ਪੰਜਾਬੀ 
English 
پنجابی 
Español 
Français 
Deutsch 
Português 
Bahasa Indonesia 
Türkçe 
Tiếng Việt 
Filipino 
Svenska हिंदी संस्कृत 
Nederlands 
Română 
Magyar 
Polski 
Čeština 
Afrikaans 
Italiano Català 
Shqip 
Gaeilge Cymraeg 
Slovenčina 
Slovenščina 
Dansk 
Eesti 
Latviešu 
Lietuvių 
Norsk 
Malti 
Íslenska Galego 
Kreyòl Ayisyen 
Latin 
Bahasa Melayu 
Kiswahili 
Hrvatski 
Suomi 
Русский मराठी ગુજરાતી తెలుగు ಕನ್ನಡ தமிழ் മലയാളം 
বাংলা 
Ελληνικά 
日本語 
中文 اردو سنڌي 
فارسی 
العربية 
עברית 
한국어 श्री दसम् ग्रन्थः
पुटः - 95
ਸਿਆਮ ਪਹਾਰ ਸੇ ਦੈਤ ਹਨੇ ਤਮ ਜੈਸੇ ਹਰੇ ਰਵਿ ਕੀ ਕਿਰਨੈ ਸੇ ॥
सिआम पहार से दैत हने तम जैसे हरे रवि की किरनै से ॥सा कृष्णा पर्वतान् राक्षसा इव हत्वा सूर्यकिरणाः तमः नाशयन्ति।,
ਭਾਜ ਗਈ ਧੁਜਨੀ ਡਰਿ ਕੈ ਕਬਿ ਕੋਊ ਕਹੈ ਤਿਹ ਕੀ ਛਬਿ ਕੈਸੇ ॥
भाज गई धुजनी डरि कै कबि कोऊ कहै तिह की छबि कैसे ॥सेना भयात् पलायिता, या कविना एवं कल्पिता:,
ਭੀਮ ਕੋ ਸ੍ਰਉਨ ਭਰਿਓ ਮੁਖ ਦੇਖਿ ਕੈ ਛਾਡਿ ਚਲੇ ਰਨ ਕਉਰਉ ਜੈਸੇ ॥੧੮੦॥
भीम को स्रउन भरिओ मुख देखि कै छाडि चले रन कउरउ जैसे ॥१८०॥भीमस्य मुखं रक्तपूर्णं दृष्ट्वा इव कौर्वाः रणक्षेत्रात् पलायिताः।180.,
ਕਬਿਤੁ ॥
कबितु ॥कबिट्, ९.
ਆਗਿਆ ਪਾਇ ਸੁੰਭ ਕੀ ਸੁ ਮਹਾਬੀਰ ਧੀਰ ਜੋਧੇ ਆਏ ਚੰਡਿ ਉਪਰ ਸੁ ਕ੍ਰੋਧ ਕੈ ਬਨੀ ਠਨੀ ॥
आगिआ पाइ सुंभ की सु महाबीर धीर जोधे आए चंडि उपर सु क्रोध कै बनी ठनी ॥सुम्भस्य राज्ञः आज्ञां प्राप्य महाबलसंयमाः योद्धाः चण्डीं प्रति महाक्रोधाः प्रस्थिताः ।,
ਚੰਡਿਕਾ ਲੈ ਬਾਨ ਅਉ ਕਮਾਨ ਕਾਲੀ ਕਿਰਪਾਨ ਛਿਨ ਮਧਿ ਕੈ ਕੈ ਬਲ ਸੁੰਭ ਕੀ ਹਨੀ ਅਨੀ ॥
चंडिका लै बान अउ कमान काली किरपान छिन मधि कै कै बल सुंभ की हनी अनी ॥चण्डिका धनुः बाणं च काली च खड्गं गृहीत्वा क्षणमात्रेण सैन्यं महाबलेन नाशयामास।,
ਡਰਤ ਜਿ ਖੇਤ ਮਹਾ ਪ੍ਰੇਤ ਕੀਨੇ ਬਾਨਨ ਸੋ ਬਿਚਲ ਬਿਥਰ ਐਸੇ ਭਾਜਗੀ ਅਨੀ ਕਿਨੀ ॥
डरत जि खेत महा प्रेत कीने बानन सो बिचल बिथर ऐसे भाजगी अनी किनी ॥बहवः भयात् युद्धक्षेत्रं त्यक्तवन्तः, तेषु बहवः बाणैः सह शवः अभवन्, स्वस्थानात् पराजिताः सेना पलायितवती हेल्टर स्केल्टर इव।
ਜੈਸੇ ਬਾਰੂਥਲ ਮੈ ਸਬੂਹ ਬਹੇ ਪਉਨ ਹੂੰ ਕੇ ਧੂਰ ਉਡਿ ਚਲੇ ਹੁਇ ਕੇ ਕੋਟਿਕ ਕਨੀ ਕਨੀ ॥੧੮੧॥
जैसे बारूथल मै सबूह बहे पउन हूं के धूर उडि चले हुइ के कोटिक कनी कनी ॥१८१॥यथा मरुभूमिषु कोटिः रजःकणाः, प्रचण्डवातस्य पुरतः उड्डीयन्ते।१८१.,
ਸ੍ਵੈਯਾ ॥
स्वैया ॥स्वय्या, ९.
ਖਗ ਲੈ ਕਾਲੀ ਅਉ ਚੰਡੀ ਕੁਵੰਡਿ ਬਿਲੋਕ ਕੈ ਦਾਨਵ ਇਉ ਦਬਟੇ ਹੈ ॥
खग लै काली अउ चंडी कुवंडि बिलोक कै दानव इउ दबटे है ॥कलिः द्विधातुं खड्गं चण्डी च धनुषं च गृहीत्वा शत्रुबलानि एवं तर्जितानि:,
ਕੇਤਕ ਚਾਬ ਗਈ ਮੁਖਿ ਕਾਲਿਕਾ ਕੇਤਿਨ ਕੇ ਸਿਰ ਚੰਡਿ ਕਟੇ ਹੈ ॥
केतक चाब गई मुखि कालिका केतिन के सिर चंडि कटे है ॥बहूः कलिना मुखेन चर्विताः, बहूनि चण्डिना शिरः छिन्नाः।,
ਸ੍ਰਉਨਤ ਸਿੰਧੁ ਭਇਓ ਧਰ ਮੈ ਰਨ ਛਾਡ ਗਏ ਇਕ ਦੈਤ ਫਟੇ ਹੈ ॥
स्रउनत सिंधु भइओ धर मै रन छाड गए इक दैत फटे है ॥रक्तसमुद्रः पृथिव्यां प्रादुर्भूतः, बहवः योद्धाः युद्धक्षेत्रं त्यक्तवन्तः, बहवः क्षताः शयिताः च सन्ति।
ਸੁੰਭ ਪੈ ਜਾਇ ਕਹੀ ਤਿਨ ਇਉ ਬਹੁ ਬੀਰ ਮਹਾ ਤਿਹ ਠਉਰ ਲਟੇ ਹੈ ॥੧੮੨॥
सुंभ पै जाइ कही तिन इउ बहु बीर महा तिह ठउर लटे है ॥१८२॥ये पलायिताः, ते सुम्भ इत्येवं कथितवन्तः- बहवो वीराः शयिताः (तस्मिन् स्थाने मृताः। १८२.,
ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥दोहरा, ९.
ਦੇਖਿ ਭਇਆਨਕ ਜੁਧ ਕੋ ਕੀਨੋ ਬਿਸਨੁ ਬਿਚਾਰ ॥
देखि भइआनक जुध को कीनो बिसनु बिचार ॥तादृशं हिंसकं युद्धं दृष्ट्वा विष्णुः चिन्तितवान् ।
ਸਕਤਿ ਸਹਾਇਤ ਕੇ ਨਮਿਤ ਭੇਜੀ ਰਨਹਿ ਮੰਝਾਰ ॥੧੮੩॥
सकति सहाइत के नमित भेजी रनहि मंझार ॥१८३॥शक्तयः च प्रेषयामास देव्याः साहाय्यार्थं युद्धक्षेत्रे।१८३।,
ਸ੍ਵੈਯਾ ॥
स्वैया ॥स्वय्या, ९.
ਆਇਸ ਪਾਇ ਸਭੈ ਸਕਤੀ ਚਲਿ ਕੈ ਤਹਾ ਚੰਡਿ ਪ੍ਰਚੰਡ ਪੈ ਆਈ ॥
आइस पाइ सभै सकती चलि कै तहा चंडि प्रचंड पै आई ॥यथा विष्णुना आज्ञापितं सर्वदेवशक्तयः शक्तिशालिनः चण्डीयाः साहाय्यार्थम् आगताः।,
ਦੇਵੀ ਕਹਿਓ ਤਿਨ ਕੋ ਕਰ ਆਦਰੁ ਆਈ ਭਲੇ ਜਨੁ ਬੋਲਿ ਪਠਾਈ ॥
देवी कहिओ तिन को कर आदरु आई भले जनु बोलि पठाई ॥सा देवी आदरपूर्वकं तान् अवदत्- स्वागतम्, यूयं मया आहूता इव आगताः।,
ਤਾ ਛਬਿ ਕੀ ਉਪਮਾ ਅਤਿ ਹੀ ਕਵਿ ਨੇ ਅਪਨੇ ਮਨ ਮੈ ਲਖਿ ਪਾਈ ॥
ता छबि की उपमा अति ही कवि ने अपने मन मै लखि पाई ॥तस्य निमित्तस्य वैभवं कविना मनसि सुकल्पितम्।,
ਮਾਨਹੁ ਸਾਵਨ ਮਾਸ ਨਦੀ ਚਲਿ ਕੈ ਜਲ ਰਾਸਿ ਮੈ ਆਨਿ ਸਮਾਈ ॥੧੮੪॥
मानहु सावन मास नदी चलि कै जल रासि मै आनि समाई ॥१८४॥सावनस्य (वृष्टिमासस्य) धारा आगत्य समुद्रे विलीयते इव आसीत्।१८४.,
ਦੇਖਿ ਮਹਾ ਦਲ ਦੇਵਨ ਕੋ ਬਰ ਬੀਰ ਸੁ ਸਾਮੁਹੇ ਜੁਧ ਕੋ ਧਾਏ ॥
देखि महा दल देवन को बर बीर सु सामुहे जुध को धाए ॥राक्षसानां महतीं दृष्ट्वा युद्धाय पुरतः गतवन्तः देवशक्तयः योद्धाः।,
ਬਾਨਨਿ ਸਾਥਿ ਹਨੇ ਬਲੁ ਕੈ ਰਨ ਮੈ ਬਹੁ ਆਵਤ ਬੀਰ ਗਿਰਾਏ ॥
बाननि साथि हने बलु कै रन मै बहु आवत बीर गिराए ॥महाबलेन बहवः बाणैः हत्वा सम्मुखी योद्धान् मृतान् रणक्षेत्रे शयितवन्तः ।,
ਦਾੜਨ ਸਾਥਿ ਚਬਾਇ ਗਈ ਕਲਿ ਅਉਰ ਗਹੈ ਚਹੂੰ ਓਰਿ ਬਗਾਏ ॥
दाड़न साथि चबाइ गई कलि अउर गहै चहूं ओरि बगाए ॥काली दन्तैः बहूनि चर्वितवती, चतुर्दिक्षु बहूनि विच्छिदितवती आसीत् ।,
ਰਾਵਨ ਸੋ ਰਿਸ ਕੈ ਰਨ ਮੈ ਪਤਿ ਭਾਲਕ ਜਿਉ ਗਿਰਰਾਜ ਚਲਾਏ ॥੧੮੫॥
रावन सो रिस कै रन मै पति भालक जिउ गिरराज चलाए ॥१८५॥रावणेन सह युद्धं कुर्वन् महाक्रोधे जम्वन्तः महापर्वतान् उद्धृत्य नाशितवान् इव आसीत्।१८५.,
ਫੇਰ ਲੈ ਪਾਨਿ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਸੰਭਾਰ ਕੈ ਦੈਤਨ ਸੋ ਬਹੁ ਜੁਧ ਕਰਿਓ ਹੈ ॥
फेर लै पानि क्रिपान संभार कै दैतन सो बहु जुध करिओ है ॥अथ खड्गं हस्ते गृहीत्वा काली राक्षसैः सह उग्रं युद्धं कृतवान् ।,
ਮਾਰ ਬਿਦਾਰ ਸੰਘਾਰ ਦਏ ਬਹੁ ਭੂਮਿ ਪਰੇ ਭਟ ਸ੍ਰਉਨ ਝਰਿਓ ਹੈ ॥
मार बिदार संघार दए बहु भूमि परे भट स्रउन झरिओ है ॥सा बहूनि नाशितवती, ये पृथिव्यां मृताः शयिताः, शवेभ्यः रक्तं स्रवति।,
ਗੂਦ ਬਹਿਓ ਅਰਿ ਸੀਸਨ ਤੇ ਕਵਿ ਨੇ ਤਿਹ ਕੋ ਇਹ ਭਾਉ ਧਰਿਓ ਹੈ ॥
गूद बहिओ अरि सीसन ते कवि ने तिह को इह भाउ धरिओ है ॥मज्जा, या शत्रुशिरसा प्रवहति, कविना एवं चिन्तित:,
ਮਾਨੋ ਪਹਾਰ ਕੇ ਸ੍ਰਿੰਗਹੁ ਤੇ ਧਰਨੀ ਪਰ ਆਨਿ ਤੁਸਾਰ ਪਰਿਓ ਹੈ ॥੧੮੬॥
मानो पहार के स्रिंगहु ते धरनी पर आनि तुसार परिओ है ॥१८६॥In इव आसीत् यत् पर्वतशिखरात् अधः स्खलन् हिमः पृथिव्यां पतितः।१८६.,
ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥दोहरा, ९.
ਭਾਗ ਗਈ ਧੁਜਨੀ ਸਭੈ ਰਹਿਓ ਨ ਕਛੂ ਉਪਾਉ ॥
भाग गई धुजनी सभै रहिओ न कछू उपाउ ॥यदा अन्यः उपायः न अवशिष्टः तदा सर्वे राक्षसबलाः पलायिताः ।,
ਸੁੰਭ ਨਿਸੁੰਭਹਿ ਸੋ ਕਹਿਓ ਦਲ ਲੈ ਤੁਮ ਹੂੰ ਜਾਉ ॥੧੮੭॥
सुंभ निसुंभहि सो कहिओ दल लै तुम हूं जाउ ॥१८७॥तस्मिन् समये सुम्भः निसुम्भम् अवदत्- सेनाम् आदाय युद्धाय गच्छतु।187.,
ਸ੍ਵੈਯਾ ॥
स्वैया ॥स्वय्या, ९.
ਮਾਨ ਕੈ ਸੁੰਭ ਕੋ ਬੋਲ ਨਿਸੁੰਭੁ ਚਲਿਓ ਦਲ ਸਾਜਿ ਮਹਾ ਬਲਿ ਐਸੇ ॥
मान कै सुंभ को बोल निसुंभु चलिओ दल साजि महा बलि ऐसे ॥सुम्भस्य आज्ञां पालयित्वा महाबलः निसुम्भः सञ्जातः अग्रे गतः एवं:,
ਭਾਰਥ ਜਿਉ ਰਨ ਮੈ ਰਿਸਿ ਪਾਰਥਿ ਕ੍ਰੁਧ ਕੈ ਜੁਧ ਕਰਿਓ ਕਰਨੈ ਸੇ ॥
भारथ जिउ रन मै रिसि पारथि क्रुध कै जुध करिओ करनै से ॥यथा महाभारतयुद्धे अर्जुनः क्रोधपूर्णः करणेन सह युद्धं कृतवान् ।,
ਚੰਡਿ ਕੇ ਬਾਨ ਲਗੇ ਬਹੁ ਦੈਤ ਕਉ ਫੋਰਿ ਕੈ ਪਾਰ ਭਏ ਤਨ ਕੈਸੇ ॥
चंडि के बान लगे बहु दैत कउ फोरि कै पार भए तन कैसे ॥चण्डीः बाणाः बहुसंख्येन दानवं विदारयन् लङ्घयन्, कथं?,
ਸਾਵਨ ਮਾਸ ਕ੍ਰਿਸਾਨ ਕੇ ਖੇਤਿ ਉਗੇ ਮਨੋ ਧਾਨ ਕੇ ਅੰਕੁਰ ਜੈਸੇ ॥੧੮੮॥
सावन मास क्रिसान के खेति उगे मनो धान के अंकुर जैसे ॥१८८॥यथा सावने वर्षायां कृषकस्य क्षेत्रे तरुणाः धानस्य अङ्कुराः।१८८।,
ਬਾਨਨ ਸਾਥ ਗਿਰਾਇ ਦਏ ਬਹੁਰੋ ਅਸਿ ਲੈ ਕਰਿ ਇਉ ਰਨ ਕੀਨੋ ॥
बानन साथ गिराइ दए बहुरो असि लै करि इउ रन कीनो ॥प्रथमं सा बाणैः योद्धान् पतनं कृतवती, ततः खड्गं हस्ते गृहीत्वा एवं युद्धं कृतवती:,
ਮਾਰਿ ਬਿਦਾਰਿ ਦਈ ਧੁਜਨੀ ਸਭ ਦਾਨਵ ਕੋ ਬਲੁ ਹੁਇ ਗਇਓ ਛੀਨੋ ॥
मारि बिदारि दई धुजनी सभ दानव को बलु हुइ गइओ छीनो ॥सा हत्वा सर्वसेनामुपहृत्य राक्षसस्य बलक्षयम् ।,
ਸ੍ਰਉਨ ਸਮੂਹਿ ਪਰਿਓ ਤਿਹ ਠਉਰ ਤਹਾ ਕਵਿ ਨੇ ਜਸੁ ਇਉ ਮਨ ਚੀਨੋ ॥
स्रउन समूहि परिओ तिह ठउर तहा कवि ने जसु इउ मन चीनो ॥तस्मिन् स्थाने सर्वत्र रक्तं वर्तते, कविना तस्य उपमा एवं कल्पिता:,
ਸਾਤ ਹੂੰ ਸਾਗਰ ਕੋ ਰਚਿ ਕੈ ਬਿਧਿ ਆਠਵੋ ਸਿੰਧੁ ਕਰਿਓ ਹੈ ਨਵੀਨੋ ॥੧੮੯॥
सात हूं सागर को रचि कै बिधि आठवो सिंधु करिओ है नवीनो ॥१८९॥सप्तसागरान् सृष्ट्वा ब्रह्मणा अष्टमः नूतनः रक्तसागरः .१८९., सृष्टः ।
ਲੈ ਕਰ ਮੈ ਅਸਿ ਚੰਡਿ ਪ੍ਰਚੰਡ ਸੁ ਕ੍ਰੁਧ ਭਈ ਰਨ ਮਧ ਲਰੀ ਹੈ ॥
लै कर मै असि चंडि प्रचंड सु क्रुध भई रन मध लरी है ॥शक्ति चण्डी खड्गहस्ते गृहीत्वा महाक्रोधेन युद्धक्षेत्रे युध्यति।,
ਫੋਰ ਦਈ ਚਤੁਰੰਗ ਚਮੂੰ ਬਲੁ ਕੈ ਬਹੁ ਕਾਲਿਕਾ ਮਾਰਿ ਧਰੀ ਹੈ ॥
फोर दई चतुरंग चमूं बलु कै बहु कालिका मारि धरी है ॥चतुर्विधं सेना नष्टवती कालिका च बहूनि बलेन हता।।,
ਰੂਪ ਦਿਖਾਇ ਭਇਆਨਕ ਇਉ ਅਸੁਰੰਪਤਿ ਭ੍ਰਾਤ ਕੀ ਕ੍ਰਾਤਿ ਹਰੀ ਹੈ ॥
रूप दिखाइ भइआनक इउ असुरंपति भ्रात की क्राति हरी है ॥भयङ्करं रूपं दर्शयित्वा कालिका निसुम्भस्य मुखस्य महिमाम् अपाकृतवती।,
ਸ੍ਰਉਨ ਸੋ ਲਾਲ ਭਈ ਧਰਨੀ ਸੁ ਮਨੋ ਅੰਗ ਸੂਹੀ ਕੀ ਸਾਰੀ ਕਰੀ ਹੈ ॥੧੯੦॥
स्रउन सो लाल भई धरनी सु मनो अंग सूही की सारी करी है ॥१९०॥रुधिरेण रक्ता भूमा भूमौ रक्तसाडी धारयति इव।१९०।
ਦੈਤ ਸੰਭਾਰਿ ਸਭੈ ਅਪਨੋ ਬਲਿ ਚੰਡਿ ਸੋ ਜੁਧ ਕੋ ਫੇਰਿ ਅਰੇ ਹੈ ॥
दैत संभारि सभै अपनो बलि चंडि सो जुध को फेरि अरे है ॥बलं प्राप्य सर्वे राक्षसाः पुनः युद्धे चण्डीम् प्रतिहन्ति।।,
ਆਯੁਧ ਧਾਰਿ ਲਰੈ ਰਨ ਇਉ ਜਨੁ ਦੀਪਕ ਮਧਿ ਪਤੰਗ ਪਰੇ ਹੈ ॥
आयुध धारि लरै रन इउ जनु दीपक मधि पतंग परे है ॥आयुधैः सज्जाः सङ्ग्रामे दीपावृतमासाः इव युध्यन्ति ।,
ਚੰਡ ਪ੍ਰਚੰਡ ਕੁਵੰਡ ਸੰਭਾਰਿ ਸਭੈ ਰਨ ਮਧਿ ਦੁ ਟੂਕ ਕਰੇ ਹੈ ॥
चंड प्रचंड कुवंड संभारि सभै रन मधि दु टूक करे है ॥उग्रधनुः धारयित्वा योद्धान् युद्धक्षेत्रे प्रभामण्डलेषु खण्डितवती।।,