువును వాయిస్తున్నారని అంతా చెబుతున్నారు.332.

ਕਰੁਨਾ ਨਿਧਾਨ ਬੇਦ ਕਹਤ ਬਖਾਨ ਯਾ ਕੀ ਬੀਚ ਤੀਨ ਲੋਕ ਫੈਲ ਰਹੀ ਹੈ ਸੁ ਬਾਸੁ ਰੀ ॥
karunaa nidhaan bed kahat bakhaan yaa kee beech teen lok fail rahee hai su baas ree |

వేదాలలో కూడా విశదీకరించబడిన ఆ కరుణా నిధి (కృష్ణుడు) యొక్క వేణువు యొక్క ధ్వని మూడు లోకాలలోనూ వ్యాపిస్తుంది,

ਦੇਵਨ ਕੀ ਕੰਨਿਆ ਤਾ ਕੀ ਸੁਨਿ ਸੁਨਿ ਸ੍ਰਉਨਨ ਮੈ ਧਾਈ ਧਾਈ ਆਵੈ ਤਜਿ ਕੈ ਸੁਰਗ ਬਾਸੁ ਰੀ ॥
devan kee kaniaa taa kee sun sun sraunan mai dhaaee dhaaee aavai taj kai surag baas ree |

దాని స్వరం విని, తమ నివాసం నుండి దేవతల కుమార్తెలు వేగంగా వస్తున్నారు

ਹ੍ਵੈ ਕਰਿ ਪ੍ਰਸੰਨ੍ਯ ਰੂਪ ਰਾਗ ਕੋ ਨਿਹਾਰ ਕਹਿਯੋ ਰਚਿਯੋ ਹੈ ਬਿਧਾਤਾ ਇਹ ਰਾਗਨ ਕੋ ਬਾਸੁ ਰੀ ॥
hvai kar prasanay roop raag ko nihaar kahiyo rachiyo hai bidhaataa ih raagan ko baas ree |

వేణువు కోసమే ప్రావిడెన్స్ ఈ సంగీత రీతులను రూపొందించినట్లు వారు చెబుతున్నారు

ਰੀਝੇ ਸਭ ਗਨ ਉਡਗਨ ਭੇ ਮਗਨ ਜਬ ਬਨ ਉਪਬਨ ਮੈ ਬਜਾਈ ਕਾਨ੍ਰਹ ਬਾਸੁਰੀ ॥੩੩੩॥
reejhe sabh gan uddagan bhe magan jab ban upaban mai bajaaee kaanrah baasuree |333|

కృష్ణుడు అడవులలో మరియు ఉద్యానవనాలలో వేణువును వాయించినప్పుడు అన్ని గణాలు మరియు నక్షత్రాలు సంతోషించాయి.333.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

స్వయ్య

ਕਾਨ੍ਰਹ ਬਜਾਵਤ ਹੈ ਮੁਰਲੀ ਅਤਿ ਆਨੰਦ ਕੈ ਮਨਿ ਡੇਰਨ ਆਏ ॥
kaanrah bajaavat hai muralee at aanand kai man dderan aae |

కాన్హ్ వేణువు వాయిస్తూ (ఇతరులతో) ఆనందంగా శిబిరానికి తిరిగి వచ్చాడు.

ਤਾਲ ਬਜਾਵਤ ਕੂਦਤ ਆਵਤ ਗੋਪ ਸਭੋ ਮਿਲਿ ਮੰਗਲ ਗਾਏ ॥
taal bajaavat koodat aavat gop sabho mil mangal gaae |

చాలా సంతోషించి, కృష్ణుడు ఇంటికి వచ్చి అతని వేణువును వాయిస్తాడు మరియు గోపులందరూ వసంతంగా వచ్చి రాగానికి అనుగుణంగా పాడారు.

ਆਪਨ ਹ੍ਵੈ ਧਨਠੀ ਭਗਵਾਨ ਤਿਨੋ ਪਹਿ ਤੇ ਬਹੁ ਨਾਚ ਨਚਾਏ ॥
aapan hvai dhanatthee bhagavaan tino peh te bahu naach nachaae |

భగవంతుడు (కృష్ణుడు) స్వయంగా వారిని ప్రేరేపించి, వివిధ రకాలుగా నృత్యం చేస్తాడు

ਰੈਨ ਪਰੀ ਤਬ ਆਪਨ ਆਪਨ ਸੋਇ ਰਹੇ ਗ੍ਰਿਹਿ ਆਨੰਦ ਪਾਏ ॥੩੩੪॥
rain paree tab aapan aapan soe rahe grihi aanand paae |334|

రాత్రి కాగానే, అందరూ ఎంతో సంతోషించి తమ ఇళ్లకు వెళ్లి నిద్రపోతారు.334.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਦਸਮ ਸਿਕੰਧੇ ਬਚਿਤ੍ਰ ਨਾਟਕ ਗ੍ਰੰਥੇ ਕ੍ਰਿਸਨਾਵਤਾਰੇ ਬਿਪਨ ਕੀ ਤ੍ਰੀਯਨ ਕੋ ਚਿਤ ਹਰਿ ਭੋਜਨ ਲੇਇ ਉਧਾਰ ਕਰਬੋ ਬਰਨਨੰ ॥
eit sree dasam sikandhe bachitr naattak granthe krisanaavataare bipan kee treeyan ko chit har bhojan lee udhaar karabo barananan |

బ్రాహ్మణ స్త్రీల చిట్‌లోని శ్రీ దశం స్కంధ బచిత్ర నాటక గ్రంథంలోని కృష్ణావతారానికి చెందిన బ్రాహ్మణ భార్యలు భోజనం తెచ్చి అప్పులు తీసుకునే సందర్భం ఇక్కడ ముగిసింది.

ਅਥ ਗੋਵਰਧਨ ਗਿਰਿ ਕਰ ਪਰ ਧਾਰਬੋ ॥
ath govaradhan gir kar par dhaarabo |

ఇప్పుడు గోవర్ధన్ పర్వతాన్ని చేతులపై ఎత్తే ప్రకటన:

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

దోహ్రా

ਇਸੀ ਭਾਤਿ ਸੋ ਕ੍ਰਿਸਨ ਜੀ ਕੀਨੇ ਦਿਵਸ ਬਿਤੀਤ ॥
eisee bhaat so krisan jee keene divas biteet |

ఈ విధంగా ఇంద్రారాధన రోజు వచ్చేసరికి కృష్ణుడు చాలా కాలం గడిచిపోయాడు.

ਹਰਿ ਪੂਜਾ ਕੋ ਦਿਨੁ ਅਯੋ ਗੋਪ ਬਿਚਾਰੀ ਚੀਤਿ ॥੩੩੫॥
har poojaa ko din ayo gop bichaaree cheet |335|

గోపాలు ఒకరితో ఒకరు సంప్రదింపులు జరిపారు.335.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

స్వయ్య

ਆਯੋ ਹੈ ਇੰਦ੍ਰ ਕੀ ਪੂਜਾ ਕੋ ਦ੍ਯੋਸ ਸਭੋ ਮਿਲਿ ਗੋਪਿਨ ਬਾਤ ਉਚਾਰੀ ॥
aayo hai indr kee poojaa ko dayos sabho mil gopin baat uchaaree |

గోపకులందరూ ఇంద్రారాధన రోజు వచ్చేసిందని చెప్పారు

ਭੋਜਨ ਭਾਤਿ ਅਨੇਕਨ ਕੋ ਰੁ ਪੰਚਾਮ੍ਰਿਤ ਕੀ ਕਰੋ ਜਾਇ ਤਯਾਰੀ ॥
bhojan bhaat anekan ko ru panchaamrit kee karo jaae tayaaree |

రకరకాల ఆహారపదార్థాలు, పంచామృతాలు సిద్ధం చేసుకోవాలి

ਨੰਦ ਕਹਿਯੋ ਜਬ ਗੋਪਿਨ ਸੋ ਬਿਧਿ ਅਉਰ ਚਿਤੀ ਮਨ ਬੀਚ ਮੁਰਾਰੀ ॥
nand kahiyo jab gopin so bidh aaur chitee man beech muraaree |

నందుడు గోపాలునితో ఇదంతా చెప్పినప్పుడు కృష్ణుడు అతని మనస్సులో ఇంకేదో ప్రతిబింబించాడు

ਕੋ ਬਪੁਰਾ ਮਘਵਾ ਹਮਰੀ ਸਮ ਪੂਜਨ ਜਾਤ ਜਹਾ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਰੀ ॥੩੩੬॥
ko bapuraa maghavaa hamaree sam poojan jaat jahaa brij naaree |336|

నాతో సమానం చేస్తూ బ్రజ స్త్రీలు వెళ్తున్న ఈ ఇంద్రుడు ఎవరు?336.

ਕਬਿਤੁ ॥
kabit |

KABIT

ਇਹ ਬਿਧਿ ਬੋਲਿਯੋ ਕਾਨ੍ਰਹ ਕਰੁਣਾ ਨਿਧਾਨ ਤਾਤ ਕਾਹੇ ਕੇ ਨਵਿਤ ਕੋ ਸਾਮ੍ਰਿਗੀ ਤੈ ਬਨਾਈ ਹੈ ॥
eih bidh boliyo kaanrah karunaa nidhaan taat kaahe ke navit ko saamrigee tai banaaee hai |

ఆ విధంగా (ఆలోచిస్తూ) శ్రీకృష్ణుని కృపాసముద్రుడు, ఓ తండ్రీ! మీరు ఇవన్నీ ఎందుకు తయారు చేసారు? (జవాబుగా) నందుడు ఇలా అన్నాడు, మూడు జనాలకు ప్రభువు అని పిలువబడే అతను (తన ఆరాధన కోసం) (ఈ పదార్థమంతా) చేసాడు.

ਕਹਿਯੋ ਐਸੇ ਨੰਦ ਜੋ ਤ੍ਰਿਲੋਕੀਪਤਿ ਭਾਖੀਅਤ ਤਾਹੀ ਕੋ ਬਨਾਈ ਹਰਿ ਕਹਿ ਕੈ ਸੁਨਾਈ ਹੈ ॥
kahiyo aaise nand jo trilokeepat bhaakheeat taahee ko banaaee har keh kai sunaaee hai |

కృష్ణుడు, కరుణా సముద్రుడు ఇలా అన్నాడు, ఓ ప్రియతండ్రి! ఈ వస్తువులన్నీ ఎవరి కోసం సిద్ధమయ్యాయి?’’ అని నందుడు కృష్ణునితో ఇలా అన్నాడు, అతడు మూడు లోకాలకు ప్రభువు, ఇంద్రుడి కోసం ఇవన్నీ తయారు చేయబడ్డాయి.

ਕਾਹੇ ਕੇ ਨਵਿਤ ਕਹਿਯੋ ਬਾਰਿਦ ਤ੍ਰਿਨਨ ਕਾਜ ਗਊਅਨ ਕੀ ਰਛ ਕਰੀ ਅਉ ਹੋਤ ਆਈ ਹੈ ॥
kaahe ke navit kahiyo baarid trinan kaaj gaooan kee rachh karee aau hot aaee hai |

వర్షం మరియు గడ్డి కోసం మేము ఇవన్నీ చేస్తాము, మా ఆవులు ఎల్లప్పుడూ రక్షించబడతాయి

ਕਹਿਯੋ ਭਗਵਾਨ ਏਤੋ ਲੋਗ ਹੈ ਅਜਾਨ ਬ੍ਰਿਜ ਈਸਰ ਤੇ ਹੋਤ ਨਹੀ ਮਘਵਾ ਤੇ ਗਾਈ ਹੈ ॥੩੩੭॥
kahiyo bhagavaan eto log hai ajaan brij eesar te hot nahee maghavaa te gaaee hai |337|

అప్పుడు కృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు, "ఇంతమంది అమాయకులే, బ్రజ మాడగాన్ని రక్షించలేకపోతే ఇంద్రుడు దానిని ఎలా చేస్తాడో" అని వారికి తెలియదు.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਬਾਚ ॥
kaanrah baach |

కృష్ణుని ప్రసంగం:

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

స్వయ్య

ਹੈ ਨਹੀ ਮੇਘੁ ਸੁਰਪਤਿ ਹਾਥਿ ਸੁ ਤਾਤ ਸੁਨੋ ਅਰੁ ਲੋਕ ਸਭੈ ਰੇ ॥
hai nahee megh surapat haath su taat suno ar lok sabhai re |

ఓ ప్రియమైన తండ్రీ మరియు ఇతర ప్రజలారా! ఇంద్రుని చేతిలో మేఘం లేదు వినండి

ਭੰਜਨ ਭਉ ਅਨਭੈ ਭਗਵਾਨ ਸੁ ਦੇਤ ਸਭੈ ਜਨ ਕੋ ਅਰੁ ਲੈ ਰੇ ॥
bhanjan bhau anabhai bhagavaan su det sabhai jan ko ar lai re |

నిర్భయుడైన భగవంతుడు ఒక్కడే అందరికీ అన్నీ ఇస్తాడు