श्री दसाम ग्रंथ

पान - 1088


ਖੜਗ ਕਾਢ ਕਰ ਮੈ ਲਯੋ ਮੋਹਿ ਨ ਪਕਰਿਯੋ ਕੋਇ ॥
खड़ग काढ कर मै लयो मोहि न पकरियो कोइ ॥

(राजा) हातात तलवार घेऊन म्हणाला, "मला कोणी पकडू नकोस."

ਕੈ ਕਾਢੌਂ ਇਹ ਕੈ ਜਰੌਂ ਕਰਤਾ ਕਰੈ ਸੋ ਹੋਇ ॥੨੫॥
कै काढौं इह कै जरौं करता करै सो होइ ॥२५॥

किंवा मी ते खेचून घेईन, किंवा बर्न करीन. (पूर्वी) कर्ता जे करील ते होईल. २५.

ਅੜਿਲ ॥
अड़िल ॥

अविचल:

ਖੜਗ ਕਾਢਿ ਕਰ ਮਾਝ ਧਵਾਵਤ ਹੈ ਭਯੋ ॥
खड़ग काढि कर माझ धवावत है भयो ॥

(राजा तेथे आला) हातात तलवार घेऊन घोडा चालवत

ਜਰਤ ਜਹਾ ਤ੍ਰਿਯ ਹੁਤੀ ਚਿਤਾ ਮੈ ਪਤਿ ਗਯੋ ॥
जरत जहा त्रिय हुती चिता मै पति गयो ॥

जिथे महिला जळत होती आणि पती चितेत घुसला.

ਪਕਰ ਭੁਜਾ ਤੇ ਐਂਚਿ ਤਰੁਨ ਤਰੁਨੀ ਲਿਯੋ ॥
पकर भुजा ते ऐंचि तरुन तरुनी लियो ॥

राजाने त्या स्त्रीला हाताने धरून बाहेर ओढले

ਹੋ ਰਾਜ ਸਿੰਘਾਸਨ ਪਾਵ ਬਹੁਰਿ ਅਪਨੋ ਦਿਯੋ ॥੨੬॥
हो राज सिंघासन पाव बहुरि अपनो दियो ॥२६॥

आणि मग सिंहासनावर पाय ठेवा. २६.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਨਿਰਖ ਰਾਵ ਤਨ ਕਹਿ ਉਠੇ ਧੰਨ੍ਯ ਧੰਨ੍ਯ ਸਭ ਸੂਰ ॥
निरख राव तन कहि उठे धंन्य धंन्य सभ सूर ॥

राजाला पाहून सर्व योद्धे धन्य म्हणू लागले.

ਮਰੈ ਸ੍ਵਰਗ ਬਾਸਾ ਤਿਨੈ ਜੀਵਤ ਬਾਚਾ ਪੂਰ ॥੨੭॥
मरै स्वरग बासा तिनै जीवत बाचा पूर ॥२७॥

(असे वीर) मेल्यानंतर स्वर्गात जातात आणि जगताना त्यांचे वचन पूर्ण करतात. २७.

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਸਭ ਰਾਨਿਨ ਐਸੇ ਸੁਨਿ ਪਾਯੋ ॥
सभ रानिन ऐसे सुनि पायो ॥

जेव्हा सर्व राण्यांनी हे ऐकले

ਤਾਹਿ ਜਰਤ ਨ੍ਰਿਪ ਆਪੁ ਬਚਾਯੋ ॥
ताहि जरत न्रिप आपु बचायो ॥

की त्या सडणाऱ्या स्त्रीला राजानेच वाचवले आहे. (क्रियापद फॉर्म पहा)

ਮਰਤ ਹੁਤੀ ਜੀਵਤ ਸੋ ਭਈ ॥
मरत हुती जीवत सो भई ॥

मरणार काय, ती जिवंत झाली

ਜੀਵਤ ਹੁਤੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਹ੍ਵੈ ਗਈ ॥੨੮॥
जीवत हुती म्रितक ह्वै गई ॥२८॥

आणि जी जगली, ती मेली. २८.

ਅਬ ਹਮ ਕੌ ਨ੍ਰਿਪ ਚਿਤ ਨ ਲਯੈ ਹੈ ॥
अब हम कौ न्रिप चित न लयै है ॥

(दुसऱ्या राणीने विचार केला) आता राजा मला त्याच्या महालात ठेवणार नाही

ਵਾਹੀ ਕੇ ਹ੍ਵੈ ਕੈ ਬਸਿ ਜੈ ਹੈ ॥
वाही के ह्वै कै बसि जै है ॥

आणि त्याच्यावर वस्ती असेल.

ਅਬ ਕਛੁ ਐਸ ਉਪਾਇ ਬਨਾਊ ॥
अब कछु ऐस उपाइ बनाऊ ॥

आता असे काहीतरी करूया

ਯਾ ਸੌ ਪਤਿ ਕੀ ਪ੍ਰੀਤ ਮਿਟਾਊ ॥੨੯॥
या सौ पति की प्रीत मिटाऊ ॥२९॥

ज्याच्या मदतीने मी माझ्या पतीचे प्रेम संपवू शकते. 29.

ਦੇਖਹੁ ਇਹ ਰਾਵਹਿ ਕ੍ਯਾ ਕਹਿਯੈ ॥
देखहु इह रावहि क्या कहियै ॥

बघा या राजाला काय म्हणावे.

ਮਨ ਮੈ ਸਮੁਝਿ ਮੌਨਿ ਹ੍ਵੈ ਰਹਿਯੈ ॥
मन मै समुझि मौनि ह्वै रहियै ॥

मनाला समजून घ्या आणि गप्प राहा.

ਜੋ ਲੈ ਮੂਰਤਿ ਜਾਰ ਕੀ ਜਰੀ ॥
जो लै मूरति जार की जरी ॥

यारच्या मूर्तीसह तिचे दहन केले जाते.

ਤਾ ਕੇ ਹੇਤ ਇਤੀ ਇਨ ਕਰੀ ॥੩੦॥
ता के हेत इती इन करी ॥३०॥

या (राजाने) त्याच्यासाठी खूप काही केले आहे. 30.

ਯਹ ਲੈ ਮੂਰਤਿ ਜਾਰ ਕੀ ਜਰੀ ॥
यह लै मूरति जार की जरी ॥

ज्या माणसाची मूर्ती जाळायची होती,

ਹ੍ਵੈ ਹੈ ਅਰਧ ਜਰੀ ਹੂੰ ਪਰੀ ॥
ह्वै है अरध जरी हूं परी ॥

अजून अर्धा जळालेला आहे.

ਜੌ ਤਾ ਕੌ ਇਹ ਰਾਵ ਨਿਹਾਰੈ ॥
जौ ता कौ इह राव निहारै ॥

या राजाने त्याला पाहिले तर

ਅਬ ਹੀ ਯਾ ਕੌ ਜਿਯਤੇ ਮਾਰੈ ॥੩੧॥
अब ही या कौ जियते मारै ॥३१॥

त्यामुळे आता त्याला जिवंत मार. ३१.

ਯੌ ਜਬ ਬੈਨ ਰਾਵ ਸੁਨਿ ਪਾਯੋ ॥
यौ जब बैन राव सुनि पायो ॥

राजाने हे ऐकले

ਹੇਰਨ ਤਵਨ ਚਿਤਾ ਕਹ ਆਯੋ ॥
हेरन तवन चिता कह आयो ॥

म्हणून त्याची चिता पाहायला आले.

ਅਰਧ ਜਰੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਲਹਿ ਲੀਨੀ ॥
अरध जरी प्रतिमा लहि लीनी ॥

अर्धी जळालेली मूर्ती घेतली

ਪ੍ਰੀਤਿ ਜੁ ਬਢੀ ਹੁਤੀ ਤਜਿ ਦੀਨੀ ॥੩੨॥
प्रीति जु बढी हुती तजि दीनी ॥३२॥

आणि (त्या राणीसाठी) जे प्रेम वाढले होते, तिला सोडून दिले. 32.

ਤਬ ਬਾਨੀ ਨਭ ਤੇ ਇਹ ਹੋਈ ॥
तब बानी नभ ते इह होई ॥

मग आकाश उघडले

ਉਡਗ ਪ੍ਰਭਾ ਮਹਿ ਦੋਸੁ ਨ ਕੋਈ ॥
उडग प्रभा महि दोसु न कोई ॥

की 'उदग प्रभा' (उद्गिंद्र प्रभा) मध्ये दोष नाही.

ਬਿਸੁਸਿ ਪ੍ਰਭਾ ਯਹਿ ਚਰਿਤ ਬਨਾਯੋ ॥
बिसुसि प्रभा यहि चरित बनायो ॥

बिसुसी प्रभा' (बिसुनाथ प्रभा) यांनी हे पात्र साकारले आहे

ਤਾ ਤੇ ਚਿਤ ਤੁਮਰੋ ਡਹਿਕਾਯੋ ॥੩੩॥
ता ते चित तुमरो डहिकायो ॥३३॥

त्यामुळे तुमचे मन भ्रमित झाले आहे. ३३.

ਜਿਹ ਤ੍ਰਿਯ ਤੁਮ ਤਨ ਜਰਿਯੋ ਨ ਗਯੋ ॥
जिह त्रिय तुम तन जरियो न गयो ॥

तुझ्यासाठी जळत नसलेल्या स्त्रीकडून,

ਤਵਨਿ ਬਾਲ ਅਸਿ ਚਰਿਤ ਬਨਯੋ ॥
तवनि बाल असि चरित बनयो ॥

त्या महिलेने हे पात्र घडवले आहे.

ਜਿਨਿ ਨ੍ਰਿਪ ਕੀ ਯਾ ਸੌ ਰੁਚਿ ਬਾਢੈ ॥
जिनि न्रिप की या सौ रुचि बाढै ॥

राजाचे तिच्यावरील प्रेम वाढू दे

ਜੀਯਤ ਹਮੈ ਛੋਰਿ ਕਰਿ ਛਾਡੈ ॥੩੪॥
जीयत हमै छोरि करि छाडै ॥३४॥

आणि आम्हाला जिवंत सोडा. ३४.

ਤਬ ਰਾਜੇ ਐਸੇ ਸੁਨਿ ਪਾਈ ॥
तब राजे ऐसे सुनि पाई ॥

तेव्हा राजाने हे ऐकले

ਸਾਚੀ ਹੀ ਸਾਚੀ ਠਹਰਾਈ ॥
साची ही साची ठहराई ॥

सत्य (श्लोक) सत्य म्हणून स्वीकारा.

ਉਡਗਿ ਪ੍ਰਭਾ ਤਨ ਅਤਿ ਹਿਤ ਕੀਨੋ ॥
उडगि प्रभा तन अति हित कीनो ॥

(राजा) उदग प्रभात खूप रस घेतला

ਵਾ ਸੌ ਤ੍ਯਾਗਿ ਨੇਹ ਸਭ ਦੀਨੋ ॥੩੫॥
वा सौ त्यागि नेह सभ दीनो ॥३५॥

आणि तिच्याशी (दुसऱ्या) सर्व प्रेमाचा त्याग केला. 35.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਸ੍ਰੀ ਉਡਗਿੰਦ੍ਰ ਪ੍ਰਭਾ ਭਏ ਰਾਜ ਕਰਿਯੋ ਸੁਖ ਮਾਨ ॥
स्री उडगिंद्र प्रभा भए राज करियो सुख मान ॥

राजा श्री उदगिंद्र प्रभासह आनंदाने राज्य करीत असे.

ਬਿਸੁਸਿ ਪ੍ਰਭਾ ਸੰਗ ਦੋਸਤੀ ਦੀਨੀ ਤ੍ਯਾਗ ਨਿਦਾਨ ॥੩੬॥
बिसुसि प्रभा संग दोसती दीनी त्याग निदान ॥३६॥

बिसुसी प्रभासोबतची मैत्री अखेर सुटली. ३६.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਦੋਇ ਸੌ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੨੦੦॥੩੭੬੩॥ਅਫਜੂੰ॥
इति स्री चरित्र पख्याने त्रिया चरित्रे मंत्री भूप संबादे दोइ सौ चरित्र समापतम सतु सुभम सतु ॥२००॥३७६३॥अफजूं॥

श्री चरित्रोपाख्यानच्या त्रिचरित्राच्या मंत्री भूप संवादाच्या २०० व्या अध्यायाचा समारोप येथे आहे, सर्व शुभ आहे. 200.3763. चालते

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी: