श्री दसाम ग्रंथ

पान - 1317


ਤਾ ਕੀ ਹਾਥ ਨਾਭਿ ਪਰ ਧਰਾ ॥
ता की हाथ नाभि पर धरा ॥

म्हणून त्याने तिच्या नाभीवर हात ठेवला

ਅਰੁ ਪਦ ਪੰਕਜ ਹਾਥ ਲਗਾਈ ॥
अरु पद पंकज हाथ लगाई ॥

आणि मग 'पद पंकज' (कमळाच्या पायांना) स्पर्श केला.

ਮੁਖ ਨ ਕਹਾ ਕਛੁ ਧਾਮ ਸਿਧਾਈ ॥੬॥
मुख न कहा कछु धाम सिधाई ॥६॥

ती काही बोलली नाही आणि घरी निघून गेली. 6.

ਦ੍ਵੈਕ ਘਰੀ ਤਿਨ ਪਰੇ ਬਿਤਾਈ ॥
द्वैक घरी तिन परे बिताई ॥

दोन तास पडून राहिले.

ਰਾਜ ਕੁਅਰ ਕਹ ਪੁਨਿ ਸੁਧਿ ਆਈ ॥
राज कुअर कह पुनि सुधि आई ॥

राजकुमार शुद्धीवर आला.

ਹਾਹਾ ਸਬਦ ਰਟਤ ਘਰ ਗਯੋ ॥
हाहा सबद रटत घर गयो ॥

'हाय हाय' म्हणत तो घरी गेला.

ਖਾਨ ਪਾਨ ਤਬ ਤੇ ਤਜਿ ਦਯੋ ॥੭॥
खान पान तब ते तजि दयो ॥७॥

आणि तेव्हापासून खाणेपिणे बंद केले. ७.

ਬਿਰਹੀ ਭਏ ਦੋਊ ਨਰ ਨਾਰੀ ॥
बिरही भए दोऊ नर नारी ॥

राज कुमारी आणि राज कुमार अशी त्यांची नावे आहेत

ਰਾਜ ਕੁਅਰ ਅਰੁ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ॥
राज कुअर अरु राज कुमारी ॥

नर आणि मादी दोघेही वेगळे झाले.

ਹਾਵ ਪਰਸਪਰ ਦੁਹੂਅਨ ਭਯੋ ॥
हाव परसपर दुहूअन भयो ॥

दोघांमध्ये काय झाले

ਸੋ ਮੈ ਕਬਿਤਨ ਮਾਝ ਕਹਿਯੋ ॥੮॥
सो मै कबितन माझ कहियो ॥८॥

ते मी कवितेत म्हटले आहे. 8.

ਸਵੈਯਾ ॥
सवैया ॥

स्वत:

ਉਨ ਕੁੰਕਮ ਟੀਕੋ ਦਯੋ ਨ ਉਤੈ ਇਤ ਤੇਹੂੰ ਨ ਸੇਾਂਦੁਰ ਮਾਗ ਸਵਾਰੀ ॥
उन कुंकम टीको दयो न उतै इत तेहूं न सेांदुर माग सवारी ॥

तिकडे भगवा टिका लावला नाही आणि इकडे मंगात संधुर भरला नाही.

ਤ੍ਯਾਗਿ ਦਯੋ ਸਭ ਕੋ ਡਰਵਾ ਸਭ ਹੂੰ ਕੀ ਇਤੈ ਤਿਹ ਲਾਜ ਬਿਸਾਰੀ ॥
त्यागि दयो सभ को डरवा सभ हूं की इतै तिह लाज बिसारी ॥

(त्याने) सर्वांचे भय सोडले आणि येथे तो सर्वांचे शिष्टाचार विसरला.

ਹਾਰ ਤਜੇ ਤਿਨ ਹੇਰਬ ਤੇ ਸਜਨੀ ਲਖਿ ਕੋਟਿ ਹਹਾ ਕਰਿ ਹਾਰੀ ॥
हार तजे तिन हेरब ते सजनी लखि कोटि हहा करि हारी ॥

तिला पाहून राजाने हार घालणे बंद केले आणि ती बाई अनेकवेळा 'हाय हाय' बोलून कंटाळली.

ਪਾਨ ਤਜੇ ਤੁਮ ਤਾ ਹਿਤ ਪ੍ਰੀਤਮ ਪ੍ਰਾਨ ਤਜੇ ਤੁਮਰੇ ਹਿਤ ਪ੍ਯਾਰੀ ॥੯॥
पान तजे तुम ता हित प्रीतम प्रान तजे तुमरे हित प्यारी ॥९॥

अरे प्रिये! तू तिच्यासाठी खाणेपिणे सोडले आहेस आणि (त्या) प्रेयसीने तुझ्यासाठी (आपला जीव देण्याचे ठरवले आहे). ९.

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਉਤੈ ਕੁਅਰਿ ਕਹ ਕਛੂ ਨ ਭਾਵੈ ॥
उतै कुअरि कह कछू न भावै ॥

दुसरीकडे, राज कुमारला काहीही आवडत नाही

ਹਹਾ ਸਬਦ ਦਿਨ ਕਹਤ ਬਿਤਾਵੈ ॥
हहा सबद दिन कहत बितावै ॥

आणि 'हाय हाय' करत दिवस काढायचा.

ਅੰਨ ਨ ਖਾਤ ਪਿਯਤ ਨਹਿ ਪਾਨੀ ॥
अंन न खात पियत नहि पानी ॥

ना अन्न खातो ना पाणी पितो.

ਮਿਤ੍ਰ ਹੁਤੋ ਤਿਹ ਤਿਨ ਪਹਿਚਾਨੀ ॥੧੦॥
मित्र हुतो तिह तिन पहिचानी ॥१०॥

त्याचा एक मित्र होता ज्याला हे समजले. 10.

ਕੁਅਰ ਬ੍ਰਿਥਾ ਜਿਯ ਕੀ ਤਿਹ ਦਈ ॥
कुअर ब्रिथा जिय की तिह दई ॥

राजकुमारने त्याला आपले सर्व विचार सांगितले

ਇਕ ਤ੍ਰਿਯ ਮੋਹਿ ਦਰਸ ਦੈ ਗਈ ॥
इक त्रिय मोहि दरस दै गई ॥

की एक स्त्री मला दिली आहे.

ਨਾਭ ਪਾਵ ਪਰ ਹਾਥ ਲਗਾਇ ॥
नाभ पाव पर हाथ लगाइ ॥

त्याने माझ्या नाभी आणि पायाला स्पर्श केला.

ਫਿਰਿ ਨ ਲਖਾ ਕਹ ਗਈ ਸੁ ਕਾਇ ॥੧੧॥
फिरि न लखा कह गई सु काइ ॥११॥

मग ती कुठे गेली आणि ती कोण होती हे शोधू नका. 11.

ਤਾ ਕੀ ਬਾਤ ਨ ਤਾਹਿ ਪਛਾਨੀ ॥
ता की बात न ताहि पछानी ॥

तो (राजकुमार) काय बोलला ते त्याला (मित्रा) समजले नाही

ਕਹਾ ਕੁਅਰ ਇਨ ਮੁਝੈ ਬਖਾਨੀ ॥
कहा कुअर इन मुझै बखानी ॥

या कुमारिकेने मला काय सांगितले आहे.

ਪੂਛਿ ਪੂਛਿ ਸਭ ਹੀ ਤਿਹ ਜਾਵੈ ॥
पूछि पूछि सभ ही तिह जावै ॥

सर्व लोक त्याला विचारायचे,

ਤਾ ਕੋ ਮਰਮੁ ਨ ਕੋਈ ਪਾਵੈ ॥੧੨॥
ता को मरमु न कोई पावै ॥१२॥

पण त्याचे रहस्य कोणीही समजू शकत नाही. 12.

ਤਾ ਕੋ ਮਿਤ੍ਰ ਹੁਤੋ ਖਤਰੇਟਾ ॥
ता को मित्र हुतो खतरेटा ॥

त्यांचा एक छत्री ('खत्रेटा') मित्र होता

ਇਸਕ ਮੁਸਕ ਕੇ ਸਾਥ ਲਪੇਟਾ ॥
इसक मुसक के साथ लपेटा ॥

जो इश्क मुश्कामध्ये मग्न होता.

ਕੁਅਰ ਤਵਨ ਪਹਿ ਬ੍ਰਿਥਾ ਸੁਨਾਈ ॥
कुअर तवन पहि ब्रिथा सुनाई ॥

कुंवरने तिला आपल्या जन्माविषयी सांगितले.

ਸੁਨਤ ਬਾਤ ਸਭ ਹੀ ਤਿਨ ਪਾਈ ॥੧੩॥
सुनत बात सभ ही तिन पाई ॥१३॥

(त्याला) बोलणे ऐकताच सर्व काही समजले. 13.

ਨਾਭ ਮਤੀ ਤਿਹ ਨਾਮ ਪਛਾਨਾ ॥
नाभ मती तिह नाम पछाना ॥

त्या स्त्रीचे नाव नभा माती असे त्याला वाटले

ਜਿਹ ਨਾਭੀ ਕਹ ਹਾਥ ਛੁਆਨਾ ॥
जिह नाभी कह हाथ छुआना ॥

ज्याने त्याच्या नाभीला स्पर्श केला.

ਪਦੁਮਾਵਤੀ ਨਗਰ ਠਹਰਾਯੌ ॥
पदुमावती नगर ठहरायौ ॥

(त्याला) नगराचे नाव पद्मावती असावे असे वाटले.

ਤਾ ਤੇ ਪਦ ਪੰਕਜ ਕਰ ਲਾਯੋ ॥੧੪॥
ता ते पद पंकज कर लायो ॥१४॥

कारण त्याने पंकजाच्या पदाला (कमळाचे पाय) स्पर्श केला होता. 14.

ਦੋਊ ਚਲੇ ਤਹ ਤੇ ਉਠਿ ਸੋਊ ॥
दोऊ चले तह ते उठि सोऊ ॥

दोघेही उठून निघून गेले.

ਤੀਸਰ ਤਹਾ ਨ ਪਹੂਚਾ ਕੋਊ ॥
तीसर तहा न पहूचा कोऊ ॥

इतर कोणीही तिथे पोहोचले नाही.

ਪਦੁਮਾਵਤੀ ਨਗਰ ਥਾ ਜਹਾ ॥
पदुमावती नगर था जहा ॥

पद्मावती नगर कुठे होते,

ਨਾਭ ਮਤੀ ਸੁੰਦਰਿ ਥੀ ਤਹਾ ॥੧੫॥
नाभ मती सुंदरि थी तहा ॥१५॥

नभा माती नावाची एक सुंदरी होती. १५.

ਪੂਛਤ ਚਲੇ ਤਿਸੀ ਪੁਰ ਆਏ ॥
पूछत चले तिसी पुर आए ॥

त्याने त्याच्या गावाला विचारले

ਪਦੁਮਾਵਤੀ ਨਗਰ ਨਿਯਰਾਏ ॥
पदुमावती नगर नियराए ॥

पद्मावती नगर जवळ आली.

ਮਾਲਿਨਿ ਹਾਰ ਗੁਹਤ ਥੀ ਜਹਾ ॥
मालिनि हार गुहत थी जहा ॥

जिथे एक मालन हार गुदगुल्या करत होता,

ਪ੍ਰਾਪਤਿ ਭਏ ਕੁਅਰ ਜੁਤ ਤਹਾ ॥੧੬॥
प्रापति भए कुअर जुत तहा ॥१६॥

ते कुमारिकांसह तेथे आले. 16.

ਏਕ ਮੁਹਰ ਮਾਲਨਿ ਕਹ ਦਿਯੋ ॥
एक मुहर मालनि कह दियो ॥

मालन यांना एक शिक्का देण्यात आला

ਹਾਰ ਗੁਹਨ ਤਿਹ ਨ੍ਰਿਪ ਸੁਤ ਲਿਯੋ ॥
हार गुहन तिह न्रिप सुत लियो ॥

आणि राजकुमारने त्याच्याकडून हार घेतला.

ਲਿਖਿ ਪਤ੍ਰੀ ਤਾ ਮਹਿ ਗੁਹਿ ਡਾਰੀ ॥
लिखि पत्री ता महि गुहि डारी ॥

एक पत्र लिहिले आणि त्यात अडकवले,