मत्स्यः नेत्रदर्शनेन मोहितः भवति, तस्याः सौन्दर्यं च सूर्यप्रकाशस्य विस्तारः इव दृश्यते।
तस्याः नेत्राणि दृष्ट्वा पुष्पितपद्मवत् दृश्यन्ते सर्वे च वने जनाः तस्याः शोभना अत्यन्तं मुग्धाः भवन्ति।
हे सीता ! तव मत्तनेत्रं दृष्ट्वा रामः स्वयं तैः विद्धः इव दृश्यते।२९८।
मत्तनेत्रे तव प्रेमे रञ्जितानि च रमणीयगुलाबमिव दृश्यते।
नार्सिसिस् पुष्पाणि ईर्ष्यापूर्वकं अवमाननाम् अभिव्यञ्जयन्ति, तां दृष्ट्वा च कुर्वन्ति स्वाभिमानस्य आघातं अनुभवन्ति,
मद्यं सर्वबलेऽपि न सर्वं जगति सीतायाः उग्ररागस्य समं अनुभवति,
भ्रुवो धनुः इव रमणीया तेभ्यः भ्रूभ्यः चक्षुषः बाणान् निर्वहति।।299।।
कबिट्
यत्र उच्चसालवृक्षाः वटवृक्षाः च विशालाः टङ्काः च, कः तपः करोति
कस्य च सौन्दर्यं दृष्ट्वा पाण्डवानां सौन्दर्यं प्रभाहीनं इव दृश्यते तथा च स्वर्गवनानि तस्य सौन्दर्यस्य अवलोकनेन मौनं कर्तुं श्रेयस्करं अनुभवन्ति?
तत्र एतावता सघनछाया अस्ति यत् नक्षत्राणां विषये न वक्तव्यं नभः अपि तत्र न दृश्यते, सूर्यचन्द्रप्रकाशः तत्र न प्राप्नोति।
न देवः राक्षसो वा वसति पक्षिणः पिपीलिका अपि तत्र प्रवेशः नास्ति।३००।
अपूरव स्तन्जा
(श्रीरामः, सीता, लक्ष्मणश्च तस्मिन् कुटीरमागमने)।
तत् स्वीकृत्य
(तस्य) अन्नं च ज्ञात्वा महाराजः धावन् आगतः
अज्ञानिनः )राम-लक्ष्मणः) सुभोजनं दृष्ट्वा विराधः नाम राक्षसः अग्रे आगतः एवं तेषां शान्तजीवने विपत्तिः अभवत्।३०१।
रामः अवगच्छत्
(अग्रतः) कवचकारः पूर्णतया सज्जः इति।
(तथा ते अपि) बाहून् गृहीतवन्तः
रामः तं दृष्ट्वा शस्त्राणि धारयन् तं प्रति अगच्छत् स्वशस्त्रनियन्त्रणं कृत्वा उभौ योद्धौ युद्धं आरब्धवन्तौ।३०२।
(यदा) योद्धाः सम्मुखम् आगतवन्तः
(तथा) ते आक्रोशन्ति स्म।
सुन्दरबाहुः (योद्धा) अलङ्कृताः, २.