श्री दसम् ग्रन्थः

पुटः - 537


ਅਥ ਦੈਤ ਬਕਤ੍ਰ ਜੁਧ ਕਥਨੰ ॥
अथ दैत बकत्र जुध कथनं ॥

अधुना बकत्रेण राक्षसेन सह युद्धवर्णनं आरभ्यते

ਸਵੈਯਾ ॥
सवैया ॥

स्वय्या

ਉਤ ਕੋਪਿ ਦੁਰਜੋਧਨ ਧਾਮਿ ਗਯੋ ਇਤ ਦੈਤ ਹੁਤੋ ਇਹ ਕੋਪੁ ਬਸਾਯੋ ॥
उत कोपि दुरजोधन धामि गयो इत दैत हुतो इह कोपु बसायो ॥

क्रुद्धः दुर्योधनः गृहं गतः, तत्र विशालः आसीत्, सः क्रुद्धः अभवत्।

ਕਾਨ੍ਰਹ ਹਤਿਯੋ ਸਿਸੁਪਾਲ ਹੁਤੋ ਮੇਰੋ ਮਿਤ੍ਰ ਮਰਿਓ ਨ ਰਤੀ ਸੁਕਚਾਯੋ ॥
कान्रह हतियो सिसुपाल हुतो मेरो मित्र मरिओ न रती सुकचायो ॥

तस्मिन् पार्श्वे दुर्योधनः गतः, अस्मिन् पार्श्वे एकः राक्षसः एतत् चिन्तयन् क्रुद्धः अभवत् यत् कृष्णः स्वमित्रं शिशुपालं निर्भयेन मारितवान् इति

ਲੈ ਸਿਵ ਤੇ ਬਰ ਹਉ ਇਹ ਕੋ ਬਧੁ ਜਾਇ ਕਰੋ ਜੀਅ ਭੀਤਰ ਆਯੋ ॥
लै सिव ते बर हउ इह को बधु जाइ करो जीअ भीतर आयो ॥

(विचारः) तस्य मनसि शिवात् वरं गृहीत्वा गत्वा तं मारयितुं आगतः।

ਧਾਇ ਕਿਦਾਰ ਕੀ ਓਰਿ ਚਲਿਓ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਇਹੈ ਚਿਤ ਮੈ ਠਹਰਾਯੋ ॥੨੩੬੫॥
धाइ किदार की ओरि चलिओ कबि स्याम इहै चित मै ठहरायो ॥२३६५॥

सः शिवात् वरं प्राप्य कृष्णं मारयितुं शक्नोति इति चिन्तयित्वा केदारं प्रति प्रस्थितवान्।2365।

ਬਦ੍ਰੀ ਕਿਦਾਰ ਕੇ ਭੀਤਰ ਜਾਇ ਕੈ ਸੇਵ ਕਰੀ ਮਹਾਰੁਦ੍ਰ ਰਿਝਾਯੋ ॥
बद्री किदार के भीतर जाइ कै सेव करी महारुद्र रिझायो ॥

गतः बद्री केदार (बद्रिका आश्रम) सेवकर प्रसाद महारुद्र।

ਲੈ ਕੈ ਬਿਵਾਨ ਚਲਿਓ ਉਤ ਤੇ ਜਬ ਹੀ ਹਰਿ ਕੇ ਬਧੁ ਕੋ ਬਰੁ ਪਾਯੋ ॥
लै कै बिवान चलिओ उत ते जब ही हरि के बधु को बरु पायो ॥

सः बद्री-केदारनाथं गतः, यत्र सः महता तपसा महाशिवं प्रीणितवान्, कृष्णवधस्य वरं प्राप्य वायुयानम् आरुह्य गतः

ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਹੂ ਕੇ ਭੀਤਰ ਆਇ ਕੈ ਕਾਨ੍ਰਹ ਕੇ ਪੁਤ੍ਰ ਸੋ ਜੁਧੁ ਮਚਾਯੋ ॥
द्वारवती हू के भीतर आइ कै कान्रह के पुत्र सो जुधु मचायो ॥

द्वारकामागत्य कृष्णपुत्रेण सह युद्धं प्रारभत |

ਸੋ ਸੁਨਿ ਸ੍ਯਾਮ ਬਿਦਾ ਲੈ ਕੈ ਭੂਪ ਤੇ ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਤਿਹ ਠਉਰ ਸਿਧਾਯੋ ॥੨੩੬੬॥
सो सुनि स्याम बिदा लै कै भूप ते स्याम भनै तिह ठउर सिधायो ॥२३६६॥

इति श्रुत्वा कृष्णः युधिष्ठरराजं विदां कृत्वा तत्र गतः।२३६६।

ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਹੂ ਕੇ ਬੀਚ ਜਬੈ ਹਰਿ ਜੂ ਗਯੋ ਤਉ ਸੋਊ ਸਤ੍ਰੁ ਨਿਹਾਰਿਯੋ ॥
द्वारवती हू के बीच जबै हरि जू गयो तउ सोऊ सत्रु निहारियो ॥

द्वारिकां प्राप्ते कृष्णः तं शत्रुं दृष्टवान् |

ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਤਬ ਹੀ ਤਿਹ ਕਉ ਲਰੁ ਰੇ ਹਮ ਸੋ ਬ੍ਰਿਜਨਾਥ ਉਚਾਰਿਯੋ ॥
स्याम भनै तब ही तिह कउ लरु रे हम सो ब्रिजनाथ उचारियो ॥

यदा कृष्णः द्वारकां प्राप्तवान् तदा सः शत्रुं दृष्ट्वा तं आह्वानं कृत्वा तस्य सह युद्धस्य कृते अग्रे आगन्तुं पृष्टवान्

ਯੌ ਸੁਨਿ ਵਾ ਬਤੀਯਾ ਹਰਿ ਕੋ ਕਸਿ ਕਾਨ ਪ੍ਰਮਾਨ ਲਉ ਬਾਨ ਪ੍ਰਹਾਰਿਯੋ ॥
यौ सुनि वा बतीया हरि को कसि कान प्रमान लउ बान प्रहारियो ॥

श्रीकृष्णस्य वचनं श्रुत्वा कर्णपर्यन्तं बाणं निपातितवान् |

ਮਾਨੋ ਤਚੀ ਅਤਿ ਪਾਵਕ ਊਪਰ ਕਾਹੂ ਬੁਝਾਇਬੇ ਕੋ ਘ੍ਰਿਤ ਡਾਰਿਯੋ ॥੨੩੬੭॥
मानो तची अति पावक ऊपर काहू बुझाइबे को घ्रित डारियो ॥२३६७॥

कृष्णस्य वचः श्रुत्वा कर्णपर्यन्तं धनुः आकृष्य अग्निशामनाय घृतं स्थापनवत् अनेन बाणेन प्रहारं प्रहारं कृतवान्।2367।

ਮਾਰਤ ਭਯੋ ਅਰਿ ਬਾਨ ਜਬੈ ਹਰਿ ਸ੍ਯੰਦਨ ਵਾਹੀ ਕੀ ਓਰਿ ਧਵਾਯੋ ॥
मारत भयो अरि बान जबै हरि स्यंदन वाही की ओरि धवायो ॥

यदा शत्रुः बाणं निर्वहति स्म तदा कृष्णः स्वस्य रथं प्रति वाहयति स्म

ਆਵਤ ਭਯੋ ਉਤ ਤੇ ਅਰਿ ਸੋ ਇਤ ਤੇ ਏਊ ਗੇ ਮਿਲਿ ਕੈ ਰਨ ਪਾਯੋ ॥
आवत भयो उत ते अरि सो इत ते एऊ गे मिलि कै रन पायो ॥

ततस्ततः शत्रुः आगच्छति स्म, अस्मात् पार्श्वतः सः तस्य सह संघातं कर्तुं अगच्छत्

ਸ੍ਯੰਦਨ ਹੂ ਬਲਿ ਕੈ ਸੰਗਿ ਸ੍ਯੰਦਨ ਢਾਹਿ ਦਯੋ ਕਬਿ ਯੌ ਜਸੁ ਗਾਯੋ ॥
स्यंदन हू बलि कै संगि स्यंदन ढाहि दयो कबि यौ जसु गायो ॥

(श्रीकृष्णः) रथं बलात् प्रहारं कृत्वा (तस्य) रथं पातितवान्।

ਜਿਉ ਸਹਬਾਜ ਮਨੋ ਚਕਵਾ ਸੰਗ ਏਕ ਧਕਾ ਹੂ ਕੇ ਮਾਰਿ ਗਿਰਾਯੋ ॥੨੩੬੮॥
जिउ सहबाज मनो चकवा संग एक धका हू के मारि गिरायो ॥२३६८॥

रथबलेन रथं पतितं यथा बाजः एकेन प्रहारेण तीतरं पातयति।।२३६८।

ਰਥ ਤੋਰ ਕੈ ਸਤ੍ਰ ਕੀ ਨੰਦਗ ਸੋ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਕਟਿ ਗ੍ਰੀਵ ਗਿਰਾਈ ॥
रथ तोर कै सत्र की नंदग सो कबि स्याम कहै कटि ग्रीव गिराई ॥

खड्गेन शत्रुरथं छित्त्वा कण्ठं छित्त्वा पातितवान्

ਅਉਰ ਜਿਤੀ ਤਿਹ ਕੇ ਸੰਗ ਸੈਨ ਹੁਤੀ ਸੁ ਭਲੇ ਜਮਲੋਕਿ ਪਠਾਈ ॥
अउर जिती तिह के संग सैन हुती सु भले जमलोकि पठाई ॥

तत्रैव सैन्यं च प्रेषयामास यमालयम् |

ਰੋਸ ਭਰਿਯੋ ਹਰਿ ਠਾਢੋ ਰਹਿਯੋ ਰਨਿ ਸੋ ਉਪਮਾ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਸੁਨਾਈ ॥
रोस भरियो हरि ठाढो रहियो रनि सो उपमा कबि स्याम सुनाई ॥

श्रीकृष्णः क्रोधपूर्णः सङ्ग्रामे स्थितः |

ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜਨਾਇਕ ਚਉਦਹੂ ਲੋਕ ਮੈ ਪਾਵਤ ਭਯੋ ਬਡੀ ਯੌ ਸੁ ਬਡਾਈ ॥੨੩੬੯॥
स्री ब्रिजनाइक चउदहू लोक मै पावत भयो बडी यौ सु बडाई ॥२३६९॥

कृष्णः क्रोधपूर्णे रणे स्थितः एवं च चतुर्दशलोकेषु सर्वेषु यशः प्रसृतः।2369।

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दोहरा

ਦੰਤਬਕ੍ਰ ਤਬ ਚਿਤ ਮੈ ਅਤਿ ਹੀ ਕੋਪ ਬਢਾਇ ॥
दंतबक्र तब चित मै अति ही कोप बढाइ ॥

अथ दन्तबक्त्र चिते उदयमानेन बहुकोपेन ।