श्री दसाम ग्रंथ

पान - 1066


ਇਹ ਬਚਨ ਤਤਕਾਲ ਬਖਾਨਿਯੋ ॥੪॥
इह बचन ततकाल बखानियो ॥४॥

त्यामुळे त्याने लगेच हे शब्द सांगितले. 4.

ਕ੍ਯੋ ਨਹਿ ਚਲਿਤ ਧਾਮ ਪਤਿ ਮੋਰੇ ॥
क्यो नहि चलित धाम पति मोरे ॥

हे माझ्या पती! तू घरी का जात नाहीस

ਬਿਛੁਰੇ ਬਿਤੇ ਬਰਖ ਬਹੁ ਤੋਰੇ ॥
बिछुरे बिते बरख बहु तोरे ॥

तुझ्यापासून वेगळे होऊन बरीच वर्षे झाली.

ਅਬ ਹੀ ਹਮਰੇ ਧਾਮ ਸਿਧਾਰੋ ॥
अब ही हमरे धाम सिधारो ॥

फक्त माझ्या घरी जा

ਸਭ ਹੀ ਸੋਕ ਹਮਾਰੋ ਟਾਰੋ ॥੫॥
सभ ही सोक हमारो टारो ॥५॥

आणि माझे सर्व दु:ख दूर कर. ५.

ਜਬ ਅਬਲਾ ਯੌ ਬਚਨ ਉਚਾਰਿਯੋ ॥
जब अबला यौ बचन उचारियो ॥

तेव्हा महिला असे बोलली

ਮੂਰਖ ਸਾਹੁ ਕਛੂ ਨ ਬਿਚਾਰਿਯੋ ॥
मूरख साहु कछू न बिचारियो ॥

(मग) मूर्ख शहाने काहीच विचार केला नाही.

ਭੇਦ ਅਭੇਦ ਕੀ ਬਾਤ ਨ ਪਾਈ ॥
भेद अभेद की बात न पाई ॥

फरक समजला नाही

ਨਿਜੁ ਪਤਿ ਕੋ ਲੈ ਧਾਮ ਸਿਧਾਈ ॥੬॥
निजु पति को लै धाम सिधाई ॥६॥

आणि ती पतीसोबत घरी आली. 6.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਕਾਜ ਕਵਨ ਆਈ ਹੁਤੀ ਕਹ ਚਰਿਤ੍ਰ ਇਨ ਕੀਨ ॥
काज कवन आई हुती कह चरित्र इन कीन ॥

ती कोणत्या कामासाठी आली आणि तिने कोणते पात्र साकारले?

ਭੇਦ ਅਭੇਦ ਕਛੁ ਨ ਲਖਿਯੋ ਚਲਿ ਘਰ ਗਯੋ ਮਤਿਹੀਨ ॥੭॥
भेद अभेद कछु न लखियो चलि घर गयो मतिहीन ॥७॥

त्या मतीनला काही फरक पडला नाही आणि तो घरी गेला.7.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਇਕ ਸੌ ਉਨਾਸੀਵੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੧੭੯॥੩੪੭੮॥ਅਫਜੂੰ॥
इति स्री चरित्र पख्याने त्रिया चरित्रे मंत्री भूप संबादे इक सौ उनासीवो चरित्र समापतम सतु सुभम सतु ॥१७९॥३४७८॥अफजूं॥

श्री चरित्रोपाख्यानच्या त्रिचरित्रातील मंत्री भूप संवादाचा १७९ वा अध्याय येथे संपतो, सर्व शुभ आहे.१७९.३४७८. चालते

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਨੈਨੋਤਮਾ ਨਾਰਿ ਇਕ ਸੁਨੀ ॥
नैनोतमा नारि इक सुनी ॥

नानोतमा नावाच्या बाई ऐकल्या होत्या

ਬੇਦ ਪੁਰਾਨ ਸਾਸਤ੍ਰ ਬਹੁ ਗੁਨੀ ॥
बेद पुरान सासत्र बहु गुनी ॥

जो वेद, शास्त्र आणि पुराणात पारंगत होता.

ਜਾਨ੍ਯੋ ਜਬ ਪ੍ਰੀਤਮ ਢਿਗ ਆਯੋ ॥
जान्यो जब प्रीतम ढिग आयो ॥

प्रीतम आल्याचे त्याला कळले

ਭੇਦ ਸਹਿਤ ਤ੍ਰਿਯ ਬਚਨ ਸੁਨਾਯੋ ॥੧॥
भेद सहित त्रिय बचन सुनायो ॥१॥

(मग त्या) स्त्रीने ते शब्द गूढ पद्धतीने पाठ केले. १.

ਸਵੈਯਾ ॥
सवैया ॥

स्वत:

ਪਿਯ ਕਿਯੋ ਪਰਦੇਸ ਪਯਾਨ ਗਏ ਕਤਹੂੰ ਉਠਿ ਬੰਧਵ ਦੋਊ ॥
पिय कियो परदेस पयान गए कतहूं उठि बंधव दोऊ ॥

माझी प्रेयसी परदेशात गेली आहे आणि (त्याचे) दोन भाऊ कुठेतरी निघून गेले आहेत.

ਹੌ ਬਿਲਲਾਤ ਅਨਾਥ ਭਈ ਇਤ ਅੰਤਰ ਕੀ ਗਤਿ ਜਾਨਤ ਸੋਊ ॥
हौ बिललात अनाथ भई इत अंतर की गति जानत सोऊ ॥

मी अनाथ म्हणून शोक करीत आहे. त्याला माझी आंतरिक अवस्था माहीत आहे.

ਪੂਤ ਰਹੇ ਸਿਸ ਮਾਤ ਪਿਤ ਕਬਹੂੰ ਨਹਿ ਆਵਤ ਹ੍ਯਾਂ ਘਰ ਖੋਊ ॥
पूत रहे सिस मात पित कबहूं नहि आवत ह्यां घर खोऊ ॥

मुले अजूनही मुले आहेत आणि त्यांच्या पालकांसह राहतात. इथे कोणी घरी येत नाही आणि घरीच जेवावे लागते.

ਬੈਦ ਉਪਾਇ ਕਰੋ ਹਮਰੋ ਕਛੁ ਆਂਧਰੀ ਸਾਸੁ ਨਿਵਾਸ ਨ ਕੋਊ ॥੨॥
बैद उपाइ करो हमरो कछु आंधरी सासु निवास न कोऊ ॥२॥

हे (प्रिय) वैद्य! कृपया माझ्यासाठी काहीतरी करा, माझ्या सासूबाई आंधळ्या आहेत आणि घरात दुसरे कोणी नाही. 2.

ਭੇਸ ਮਲੀਨ ਰਹੌ ਤਬ ਤੈ ਸਿਰ ਕੇਸ ਜਟਾਨ ਕੇ ਜੂਟ ਭਏ ਹੈ ॥
भेस मलीन रहौ तब तै सिर केस जटान के जूट भए है ॥

तेव्हापासून माझे चिलखत घाणेरडे राहिले आहे आणि डोक्याचे केस दातेदार झाले आहेत.

ਬ੍ਰਯੋਗਨਿ ਸੀ ਬਿਰਹੋ ਘਰ ਹੀ ਘਰ ਹਾਰ ਸਿੰਗਾਰ ਬਿਸਾਰ ਦਏ ਹੈ ॥
ब्रयोगनि सी बिरहो घर ही घर हार सिंगार बिसार दए है ॥

उजाड घरात राहतो आणि माझे हार आणि दागिने विसरलो.

ਪ੍ਰਾਚੀ ਦਿਸਾ ਪ੍ਰਗਟਿਯੋ ਸਸਿ ਦਾਰੁਨ ਸੂਰਜ ਪਸਚਮ ਅਸਤ ਭਏ ਹੈ ॥
प्राची दिसा प्रगटियो ससि दारुन सूरज पसचम असत भए है ॥

सूर्य पश्चिमेला लपला आहे आणि उदास चंद्र पूर्वेला उगवला आहे.

ਬੈਦ ਉਪਾਇ ਕਰੋ ਕਛੁ ਆਇ ਮਮੇਸ ਕਹੂੰ ਪਰਦੇਸ ਗਏ ਹੈ ॥੩॥
बैद उपाइ करो कछु आइ ममेस कहूं परदेस गए है ॥३॥

हे वैद्य! या आणि माझ्यावर उपचार करा. महाराज परदेशात गेले आहेत. 3.

ਪ੍ਰਾਸ ਸੋ ਪ੍ਰਾਤ ਪਟਾ ਸੇ ਪਟੰਬਰ ਪਿਯਰੀ ਪਰੀ ਪਰਸੇ ਪ੍ਰਤਿਪਾਰੇ ॥
प्रास सो प्रात पटा से पटंबर पियरी परी परसे प्रतिपारे ॥

सकाळ (माझ्यासाठी) बुरख्यासारखी आहे, रेशमी चिलखत तलवारीसारखी आहे ('पट्टा') आणि पालकांच्या स्पर्शाने मी पिवळा झालो आहे.

ਪਾਸ ਸੀ ਪ੍ਰੀਤ ਕੁਪ੍ਰਯੋਗ ਸੀ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੇਤ ਸੇ ਪਾਨਿ ਪਰੋਸਨਿਹਾਰੇ ॥
पास सी प्रीत कुप्रयोग सी प्राक्रित प्रेत से पानि परोसनिहारे ॥

प्रेम (मला) सापळ्यासारखे, भाषण (किंवा नाटकाची भाषा) एखाद्या वाईट मंत्रासारखे आणि पान बीडाची सेवा करणारे भूत दिसते.

ਪਾਸ ਪਰੋਸਨ ਪਾਰਧ ਸੀ ਪਕਵਾਨ ਪਿਸਾਚ ਸੋ ਪੀਰ ਸੇ ਪ੍ਯਾਰੇ ॥
पास परोसन पारध सी पकवान पिसाच सो पीर से प्यारे ॥

पासचे वाचन माझ्यासाठी शिकारीसारखे आहेत आणि व्हॅम्पायर्ससारखे व्यंजन आणि सर्व प्रिय लोक वेदनासारखे आहेत.

ਪਾਪ ਸੌ ਪੌਨ ਪ੍ਰਵੇਸ ਕਰੈ ਜਬ ਤੇ ਗਏ ਪੀਯ ਪ੍ਰਦੇਸ ਪਿਯਾਰੇ ॥੪॥
पाप सौ पौन प्रवेस करै जब ते गए पीय प्रदेस पियारे ॥४॥

ज्या दिवसापासून प्रियजन परदेशात गेले आहेत, त्या दिवसापासून वाराही पापासारखा (दुःखदायक) आत शिरला आहे. 4.

ਪ੍ਰੀਤਮ ਪੀਯ ਚਲੇ ਪਰਦੇਸ ਪ੍ਰਿਯਾ ਪ੍ਰਤਿ ਮੰਤ੍ਰ ਰਹੀ ਜਕਿ ਕੈ ॥
प्रीतम पीय चले परदेस प्रिया प्रति मंत्र रही जकि कै ॥

माझी प्रेयसी परदेशात गेली आहे (त्याला मिळवण्यासाठी) मी सांगडीत अनेक मंत्र जपत राहते.

ਪਲਕੈ ਨ ਲਗੈ ਪਲਕਾ ਪੈ ਪਰੈ ਪਛੁਤਾਤ ਉਤੈ ਪਤਿ ਕੌ ਤਕਿ ਕੈ ॥
पलकै न लगै पलका पै परै पछुतात उतै पति कौ तकि कै ॥

बाप पलंगावर डोळे मिचकावत नाही, तर नवऱ्याला पश्चाताप होतो.

ਪ੍ਰਤਿ ਪ੍ਰਾਤ ਪਖਾਰਿ ਸਭੈ ਤਨੁ ਪਾਕ ਪਕਾਵਨ ਕਾਜ ਚਲੀ ਥਕਿ ਕੈ ॥
प्रति प्रात पखारि सभै तनु पाक पकावन काज चली थकि कै ॥

रोज सकाळी मी आंघोळ करून स्वयंपाकघरात जेवण बनवायला जातो पण थकवा जाणवतो.

ਪਤਿ ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰਵੇਸ ਕਿਯੋ ਤਨ ਮੈ ਬਿਨੁ ਪਾਵਕ ਪਾਕ ਗਯੋ ਪਕਿ ਕੈ ॥੫॥
पति प्रेम प्रवेस कियो तन मै बिनु पावक पाक गयो पकि कै ॥५॥

पतीचे प्रेम (वियोग) शरीरात प्रवेश करते आणि अग्नीशिवाय, बिरहोनच्या अग्नीने ताट तयार होते.5.

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਜਬ ਇਹ ਭਾਤਿ ਜਾਰਿ ਸੁਨ ਪਾਯੋ ॥
जब इह भाति जारि सुन पायो ॥

जेव्हा मित्राने असे ऐकले

ਇਹੈ ਹ੍ਰਿਦੈ ਭੀਤਰ ਠਹਰਾਯੋ ॥
इहै ह्रिदै भीतर ठहरायो ॥

म्हणून मी मनाशी निश्चय केला

ਮੋਹਿ ਬੁਲਾਵਤ ਹੈ ਬਡਭਾਗੀ ॥
मोहि बुलावत है बडभागी ॥

ते मला विभक्त म्हणतात.

ਯਾ ਕੀ ਲਗਨਿ ਮੋਹਿ ਪਰ ਲਾਗੀ ॥੬॥
या की लगनि मोहि पर लागी ॥६॥

त्याची आवड माझ्यासोबत आहे. 6.

ਤਾ ਕੇ ਪਾਸ ਤੁਰਤ ਚਲਿ ਗਯੋ ॥
ता के पास तुरत चलि गयो ॥

(त्याने) त्याच्याकडे घाई केली.

ਬਹੁ ਬਿਧਿ ਭੋਗ ਕਮਾਵਤ ਭਯੋ ॥
बहु बिधि भोग कमावत भयो ॥

त्याच्यासोबत खूप सेक्स केले.

ਕੇਲ ਕਮਾਇ ਪਲਟਿ ਗ੍ਰਿਹ ਆਯੋ ॥
केल कमाइ पलटि ग्रिह आयो ॥

काम आटोपून तो घरी परतला.

ਤਾ ਕੋ ਭੇਦ ਨ ਕਾਹੂ ਪਾਯੋ ॥੭॥
ता को भेद न काहू पायो ॥७॥

याचे रहस्य कोणालाही समजू शकले नाही.7.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਇਕ ਸੌ ਅਸੀਵੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੧੮੦॥੩੪੮੫॥ਅਫਜੂੰ॥
इति स्री चरित्र पख्याने त्रिया चरित्रे मंत्री भूप संबादे इक सौ असीवो चरित्र समापतम सतु सुभम सतु ॥१८०॥३४८५॥अफजूं॥

श्री चरित्रोपाख्यानच्या त्रिचरित्राच्या मंत्री भूप संवादाच्या १८० व्या अध्यायाचा समारोप येथे आहे, सर्व शुभ आहे. 180.3485. चालते

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਨਿਸਿਸ ਪ੍ਰਭਾ ਰਾਨੀ ਰਹੈ ਤਾ ਕੌ ਰੂਪ ਅਪਾਰ ॥
निसिस प्रभा रानी रहै ता कौ रूप अपार ॥

तेथे निसिस प्रभा नावाची एक राणी राहत होती, तिचे रूप अतिशय सुंदर होते.

ਸ੍ਵਰਗ ਸਿੰਘ ਸੁੰਦਰ ਭਏ ਤਾ ਕੀ ਰਹੈ ਜੁਹਾਰ ॥੧॥
स्वरग सिंघ सुंदर भए ता की रहै जुहार ॥१॥

स्वर्ग सिंग नावाच्या देखण्या माणसासोबत त्याला साहिब-सलाम होता. १.