श्री दसाम ग्रंथ

पान - 1119


ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਬਹੁਰਿ ਚੀਨ ਮਾਚੀਨ ਕੀ ਦਿਸਿ ਕੌ ਕਿਯੋ ਪਯਾਨ ॥
बहुरि चीन माचीन की दिसि कौ कियो पयान ॥

मग चायना मशिनच्या दिशेने निघालो.

ਲੈ ਲੌਂਡੀ ਰਾਜਾ ਮਿਲਿਯੋ ਸਾਹ ਸਿਕੰਦਰਹਿ ਆਨਿ ॥੧੫॥
लै लौंडी राजा मिलियो साह सिकंदरहि आनि ॥१५॥

नंतर (तेथे) राजा सिकंदर शाह एका उपपत्नी (मुलीला) भेटायला आला. १५.

ਜੀਤਿ ਚੀਨ ਮਾਚੀਨ ਕੌ ਬਸਿ ਕੀਨੀ ਦਿਸਿ ਚਾਰਿ ॥
जीति चीन माचीन कौ बसि कीनी दिसि चारि ॥

चीनने यंत्रावर विजय मिळवला आणि चारही दिशांना वसाहत केली.

ਬਹੁਰਿ ਸਮੁੰਦ ਮਾਪਨ ਨਿਮਿਤ ਮਨ ਮੈ ਕੀਯੋ ਬੀਚਾਰਿ ॥੧੬॥
बहुरि समुंद मापन निमित मन मै कीयो बीचारि ॥१६॥

मग त्याने मनात विचार केला समुद्र मोजायचा (म्हणजे जिंकणे). 16.

ਅੜਿਲ ॥
अड़िल ॥

अविचल:

ਵੁਲੰਦੇਜਿਯਨ ਜੀਤਿ ਅੰਗਰੇਜਿਯਨ ਕੌ ਮਾਰਿਯੋ ॥
वुलंदेजियन जीति अंगरेजियन कौ मारियो ॥

डचांचा पराभव करून इंग्रजांना मारले.

ਮਛਲੀ ਬੰਦਰ ਮਾਰਿ ਬਹੁਰਿ ਹੁਗਲਿਯਹਿ ਉਜਾਰਿਯੋ ॥
मछली बंदर मारि बहुरि हुगलियहि उजारियो ॥

माशांच्या माकडावर विजय मिळवल्यानंतर त्याने हुगळीच्या माकडाचा पराभव केला.

ਕੋਕ ਬੰਦਰ ਕੌ ਜੀਤਿ ਗੂਆ ਬੰਦਰ ਹੂੰ ਲੀਨੋ ॥
कोक बंदर कौ जीति गूआ बंदर हूं लीनो ॥

कोकने माकडाचा पराभव केला आणि नंतर हरवलेल्या माकडाला वश केले.

ਹੋ ਹਿਜਲੀ ਬੰਦਰ ਜਾਇ ਬਿਜੈ ਦੁੰਦਭਿ ਕਹ ਦੀਨੋ ॥੧੭॥
हो हिजली बंदर जाइ बिजै दुंदभि कह दीनो ॥१७॥

(मग) हिजली बंदर येथे जाऊन विजयाचे गीत वाजवले. १७.

ਸਾਤ ਸਮੁੰਦ੍ਰਨ ਮਾਪਿ ਪ੍ਰਿਥੀ ਤਲ ਕੌ ਗਯੋ ॥
सात समुंद्रन मापि प्रिथी तल कौ गयो ॥

सातासमुद्रापार गेल्यावर तो पाताळ लोका ('पृथी ताल') येथे गेला.

ਜੀਤਿ ਰਸਾਤਲ ਸਾਤ ਸ੍ਵਰਗ ਕੋ ਮਗ ਲਿਯੋ ॥
जीति रसातल सात स्वरग को मग लियो ॥

त्याने सात पाताळ जग जिंकले आणि स्वर्गाचा मार्ग धरला.

ਇੰਦ੍ਰ ਸਾਥ ਹੂੰ ਲਰਿਯੋ ਅਧਿਕ ਰਿਸਿ ਠਾਨਿ ਕੈ ॥
इंद्र साथ हूं लरियो अधिक रिसि ठानि कै ॥

अत्यंत क्रोधाने त्याने इंद्राशी युद्ध केले.

ਹੋ ਬਹੁਰਿ ਪ੍ਰਿਥੀ ਤਲ ਮਾਝ ਪ੍ਰਗਟਿਯੋ ਆਨਿ ਕੈ ॥੧੮॥
हो बहुरि प्रिथी तल माझ प्रगटियो आनि कै ॥१८॥

तेव्हा पृथ्वीचे दर्शन झाले. १८.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਲੋਕ ਚੌਦਹੂੰ ਬਸਿ ਕੀਏ ਜੀਤਿ ਪ੍ਰਿਥੀ ਸਭ ਲੀਨ ॥
लोक चौदहूं बसि कीए जीति प्रिथी सभ लीन ॥

संपूर्ण पृथ्वी जिंकल्यानंतर त्याने चौदा लोकांचा वास केला.

ਬਹੁਰਿ ਰੂਸ ਕੇ ਦੇਸ ਕੀ ਓਰ ਪਯਾਨੋ ਕੀਨ ॥੧੯॥
बहुरि रूस के देस की ओर पयानो कीन ॥१९॥

त्यानंतर तो रशियाला रवाना झाला. 19.

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਬੀਰਜ ਸੈਨ ਰੂਸ ਕੋ ਰਾਜਾ ॥
बीरज सैन रूस को राजा ॥

बिर्ज सान हा रशियाचा राजा होता

ਜਾ ਤੇ ਮਹਾ ਰੁਦ੍ਰ ਸੋ ਭਾਜਾ ॥
जा ते महा रुद्र सो भाजा ॥

ज्यातून महारुद्रही पळून गेला.

ਜਬ ਤਿਨ ਸੁਨ੍ਯੋ ਸਿਕੰਦਰ ਆਯੋ ॥
जब तिन सुन्यो सिकंदर आयो ॥

अलेक्झांडर आल्याचे त्याने ऐकले

ਆਨਿ ਅਗਮਨੈ ਜੁਧ ਮਚਾਯੋ ॥੨੦॥
आनि अगमनै जुध मचायो ॥२०॥

म्हणून त्याने पुढे जाऊन युद्ध सुरू केले. 20.

ਤਹਾ ਯੁਧ ਗਾੜੋ ਅਤਿ ਮਾਚਿਯੋ ॥
तहा युध गाड़ो अति माचियो ॥

खूप कडवे युद्ध झाले

ਬਿਨੁ ਬ੍ਰਿਣ ਏਕ ਸੁਭਟ ਨਹਿ ਬਾਚਿਯੋ ॥
बिनु ब्रिण एक सुभट नहि बाचियो ॥

आणि एकही योद्धा सुरक्षित राहिला नाही.

ਹਾਰਿ ਪਰੇ ਇਕ ਜਤਨ ਬਨਾਯੋ ॥
हारि परे इक जतन बनायो ॥

(जेव्हा ते सर्व) गमावू लागले, तेव्हा प्रयत्न केला.

ਦੈਤ ਹੁਤੋ ਇਕ ਤਾਹਿ ਬੁਲਾਯੋ ॥੨੧॥
दैत हुतो इक ताहि बुलायो ॥२१॥

(तिथे) एक राक्षस असायचा, त्याला म्हणतात. २१.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਕੁਹਨ ਪੋਸਤੀ ਤਨ ਧਰੇ ਆਵਤ ਭਯੋ ਬਜੰਗ ॥
कुहन पोसती तन धरे आवत भयो बजंग ॥

जुना ('कुह्न') पोस्टिन बॉडी आरोहित (तो राक्षस) लढायला आला.

ਜਨੁਕ ਲਹਿਰ ਦਰਿਯਾਵ ਤੇ ਨਿਕਸਿਯੋ ਬਡੋ ਨਿਹੰਗ ॥੨੨॥
जनुक लहिर दरियाव ते निकसियो बडो निहंग ॥२२॥

नदीच्या लाटेतून एक मोठी मगर बाहेर आल्यासारखे वाटले. 22.

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਜੋ ਕਬਹੂੰ ਕਰ ਕੋ ਬਲ ਕਰੈ ॥
जो कबहूं कर को बल करै ॥

त्याने कधी हाताचा बळ घेतला तर

ਹਾਥ ਭਏ ਹੀਰਾ ਮਲਿ ਡਰੈ ॥
हाथ भए हीरा मलि डरै ॥

मग हाताने हिरा द्यायचा.

ਜਹਾ ਕੂਦਿ ਕਰਿ ਕੋਪ ਦਿਖਾਵੈ ॥
जहा कूदि करि कोप दिखावै ॥

जिथे उडी मारून राग व्यक्त होतो,

ਤੌਨੈ ਠੌਰ ਕੂਪ ਪਰਿ ਜਾਵੈ ॥੨੩॥
तौनै ठौर कूप परि जावै ॥२३॥

खोल खड्डा असायचा. 23.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਏਕ ਗਦਾ ਕਰ ਮੈ ਧਰੈ ਔਰਨ ਫਾਸੀ ਪ੍ਰਾਸ ॥
एक गदा कर मै धरै औरन फासी प्रास ॥

(त्याने) एका हातात गदा आणि दुसऱ्या हातात कुऱ्हाडी धरली होती.

ਪਾਚ ਸਹਸ੍ਰ ਸ੍ਵਾਰ ਤੇ ਮਾਰਤ ਤਾ ਕੌ ਤ੍ਰਾਸੁ ॥੨੪॥
पाच सहस्र स्वार ते मारत ता कौ त्रासु ॥२४॥

त्याच्या (केवळ) भीतीने पाच हजार सैनिक मारले जायचे. २४.

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਜਾ ਕੌ ਐਂਚ ਗਦਾ ਕੀ ਮਾਰੈ ॥
जा कौ ऐंच गदा की मारै ॥

जो गदा ओढून मारायचा,

ਤਾ ਕੋ ਮੂੰਡ ਫੋਰ ਹੀ ਡਾਰੈ ॥
ता को मूंड फोर ही डारै ॥

डोकं उकळायचं.

ਰਿਸ ਭਰਿ ਪਵਨ ਬੇਗਿ ਜ੍ਯੋਂ ਧਾਵੈ ॥
रिस भरि पवन बेगि ज्यों धावै ॥

रागाने भरल्यावर तो वाऱ्यासारखा हलला,

ਪਤ੍ਰਨ ਜ੍ਯੋਂ ਛਤ੍ਰਿਯਨ ਭਜਾਵੈ ॥੨੫॥
पत्रन ज्यों छत्रियन भजावै ॥२५॥

म्हणून तो पत्रासारख्या छत्र्या पळवून लावायचा (म्हणजे तो उडवून लावायचा). २५.

ਭਾਤਿ ਭਾਤਿ ਤਿਨ ਬੀਰ ਖਪਾਏ ॥
भाति भाति तिन बीर खपाए ॥

त्याने निरनिराळ्या वीरांना झिजवले होते,

ਮੋ ਪਹਿ ਤੇ ਨਹਿ ਜਾਤ ਗਨਾਏ ॥
मो पहि ते नहि जात गनाए ॥

ज्याची गणना माझ्याकडून होऊ शकत नाही.

ਜੌ ਤਿਨ ਕੇ ਨਾਮਨ ਹ੍ਯਾਂ ਧਰਿਯੈ ॥
जौ तिन के नामन ह्यां धरियै ॥

त्यांची नावे मी इथे लिहिली तर

ਏਕ ਗ੍ਰੰਥ ਇਨਹੀ ਕੋ ਭਰਿਯੈ ॥੨੬॥
एक ग्रंथ इनही को भरियै ॥२६॥

मग त्यांच्यासोबतच एक पुस्तक भरले जाईल. २६.

ਮਤ ਕਰੀ ਤਾ ਕੇ ਪਰ ਡਾਰਿਯੋ ॥
मत करी ता के पर डारियो ॥

त्याच्यावर मद्यधुंद हत्ती ('कारी') सोडण्यात आला.

ਸੋ ਤਿਨ ਐਂਚ ਗਦਾ ਸੋ ਮਾਰਿਯੋ ॥
सो तिन ऐंच गदा सो मारियो ॥

त्याला गदा मारून ठार केले.