तत्र सः एकं टॉम बिडालं दृष्टवान्, यस्य सः सावधानतया ot स्कैन् निरन्तरं कृतवान्।185.
मूषकं ग्रहीतुं (यत् सः) एकाग्रं करोति, २.
मूषकाणां प्रति तस्य मध्यत्वं दृष्ट्वा महासन्न्यासोऽपि लज्जाम् अनुभवन्
(यदि) हरेः (प्राप्तेः) तादृशं ध्यानं दीयते, २.
यदि भगवता कृते तादृशं ध्यानं लक्ष्यते तदा एव तत् अव्यक्तं ब्रह्म साक्षात्कर्तुं शक्यते।186।
तं वयं (अस्माकं) पञ्चमं गुरुं मन्यामहे।
अहं तं मम पञ्चमं गुरुं मन्ये, एतादृशः विचारः दत्तस्य ऋषिराजस्य मनसि आगतः
यः प्रकारः अवधानं करिष्यति, .
एवं ध्यास्यति स भगवन्तं निश्चयेन साक्षात्करोति।187।।
टॉम बिडालस्य पञ्चमगुरुत्वेन दत्तकग्रहणस्य वर्णनस्य समाप्तिः।
अधुना कपासकार्डरस्य गुरुत्वेन वर्णनं आरभ्यते
चौपाई
संन्यास राज (दत्त) अग्रे गतः
अन्यान् सर्वान् कामान् त्यक्त्वा एकमेव विचारं मनसि कृत्वा दत्तः योगीराजः अग्रे गतः
तदा (सः) एकं 'कक्षं' (पेन्जा) कुञ्चितं दृष्टवान् (यः सेनायाः अतीते अपि स्वकार्यतः ध्यानं न आवर्तयति स्म)।
तत्र सः कपासं कार्डं कुर्वन्तं कार्डरं दृष्ट्वा श्वसन् मनसि एवम् अवदत्188
(यत् इदं पेङ्गे) न दृष्टवान् अपि राज्ञः सैन्यं गच्छन्तं,
“अयं पुरतः गच्छन्तं सर्वं सैन्यं न दृष्टवान्, कण्ठः च नतम् अभवत्
सर्वा सेना तद्मार्गेण गता, .
एतस्मिन् मार्गे सर्वा सैन्यं गता, परन्तु सः तत् न चेतति स्म” १८९ ।
अहं रुदन् पश्चात् न अवलोकितवान्, .
कपासं कार्डं कुर्वन् सः पश्चात् न पश्यति स्म, अयं नीचः जनः कण्ठं नतम् अकरोत्
एतत् दृष्ट्वा दत्तः हृदये स्मितं कृतवान् ।
तं दृष्ट्वा दत्तः मनसि स्मितं कृत्वा अवदत्, “अहं तं मम षष्ठं गुरुं स्वीकुर्वन् अस्मि” इति ।१९० ।
यथा रूणस्य (पिञ्जनस्य) कृते रोपितः अस्ति।
सेना च गता, किन्तु (तत्) शिरः न उत्थापयति स्म।
एतादृशः प्रेम भगवता सह भवेत्,
यथा सः कपासे मनः लीनवान् सेना च गता, सः शिरः न उत्थापितवान्, तथैव यदा भगवान् प्रियः भविष्यति, तदा सः प्राचीनः पुरुषः अर्थात् भगवान् साक्षात्कृतः भविष्यति।191.
कार्डरस्य षष्ठगुरुत्वेन स्वीकारस्य वर्णनस्य समाप्तिः।
अधुना मत्स्यजीविनः सप्तमः गुरुः इति वर्णनं आरभ्यते
चौपि
संन्यास राज (दत्त) अग्रे गतः
स महातपस्वी दत्तः, शुद्धचित्तस्य, अग्रे गतः
सः मच्छिम् (मत्स्यग्रहणं) अपश्यत्।
तत्र सः एकं मत्स्यजीविं स्वजालेन सह गच्छन्तं दृष्टवान्।१९२।
सः हस्ते हुक्युक्तं यष्टिं ('बिन्ची') धारयति स्म ।
एकस्मिन् हस्ते शूलं धारयन् एकस्मिन् स्कन्धे जालं वहन् आसीत्
(मत्स्यपालने च प्रवृत्तः) अन्ध इव (चलत्) । सः मत्स्यस्य आशायां स्थितः आसीत्,
मत्स्यार्थे स्थितः निःश्वासः शरीरस्य इव ॥१९३॥
सः मत्स्यं प्रतीक्षमाणः आसीत्,
सः धैर्यपूर्वकं स्थितः सर्वसामग्रीभ्यः विरक्तः इव एकस्य मत्स्यस्य ग्रहणस्य इच्छायाः सह स्थितः आसीत्
एवं भगवन्तं प्रेम कुर्मः,
दत्तः चिन्तितवान् यत् यदि भगवतः कृते एतादृशः प्रेम्णः अवलोकनं भवति तर्हि सः सिद्धः पुरुषः अर्थात् लो
मत्स्यजीविनः सप्तमगुरुत्वेन स्वग्रहणस्य वर्णनस्य समाप्तिः।
अधुना सः दासी-सेवकस्य अष्टमगुरुत्वेन ग्रहणं करोति इति वर्णनम् आरभ्यते
चौपाई
मुनि (दत्त) के दक्ष प्रजापति (गृह)।
दक्षप्रजापतिनिवासं प्राप्य दत्तमुनिः स्वसैन्येन सह महतीं प्रसन्नः अभवत्