श्री दसाम ग्रंथ

पान - 1141


ਯੌ ਕਹਿ ਬੇਸ੍ਵਾ ਬਚਨ ਨ੍ਰਿਪਹਿ ਤਹ ਕੋ ਗਈ ॥
यौ कहि बेस्वा बचन न्रिपहि तह को गई ॥

हे राजाला सांगितल्यावर ती वेश्या तिथे गेली

ਸਿਰੀ ਨਗਰ ਕੇ ਸਹਰ ਬਿਖੈ ਆਵਤ ਭਈ ॥
सिरी नगर के सहर बिखै आवत भई ॥

आणि श्री नगर शहरात आले.

ਹਾਵ ਭਾਵ ਬਹੁ ਭਾਤਿ ਦਿਖਾਏ ਆਨਿ ਕੈ ॥
हाव भाव बहु भाति दिखाए आनि कै ॥

(त्याने) येऊन पुष्कळ हावभाव दाखवले

ਹੋ ਭਜ੍ਯੋ ਮੇਦਨੀ ਸਾਹ ਅਧਿਕ ਰੁਚਿ ਮਾਨਿ ਕੈ ॥੫॥
हो भज्यो मेदनी साह अधिक रुचि मानि कै ॥५॥

आणि (तेव्हा) राजा मेदनी शाह आनंदाने त्याच्यात सामील झाला.5.

ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਮੇਦਨੀ ਸਾਹ ਆਪਨੇ ਬਸਿ ਕਿਯੌ ॥
न्रिपति मेदनी साह आपने बसि कियौ ॥

(ती वेश्या) मेदनी शाहच्या राजाकडे होती

ਤਾ ਕੋ ਲੈ ਕਰ ਸਾਥ ਦੌਨ ਕੋ ਮਗੁ ਲਿਯੋ ॥
ता को लै कर साथ दौन को मगु लियो ॥

आणि त्याला डूनच्या वाटेने घेऊन गेला.

ਬਾਜ ਬਹਾਦੁਰ ਜੋਰਿ ਕਟਕ ਆਵਤ ਭਯੋ ॥
बाज बहादुर जोरि कटक आवत भयो ॥

(तेथून राजा) बाज बहादूर सैन्य घेऊन आला

ਹੋ ਲੂਟਿ ਕੂਟਿ ਕਰਿ ਨਗਰ ਸਿਰੀ ਕੋ ਲੈ ਗਯੋ ॥੬॥
हो लूटि कूटि करि नगर सिरी को लै गयो ॥६॥

आणि श्रीनगर लुटले. 6.

ਮਤ ਪਰਿਯੋ ਨ੍ਰਿਪ ਰਹਿਯੋ ਨ ਕਛੁ ਜਾਨਤ ਭਯੋ ॥
मत परियो न्रिप रहियो न कछु जानत भयो ॥

राजा मॅड मद्यधुंद राहिला आणि (त्याला) काहीच कळले नाही

ਸਿਰੀ ਨਗਰ ਕੌ ਲੂਟਿ ਕੂਟਿ ਕੈ ਕੌ ਗਯੋ ॥
सिरी नगर कौ लूटि कूटि कै कौ गयो ॥

श्रीनगर कोणी लुटले?

ਉਤਰਿ ਗਯੋ ਮਦ ਜਬ ਕਛੁ ਸੁਧਿ ਆਵਤ ਭਈ ॥
उतरि गयो मद जब कछु सुधि आवत भई ॥

औषध बंद झाल्यावर त्याला शुद्धी आली.

ਹੋ ਪੀਸ ਦਾਤਿ ਚੁਪ ਰਹਿਯੋ ਬਾਤ ਕਰ ਤੇ ਗਈ ॥੭॥
हो पीस दाति चुप रहियो बात कर ते गई ॥७॥

(मग त्याने) दात घासले कारण प्रकरण हाताबाहेर गेले होते. ७.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दुहेरी:

ਇਹ ਛਲ ਸੇ ਰਾਜਾ ਛਲ੍ਯੋ ਕਰੀ ਮਿਤ੍ਰ ਕੀ ਜੀਤ ॥
इह छल से राजा छल्यो करी मित्र की जीत ॥

(स्त्रीने) या युक्तीने राजाला फसवले आणि आपल्या मित्राला (राजा) जिंकून दिले.

ਦੇਵ ਅਦੇਵ ਨ ਲਹਿ ਸਕਤਿ ਯਹ ਇਸਤ੍ਰਿਯਨ ਕੀ ਰੀਤ ॥੮॥
देव अदेव न लहि सकति यह इसत्रियन की रीत ॥८॥

देव आणि दानव (कोणीही) स्त्रियांचे हे वागणे समजू शकत नाही.8.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਦੋਇ ਸੌ ਸੈਤੀਸ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੨੩੭॥੪੪੩੯॥ਅਫਜੂੰ॥
इति स्री चरित्र पख्याने त्रिया चरित्रे मंत्री भूप संबादे दोइ सौ सैतीस चरित्र समापतम सतु सुभम सतु ॥२३७॥४४३९॥अफजूं॥

श्री चरित्रोपाख्यानातील त्रिचरित्रातील मंत्री भूप संबदाच्या २३७ व्या चरित्राची येथे सांगता आहे, सर्व शुभ आहे. २३७.४४३९. चालते

ਚੌਪਈ ॥
चौपई ॥

चोवीस:

ਬੀਰਜ ਕੇਤੁ ਰਾਜਾ ਇਕ ਨਾਗਰ ॥
बीरज केतु राजा इक नागर ॥

बिरजा केतू नावाचा एक बुद्धिमान राजा होता

ਸਗਲ ਜਗਤ ਕੇ ਬਿਖੈ ਉਜਾਗਰ ॥
सगल जगत के बिखै उजागर ॥

(जो) जगभर प्रसिद्ध होता.

ਸ੍ਰੀ ਛਟ ਛੈਲ ਕੁਅਰਿ ਤਾ ਕੀ ਤ੍ਰਿਯ ॥
स्री छट छैल कुअरि ता की त्रिय ॥

छैल कुवरी नावाची एक स्त्री त्याची छटा होती.

ਮਨ ਬਚ ਕ੍ਰਮ ਬਸਿ ਕਰਿ ਰਾਖ੍ਯੋ ਪਿਯ ॥੧॥
मन बच क्रम बसि करि राख्यो पिय ॥१॥

(त्याने) मन, पलायन आणि कर्म करून प्रेयसी व्यापले होते. १.

ਏਕ ਦਿਵਸ ਨ੍ਰਿਪ ਚੜਿਯੋ ਅਖਿਟ ਬਰ ॥
एक दिवस न्रिप चड़ियो अखिट बर ॥

एके दिवशी राजा शिकार खेळायला गेला

ਸੰਗ ਲਈ ਸਹਚਰੀ ਅਮਿਤ ਕਰਿ ॥
संग लई सहचरी अमित करि ॥

आणि त्याने (राणी आणि) अनेक दासींना बरोबर घेतले.

ਜਬ ਬਨ ਗਹਿਰ ਬਿਖੈ ਪ੍ਰਭ ਆਯੋ ॥
जब बन गहिर बिखै प्रभ आयो ॥

राजा दाट अंबाडा आला तेव्हा

ਸ੍ਵਾਨਨ ਤੇ ਬਹੁ ਮ੍ਰਿਗਨ ਗਹਾਯੋ ॥੨॥
स्वानन ते बहु म्रिगन गहायो ॥२॥

त्यामुळे त्याने कुत्र्यांकडून अनेक हरणे पकडली. 2.

ਕਹਿਯੋ ਕਿ ਜਿਹ ਆਗੈ ਮ੍ਰਿਗ ਆਵੈ ॥
कहियो कि जिह आगै म्रिग आवै ॥

(राजा) म्हणाला की ज्याच्यासमोर हरीण बाहेर आले,

ਵਹੈ ਆਪਨੋ ਤੁਰੈ ਧਵਾਵੈ ॥
वहै आपनो तुरै धवावै ॥

त्याने आपला घोडा पळवला.

ਪਹੁਚਿ ਸੁ ਤਨ ਤਿਹ ਕੇ ਬ੍ਰਿਣ ਕਰਹੀ ॥
पहुचि सु तन तिह के ब्रिण करही ॥

(तेच) पोहोचले आणि अंगावर जखमा केल्या

ਗਿਰਨ ਪਰਨ ਤੇ ਕਛੂ ਨ ਡਰਹੀ ॥੩॥
गिरन परन ते कछू न डरही ॥३॥

आणि (घोड्यावरून) पडण्याची अजिबात भीती बाळगू नका. 3.

ਅੜਿਲ ॥
अड़िल ॥

अविचल:

ਨ੍ਰਿਪ ਤ੍ਰਿਯ ਆਗੇ ਮ੍ਰਿਗਿਕ ਨਿਕਸਿਯੋ ਆਇ ਕੈ ॥
न्रिप त्रिय आगे म्रिगिक निकसियो आइ कै ॥

राजाच्या बायकोसमोर एक हरिण बाहेर आले.

ਰਾਨੀ ਪਾਛੇ ਪਰੀ ਤੁਰੰਗ ਧਵਾਇ ਕੈ ॥
रानी पाछे परी तुरंग धवाइ कै ॥

राणी घोड्याचा पाठलाग करून (त्याच्या) मागे लागली.

ਭਜਤ ਭਜਤ ਹਰਿਨੀ ਪਤਿ ਬਹੁ ਕੋਸਨ ਗਯੋ ॥
भजत भजत हरिनी पति बहु कोसन गयो ॥

हरीण पळत पळत निघून गेले.

ਹੋ ਏਕ ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਸੁਤ ਲਹਿ ਤਾ ਕੌ ਧਾਵਤ ਭਯੋ ॥੪॥
हो एक न्रिपति सुत लहि ता कौ धावत भयो ॥४॥

एका (दुसऱ्याच्या) राजाच्या मुलाने त्याला (हरण पळताना) पाहिले आणि पळ काढला. 4.

ਤਾਜਿਹਿ ਤਾਜਨ ਮਾਰਿ ਪਹੂੰਚ੍ਯਾ ਜਾਇ ਕੈ ॥
ताजिहि ताजन मारि पहूंच्या जाइ कै ॥

घोड्याला चाबूक मारत (तेथे) पोहोचलो

ਏਕ ਬਿਸਿਖ ਹੀ ਮਾਰਿਯੋ ਮ੍ਰਿਗਹਿ ਬਨਾਇ ਕੈ ॥
एक बिसिख ही मारियो म्रिगहि बनाइ कै ॥

आणि हरणाला (उद्देश) एकाच बाणाने मारले.

ਨਿਰਖਿ ਤਰੁਨਿ ਇਹ ਚਰਿਤ ਰਹੀ ਉਰਝਾਇ ਕਰਿ ॥
निरखि तरुनि इह चरित रही उरझाइ करि ॥

हे पात्र पाहून राणी (त्याच्यासोबत) अडकली.

ਹੋ ਬਿਰਹ ਬਾਨ ਤਨ ਬਿਧੀ ਗਿਰਤ ਭਈ ਭੂਮਿ ਪਰ ॥੫॥
हो बिरह बान तन बिधी गिरत भई भूमि पर ॥५॥

वियोगाच्या बाणाने छेदून तो पृथ्वीवर पडला. ५.

ਬਹੁਰਿ ਸੁਭਟ ਜਿਮਿ ਚੇਤਿ ਤਰੁਨਿ ਉਠ ਠਾਢਿ ਭਈ ॥
बहुरि सुभट जिमि चेति तरुनि उठ ठाढि भई ॥

मग ती स्त्री योद्धासारखी शुद्धीवर आली आणि उभी राहिली

ਘੂਮਤ ਘਾਇਲ ਨ੍ਯਾਇ ਸਜਨ ਤਟ ਚਲਿ ਗਈ ॥
घूमत घाइल न्याइ सजन तट चलि गई ॥

आणि ग्यालसारखा डोलत त्या गृहस्थाकडे गेला.

ਉਤਰਿ ਹਯਨ ਤੇ ਤਹ ਦੋਊ ਰਮੇ ਬਨਾਇ ਕੈ ॥
उतरि हयन ते तह दोऊ रमे बनाइ कै ॥

घोड्यांवरून खाली उतरल्यावर दोघांनीही तिथे रामनाम केले.

ਹੋ ਤਬ ਲੌ ਤਿਹ ਠਾ ਸਿੰਘ ਨਿਕਸਿਯੋ ਆਇ ਕੈ ॥੬॥
हो तब लौ तिह ठा सिंघ निकसियो आइ कै ॥६॥

तोपर्यंत त्या ठिकाणी (अ) सिंह बाहेर पडला. 6.

ਨਿਰਖਿ ਸਿੰਘ ਕੌ ਰੂਪ ਤਰੁਨਿ ਤ੍ਰਾਸਿਤ ਭਈ ॥
निरखि सिंघ कौ रूप तरुनि त्रासित भई ॥

सिंहाचे रूप पाहून महिला घाबरली

ਲਪਟਿ ਲਲਾ ਕੇ ਕੰਠ ਭਏ ਅਬਲਾ ਗਈ ॥
लपटि लला के कंठ भए अबला गई ॥

आणि तिच्या प्रियकराच्या गळ्याला मिठी मारली.

ਢੀਠ ਕੁਅਰ ਧਨੁ ਤਨ੍ਰਯੋ ਨ ਤਨਿਕ ਆਸਨ ਡਿਗ੍ਯੋ ॥
ढीठ कुअर धनु तन्रयो न तनिक आसन डिग्यो ॥

दृढनिश्चय करून कुंवरने धनुष्यबाण काढले आणि थोडाही डगमगला नाही.

ਹੋ ਹਨ੍ਯੋ ਸਿੰਘ ਤਿਹ ਠੌਰ ਬਿਸਿਖ ਬਾਕੋ ਲਗ੍ਯੋ ॥੭॥
हो हन्यो सिंघ तिह ठौर बिसिख बाको लग्यो ॥७॥

आणि बाणके (कुंवर) यांनी सिंहाला बाणाने जागीच ठार केले.7.

ਮਾਰਿ ਸਿੰਘ ਰਾਖਿਯੋ ਤਿਹ ਭਜ੍ਯੋ ਬਨਾਇ ਕੈ ॥
मारि सिंघ राखियो तिह भज्यो बनाइ कै ॥

सिंहाला मारून तिथेच ठेवण्यात आले आणि चांगला खेळ केला.

ਆਸਨ ਚੁੰਬਨ ਕਰੇ ਤ੍ਰਿਯਹਿ ਲਪਟਾਇ ਕੈ ॥
आसन चुंबन करे त्रियहि लपटाइ कै ॥

त्याने महिलेला मिठी मारली आणि मुद्रे आणि चुंबन घेतले.