श्री दसाम ग्रंथ

पान - 465


ਪੁਨਿ ਅਪਛ੍ਰਨ ਆਇਸ ਦੀਜੈ ॥
पुनि अपछ्रन आइस दीजै ॥

(आता) मग विरोधकांना परवानगी द्या

ਜਾ ਸੋ ਨ੍ਰਿਪ ਰੀਝੈ ਸੋਈ ਕੀਜੈ ॥
जा सो न्रिप रीझै सोई कीजै ॥

(त्याने) राजाला जे आवडते तेच करावे.

ਕਉਤਕਿ ਹੇਰਿ ਭੂਪ ਜਬ ਲੈ ਹੈ ॥
कउतकि हेरि भूप जब लै है ॥

जेव्हा राजा त्यांचा मृत्यू पाहील

ਘਟਿ ਜੈ ਹੈ ਬਲ ਮਨ ਦ੍ਰਵਿ ਜੈ ਹੈ ॥੧੬੭੬॥
घटि जै है बल मन द्रवि जै है ॥१६७६॥

“म्हणून स्वर्गीय कुमारिकांना राजाला प्रसन्न वाटेल असे करण्याची आज्ञा द्या, राजा जेव्हा अशा तमाशात मग्न होईल तेव्हा त्याची शक्ती कमी होईल.” 1676.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

डोहरा

ਕਮਲਜ ਯੌ ਹਰਿ ਸਿਉ ਕਹਿਯੋ ਸੁਨੀ ਬਾਤ ਸੁਰਰਾਜ ॥
कमलज यौ हरि सिउ कहियो सुनी बात सुरराज ॥

असे ब्रह्मदेव श्रीकृष्णाशी बोलले आणि इंद्राने (हे) ऐकले.

ਨਭਿ ਨਿਹਾਰ ਬਾਸਵ ਕਹਿਯੋ ਕਰਹੁ ਨ੍ਰਿਤ ਸੁਰਰਾਜ ॥੧੬੭੭॥
नभि निहार बासव कहियो करहु न्रित सुरराज ॥१६७७॥

जेव्हा ब्रह्मदेवाने हे सर्व सांगितले तेव्हा इंद्राने हे सर्व ऐकले, ब्रह्मदेव आकाशाकडे पाहत इंद्राला म्हणाले, “हे देवांच्या राजा! नृत्याची व्यवस्था करा.” 1677.

ਸਵੈਯਾ ॥
सवैया ॥

स्वय्या

ਉਤ ਦੇਵਬਧੂ ਮਿਲਿ ਨ੍ਰਿਤ ਕਰੈ ਇਤ ਸੂਰ ਸਬੈ ਮਿਲ ਜੁਧੁ ਮਚਾਯੋ ॥
उत देवबधू मिलि न्रित करै इत सूर सबै मिल जुधु मचायो ॥

त्या बाजूला स्वर्गीय कुमारिका नाचू लागल्या आणि त्या बाजूला योद्ध्यांनी युद्ध सुरू केले.

ਕਿੰਨਰ ਗੰਧ੍ਰਬ ਗਾਵਤ ਹੈ ਉਤ ਮਾਰੂ ਬਜੈ ਰਨ ਮੰਗਲ ਗਾਯੋ ॥
किंनर गंध्रब गावत है उत मारू बजै रन मंगल गायो ॥

किन्नर आणि गंधर्वांची वाळू आणि वाद्ये वाजवली गेली

ਕਉਤੁਕ ਦੇਖਿ ਬਡੋ ਤਿਨ ਕੋ ਇਹ ਭੂਪਤਿ ਕੋ ਮਨ ਤਉ ਬਿਰਮਾਯੋ ॥
कउतुक देखि बडो तिन को इह भूपति को मन तउ बिरमायो ॥

त्यांचे महान बलिदान पाहून या राजाचे (खड़गसिंग) हृदय मोहून गेले.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਅਚਾਨ ਲਯੋ ਧਨੁ ਤਾਨਿ ਸੁ ਬਾਨ ਮਹਾ ਨ੍ਰਿਪ ਕੇ ਤਨਿ ਲਾਯੋ ॥੧੬੭੮॥
कान्रह अचान लयो धनु तानि सु बान महा न्रिप के तनि लायो ॥१६७८॥

हा तमाशा पाहून राजाचे मन विचलित झाले आणि त्याचवेळी अचानक कृष्णाने धनुष्य ओढून राजाच्या शरीरात बाण मारला.१६७८.

ਲਾਗਤ ਹੀ ਸਰ ਮੋਹਿਤ ਭਯੋ ਤੇਊ ਤੀਰਨ ਸੋ ਬਰ ਬੀਰ ਸੰਘਾਰੇ ॥
लागत ही सर मोहित भयो तेऊ तीरन सो बर बीर संघारे ॥

बाण मारल्याने राजा मोहित झाला, तरीही त्याने योद्ध्यांना ठार मारले.

ਗਿਆਰਹ ਰੁਦ੍ਰਨਿ ਕੇ ਅਗਨੰ ਗਨ ਮਾਰਿ ਲਏ ਹਰਿ ਲੋਕਿ ਸਿਧਾਰੇ ॥
गिआरह रुद्रनि के अगनं गन मारि लए हरि लोकि सिधारे ॥

अकरा रुद्रांच्या असंख्य गणांचा वध करून त्यांनी त्यांना पुढील जगात पाठवले.

ਦ੍ਵਾਦਸ ਭਾਨ ਜਲਾਧਿਪ ਅਉ ਸਸਿ ਇੰਦ੍ਰ ਕੁਬੇਰ ਕੇ ਅੰਗ ਪ੍ਰਹਾਰੇ ॥
द्वादस भान जलाधिप अउ ससि इंद्र कुबेर के अंग प्रहारे ॥

बारा सूर्य, वरुण, चंद्र, इंद्र, कुबेर इत्यादि प्रहार झाले

ਅਉਰ ਜਿਤੇ ਭਟ ਠਾਢੇ ਰਹੇ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਬਿਪਤੇ ਕਰਿ ਡਾਰੇ ॥੧੬੭੯॥
अउर जिते भट ठाढे रहे कबि स्याम कहै बिपते करि डारे ॥१६७९॥

कवी श्याम म्हणतो की इतर सर्व योद्ध्यांनी प्रहार केला, कवी श्याम म्हणतात की तेथे उभे असलेले इतर सर्व योद्धे लज्जित झाले.1679.

ਸਕ੍ਰ ਕੋ ਸਾਠ ਲਗਾਵਤ ਭਯੋ ਸਰ ਦ੍ਵੈ ਸਤਿ ਕਾਨ੍ਰਹ ਕੇ ਗਾਤ ਲਗਾਏ ॥
सक्र को साठ लगावत भयो सर द्वै सति कान्रह के गात लगाए ॥

इंद्राने साठ बाण मारले आणि दोनशे बाण कृष्णाच्या अंगात घातले.

ਚਉਸਠਿ ਬਾਨ ਹਨੇ ਜਮ ਕੋ ਰਵਿ ਦ੍ਵਾਦਸ ਦ੍ਵਾਦਸ ਕੇ ਸੰਗ ਘਾਏ ॥
चउसठि बान हने जम को रवि द्वादस द्वादस के संग घाए ॥

त्याने इंद्राकडे साठ बाण, कृष्णाकडे दोनशे, यमाला चौसष्ट बाण आणि बारा-बारा सूर्यांना घायाळ केले.

ਸੋਮ ਕੋ ਸਉ ਸਤ ਰੁਦ੍ਰ ਕੋ ਚਾਰ ਲਗਾਵਤ ਭਯੋ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਸੁਨਾਏ ॥
सोम को सउ सत रुद्र को चार लगावत भयो कबि स्याम सुनाए ॥

त्याने चंद्रमाला शंभर आणि रुद्राला चार बाण सोडले

ਸ੍ਰੌਨ ਭਰੇ ਸਬ ਕੇ ਪਟ ਮਾਨਹੁ ਚਾਚਰ ਖੇਲਿ ਅਬੈ ਭਟ ਆਏ ॥੧੬੮੦॥
स्रौन भरे सब के पट मानहु चाचर खेलि अबै भट आए ॥१६८०॥

या सर्व योद्ध्यांचे कपडे रक्ताने माखले होते आणि ते सर्व जण होळी खेळून आल्याचे भासत होते.1680.

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चौपाई

ਅਉਰ ਸੁਭਟ ਬਹੁਤੇ ਤਿਹ ਮਾਰੇ ॥
अउर सुभट बहुते तिह मारे ॥

त्याने इतर अनेक योद्धे मारले,

ਜੂਝ ਪਰੇ ਜਮ ਧਾਮਿ ਸਿਧਾਰੇ ॥
जूझ परे जम धामि सिधारे ॥

तेथे इतर अनेक योद्धे मारले गेले आणि ते यमाच्या निवासस्थानी पोहोचले

ਤਬ ਨ੍ਰਿਪ ਪੈ ਬ੍ਰਹਮਾ ਚਲ ਆਯੋ ॥
तब न्रिप पै ब्रहमा चल आयो ॥

मग ब्रह्मदेव जाऊन राजाकडे आले.

ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਯਹ ਬੈਨ ਸੁਨਾਯੋ ॥੧੬੮੧॥
स्याम भनै यह बैन सुनायो ॥१६८१॥

तेव्हा राजा ब्रह्मदेवाकडे आला आणि म्हणाला, 1681

ਕਹਿਓ ਸੁ ਕਿਉ ਇਨ ਕਉ ਰਨਿ ਮਾਰੈ ॥
कहिओ सु किउ इन कउ रनि मारै ॥

(ब्रह्मदेव) म्हणू लागले, (हे राजा! तुम्ही) त्यांना युद्धात का मारता?

ਬ੍ਰਿਥਾ ਕੋਪ ਕੈ ਕਿਉ ਸਰ ਡਾਰੈ ॥
ब्रिथा कोप कै किउ सर डारै ॥

“तुम्ही त्यांना युद्धात का मारत आहात आणि क्रोधाने तुमचे बाण व्यर्थ का सोडत आहात?

ਤਾ ਤੇ ਇਹੈ ਕਾਜ ਅਬ ਕੀਜੈ ॥
ता ते इहै काज अब कीजै ॥

त्यामुळे आता करा

ਦੇਹ ਸਹਿਤ ਨਭਿ ਮਾਰਗ ਲੀਜੈ ॥੧੬੮੨॥
देह सहित नभि मारग लीजै ॥१६८२॥

आता तुम्ही एक काम करा आणि तुमच्या शरीरासह स्वर्गात जा.1682.

ਜੁਧ ਕਥਾ ਨਹੀ ਰਿਦੈ ਚਿਤਾਰੋ ॥
जुध कथा नही रिदै चितारो ॥

युद्धाच्या ब्रिटिशपणाबद्दल विचार करू नका

ਅਪਨੋ ਅਗਲੋ ਕਾਜ ਸਵਾਰੋ ॥
अपनो अगलो काज सवारो ॥

“आता युद्धाचा विचार करू नका आणि आपले भविष्य सुधारा

ਤਾ ਤੇ ਅਬਿ ਬਿਲੰਬ ਨਹੀ ਕੀਜੈ ॥
ता ते अबि बिलंब नही कीजै ॥

त्यामुळे आता उशीर करू नका

ਮੇਰੋ ਕਹਿਯੋ ਮਾਨ ਕੈ ਲੀਜੈ ॥੧੬੮੩॥
मेरो कहियो मान कै लीजै ॥१६८३॥

आता उशीर करू नका आणि माझे म्हणणे पाळा.1683.

ਸਵੈਯਾ ॥
सवैया ॥

स्वय्या

ਇੰਦ੍ਰ ਕੇ ਧਾਮ ਚਲੋ ਬਲਵਾਨ ਸੁਜਾਨ ਸੁਨੋ ਅਬ ਢੀਲ ਨ ਕੀਜੈ ॥
इंद्र के धाम चलो बलवान सुजान सुनो अब ढील न कीजै ॥

अरे बलवान! आता इंद्राच्या घरी जा. हे सुजन! ऐका, आता उशीर करू नका.

ਦੇਵਬਧੂ ਜੋਊ ਚਾਹਤ ਹੈ ਤਿਨ ਕੋ ਮਿਲੀਐ ਮਿਲ ਕੈ ਸੁਖ ਲੀਜੈ ॥
देवबधू जोऊ चाहत है तिन को मिलीऐ मिल कै सुख लीजै ॥

“हे पराक्रमी! आता तुम्ही विलंब न लावता इंद्राच्या जगात जा आणि इच्छित मुलींना भेटून त्यांचा आनंद घ्या

ਤੇਰੋ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਨ ਹੋਤ ਹੈ ਮਾਨ ਕਹਿਓ ਨ੍ਰਿਪ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀਜੈ ॥
तेरो मनोरथ पूरन होत है मान कहिओ न्रिप अंम्रित पीजै ॥

“हे राजा! तुम्ही तुमचे उद्दिष्ट पूर्ण केले आहे आणि आता तुम्ही भगवंताच्या नामाचे अमृत पाजू शकता

ਰਾਜਨ ਰਾਜ ਸਮਾਜ ਤਜੋ ਇਨ ਬੀਰਨ ਕੋ ਨ ਬ੍ਰਿਥਾ ਦੁਖੁ ਦੀਜੈ ॥੧੬੮੪॥
राजन राज समाज तजो इन बीरन को न ब्रिथा दुखु दीजै ॥१६८४॥

आता तुम्ही या राजांचा सहवास सोडा आणि या योद्ध्यांना व्यर्थपणे त्रास देऊ नका.” 1684.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

डोहरा

ਯੌ ਸੁਨਿ ਬਤੀਆ ਬ੍ਰਹਮ ਕੀ ਭੂਪ ਸਤ੍ਰ ਦੁਖ ਦੈਨ ॥
यौ सुनि बतीआ ब्रहम की भूप सत्र दुख दैन ॥

ब्रह्मदेवाचे असे शब्द ऐकून शत्रूंना वेदना देणारा

ਅਤਿ ਚਿਤਿ ਹਰਖ ਬਢਾਇ ਕੈ ਬੋਲਿਓ ਬਿਧਿ ਸੋ ਬੈਨ ॥੧੬੮੫॥
अति चिति हरख बढाइ कै बोलिओ बिधि सो बैन ॥१६८५॥

ब्रह्मदेवाचे हे शब्द ऐकून शत्रूंवर संकट ओढवणारा राजा आपल्या मनात अत्यंत प्रसन्न होऊन ब्रह्मदेवाला म्हणाला, 1685

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चौपाई

ਯੌ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸੋ ਬੈਨ ਸੁਨਾਯੋ ॥
यौ ब्रहमा सो बैन सुनायो ॥

(राजा) ब्रह्मदेवाशी असे बोलला.

ਤੋ ਸਿਉ ਕਹੋ ਜੁ ਮਨ ਮੈ ਆਯੋ ॥
तो सिउ कहो जु मन मै आयो ॥

“हे ब्रह्मा! माझ्या मनात जे काही वाटतं ते तुला सांगतो

ਮੋ ਸੋ ਬੀਰ ਸਸਤ੍ਰ ਜਬ ਧਰੈ ॥
मो सो बीर ससत्र जब धरै ॥

माझ्यासारखा वीर जेव्हा चिलखत घालतो,

ਕਹੋ ਬਿਸਨ ਬਿਨ ਕਾ ਸੋ ਲਰੈ ॥੧੬੮੬॥
कहो बिसन बिन का सो लरै ॥१६८६॥

माझ्यासारखा वीर शस्त्रे हाती घेतो, तो विष्णूशिवाय कोणाबरोबर लढेल?1686.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

डोहरा

ਤੁਮ ਸਬ ਜਾਨਤ ਬਿਸ੍ਵ ਕਰ ਖੜਗ ਸਿੰਘ ਮੋਹਿ ਨਾਉ ॥
तुम सब जानत बिस्व कर खड़ग सिंघ मोहि नाउ ॥

“हे जगाचा निर्माता! माझे नाव खरग सिंग आहे हे तुम्हाला माहीत आहे