श्री दसाम ग्रंथ

पान - 52


ਹਸੇ ਮਾਸਹਾਰੀ ॥
हसे मासहारी ॥

मांस खाणारे हसत आहेत

ਨਚੇ ਭੂਤ ਭਾਰੀ ॥
नचे भूत भारी ॥

मांसाहार करणारे प्राणी हसत आहेत आणि भूतांच्या टोळ्या नाचत आहेत.

ਮਹਾ ਢੀਠ ਢੂਕੇ ॥
महा ढीठ ढूके ॥

बहुतेक निर्भय (लढण्यासाठी योद्धे) उभे केले जातात

ਮੁਖੰ ਮਾਰ ਕੂਕੇ ॥੩੦॥
मुखं मार कूके ॥३०॥

चिकाटीचे योद्धे पुढे सरकत आहेत आणि जयघोष करत आहेत.

ਗਜੈ ਗੈਣ ਦੇਵੀ ॥
गजै गैण देवी ॥

देवी आकाशात गर्जना करत आहे

ਮਹਾ ਅੰਸ ਭੇਵੀ ॥
महा अंस भेवी ॥

ती देवी आकाशात गर्जना करत आहे, जिला परम कालने अस्तित्वात आणले आहे.

ਭਲੇ ਪੂਤ ਨਾਚੰ ॥
भले पूत नाचं ॥

भुते छान नाचत आहेत

ਰਸੰ ਰੁਦ੍ਰ ਰਾਚੰ ॥੩੧॥
रसं रुद्र राचं ॥३१॥

भुते उत्साहाने नाचत आहेत आणि प्रचंड क्रोधाने तृप्त आहेत.31.

ਭਿਰੈ ਬੈਰ ਰੁਝੈ ॥
भिरै बैर रुझै ॥

(वीर सैनिक) शत्रुत्वाने लढत होते

ਮਹਾ ਜੋਧ ਜੁਝੈ ॥
महा जोध जुझै ॥

शत्रुत्वामुळे योद्धे एकमेकांशी लढत आहेत आणि महान वीर हुतात्मा होत आहेत.

ਝੰਡਾ ਗਡ ਗਾਢੇ ॥
झंडा गड गाढे ॥

निर्धाराने झेंडे फडकवत आहेत

ਬਜੇ ਬੈਰ ਬਾਢੇ ॥੩੨॥
बजे बैर बाढे ॥३२॥

त्यांचे मजबूत बॅनर फिक्स करून आणि वाढलेल्या शत्रुत्वाने ते ओरडत आहेत.32.

ਗਜੰ ਗਾਹ ਬਾਧੇ ॥
गजं गाह बाधे ॥

भुखन मस्तकावर सजले आहे

ਧਨੁਰ ਬਾਨ ਸਾਧੇ ॥
धनुर बान साधे ॥

त्यांनी आपले मस्तक अलंकाराने सजवले आहे आणि हातात धनुष्य उगारले आहे.

ਬਹੇ ਆਪ ਮਧੰ ॥
बहे आप मधं ॥

ते आपापसात (बाण) मारतात

ਗਿਰੇ ਅਧ ਅਧੰ ॥੩੩॥
गिरे अध अधं ॥३३॥

ते विरोधकांना तोंड देत बाण सोडतात, त्यापैकी काही अर्धवट कापून खाली पडतात.33.

ਗਜੰ ਬਾਜ ਜੁਝੈ ॥
गजं बाज जुझै ॥

हत्ती आणि घोडे देखील लढत आहेत

ਬਲੀ ਬੈਰ ਰੁਝੈ ॥
बली बैर रुझै ॥

हत्ती आणि घोडे मेलेले पडले आहेत आणि योद्धे शत्रुत्वात गुंतलेले आहेत

ਨ੍ਰਿਭੈ ਸਸਤ੍ਰ ਬਾਹੈ ॥
न्रिभै ससत्र बाहै ॥

निर्भयपणे शस्त्र चालवा

ਉਭੈ ਜੀਤ ਚਾਹੈ ॥੩੪॥
उभै जीत चाहै ॥३४॥

निर्भयपणे त्यांची शस्त्रे मारतात; दोन्ही बाजूंना त्यांच्या विजयासाठी शुभेच्छा.34.

ਗਜੇ ਆਨਿ ਗਾਜੀ ॥
गजे आनि गाजी ॥

शूर योद्धे गर्जत आहेत.

ਨਚੇ ਤੁੰਦ ਤਾਜੀ ॥
नचे तुंद ताजी ॥

योद्धे गर्जत आहेत आणि वेगाने धावणारे घोडे नाचत आहेत.

ਹਕੰ ਹਾਕ ਬਜੀ ॥
हकं हाक बजी ॥

आव्हान खेळत आहे

ਫਿਰੈ ਸੈਨ ਭਜੀ ॥੩੫॥
फिरै सैन भजी ॥३५॥

आरडाओरडा होत आहे आणि अशा प्रकारे सैन्याची धावपळ सुरू आहे. 35.

ਮਦੰ ਮਤ ਮਾਤੇ ॥
मदं मत माते ॥

(योद्धे) दारूच्या नशेत आहेत.

ਰਸੰ ਰੁਦ੍ਰ ਰਾਤੇ ॥
रसं रुद्र राते ॥

योद्धे दारूच्या नशेत धुंद झाले आहेत आणि प्रचंड रागात गढून गेले आहेत.

ਗਜੰ ਜੂਹ ਸਾਜੇ ॥
गजं जूह साजे ॥

हत्तींचे कळप सजले आहेत

ਭਿਰੇ ਰੋਸ ਬਾਜੇ ॥੩੬॥
भिरे रोस बाजे ॥३६॥

हत्तींचा समूह शोभून दिसतो आहे आणि योद्धे वाढलेल्या क्रोधाने लढत आहेत. ३६.

ਝਮੀ ਤੇਜ ਤੇਗੰ ॥
झमी तेज तेगं ॥

धारदार तलवारी अशाच चमकत आहेत

ਘਣੰ ਬਿਜ ਬੇਗੰ ॥
घणं बिज बेगं ॥

धारदार तलवारी ढगांमध्ये विजेच्या लखलखत्या चमकल्याप्रमाणे चमकतात.

ਬਹੈ ਬਾਰ ਬੈਰੀ ॥
बहै बार बैरी ॥

शत्रूंचे घोडे असे फिरतात

ਜਲੰ ਜਿਉ ਗੰਗੈਰੀ ॥੩੭॥
जलं जिउ गंगैरी ॥३७॥

जलद गतीने चालणाऱ्या पाण्यातील कीटकांप्रमाणे शत्रूवर वार केले जातात.37.

ਅਪੋ ਆਪ ਬਾਹੰ ॥
अपो आप बाहं ॥

ते एकमेकांविरुद्ध शस्त्रे वापरतात.

ਉਭੈ ਜੀਤ ਚਾਹੰ ॥
उभै जीत चाहं ॥

ते एकमेकांना भिडणारी शस्त्रे मारतात; दोन्ही बाजूंना त्यांच्या विजयासाठी शुभेच्छा.

ਰਸੰ ਰੁਦ੍ਰ ਰਾਤੇ ॥
रसं रुद्र राते ॥

रोथेर रसात आहे.

ਮਹਾ ਮਤ ਮਾਤੇ ॥੩੮॥
महा मत माते ॥३८॥

ते हिंसक रागात गढून गेलेले असतात आणि अत्यंत मादक असतात.38.

ਭੁਜੰਗ ਛੰਦ ॥
भुजंग छंद ॥

भुजंग प्रार्थना श्लोक

ਮਚੇ ਬੀਰ ਬੀਰੰ ਅਭੂਤੰ ਭਯਾਣੰ ॥
मचे बीर बीरं अभूतं भयाणं ॥

नायक अलौकिक आणि भयंकर लढाऊ नायक बनले आहेत.

ਬਜੀ ਭੇਰਿ ਭੰਕਾਰ ਧੁਕੇ ਨਿਸਾਨੰ ॥
बजी भेरि भंकार धुके निसानं ॥

योद्ध्यांशी लढणारे योद्धे कमालीचे भयावह दिसत आहेत. केटलड्रम्सचा कर्णकर्कश आवाज ऐकू येतो आणि कर्णेचा गडगडाट देखील होतो.

ਨਵੰ ਨਦ ਨੀਸਾਣ ਗਜੇ ਗਹੀਰੰ ॥
नवं नद नीसाण गजे गहीरं ॥

नवीन शिंगांच्या आवाजाने एक गंभीर शब्द बाहेर येतो

ਫਿਰੈ ਰੁੰਡ ਮੁੰਡੰ ਤਨੰ ਤਛ ਤੀਰੰ ॥੩੯॥
फिरै रुंड मुंडं तनं तछ तीरं ॥३९॥

नव्या कर्णाचा गंभीर स्वर घुमतो. कुठे खोड, कुठे मुंडके, कुठे बाणांनी कोरलेली शरीरे हलताना दिसतात.39.

ਬਹੇ ਖਗ ਖੇਤੰ ਖਿਆਲੰ ਖਤੰਗੰ ॥
बहे खग खेतं खिआलं खतंगं ॥

रणांगणात तलवार चालते, बाण (खटांग) बांधून (ख्यालान) बांधले जातात (बोचर).

ਰੁਲੇ ਤਛ ਮੁਛੰ ਮਹਾ ਜੋਧ ਜੰਗੰ ॥
रुले तछ मुछं महा जोध जंगं ॥

रणांगणात योद्धे तलवारीचे वार करतात आणि बाणांची काळजी घेतात. युद्धात चिरलेले महान वीर धूळ खात लोळत आहेत.

ਬੰਧੈ ਬੀਰ ਬਾਨਾ ਬਡੇ ਐਠਿਵਾਰੇ ॥
बंधै बीर बाना बडे ऐठिवारे ॥

महान आकरखान योद्ध्यांनी (शहीद) बॅनर सजवले आहेत.

ਘੁਮੈ ਲੋਹ ਘੁਟੰ ਮਨੋ ਮਤਵਾਰੇ ॥੪੦॥
घुमै लोह घुटं मनो मतवारे ॥४०॥

अत्यंत गर्विष्ठ योद्धे, आपले कंबर बांधून आणि चिलखतांनी सुसज्ज होऊन रणांगणात दारुड्यांप्रमाणे चालतात.40.

ਉਠੀ ਕੂਹ ਜੂਹੰ ਸਮਰਿ ਸਾਰ ਬਜਿਯੰ ॥
उठी कूह जूहं समरि सार बजियं ॥

युद्धभूमीत (एकमेकांवर) शस्त्रांच्या चकमकीने सर्वत्र गोंगाट होतो.

ਕਿਧੋ ਅੰਤ ਕੇ ਕਾਲ ਕੋ ਮੇਘ ਗਜਿਯੰ ॥
किधो अंत के काल को मेघ गजियं ॥

शस्त्रास्त्रांचा मारा झाला आणि सगळीकडे गोंधळ माजला, कयामताचे ढग गडगडत आहेत असे वाटत होते.

ਭਈ ਤੀਰ ਭੀਰੰ ਕਮਾਣੰ ਕੜਕਿਯੰ ॥
भई तीर भीरं कमाणं कड़कियं ॥

बाण उडू लागले आहेत आणि धनुष्य थरथरू लागले आहेत.