'अधुना त्वं तां बहुधनेन प्रेषणं ददासि।'(११)
चौपाई
इति श्रुत्वा राजा
यदा सः ज्ञातवान् यत् तस्य धर्मात्मा पुत्री आगतवती।
अतः सः कोषं उद्घाट्य बहु धनं दत्तवान्
सः सर्वाणि भण्डाराणि उद्घाट्य तस्याः कृते वास्तविककन्यायाः अनुकूलं प्रेषणं दत्तवान्।(12)
मन्त्रः कालः पितरम् अवदत्
मन्तर कला पितरं प्राह-धर्मा-भगिनी मम अतिप्रिया।
अद्य मया सह नयिष्यामि
''अद्य तां मया सह नीत्वा अस्माकं उद्यानेषु मनोरञ्जयिष्यामि।(13)
इत्युक्त्वा सा प्रासादं प्रति प्रत्यागतवती
'अथ सुखेन प्रासादं नीत्वा सा ।
हे धार्मिक भगिनी ! त्वं मम अतीव प्रियः असि
'यथा त्वं मम अतीव प्रियः, त्वं मम पालकीयां आगन्तुं शक्नोषि।'(१४)
वयं निरन्तरं वार्तालापं करिष्यामः
'वयं द्वौ वदन्तौ गमिष्यामः, अस्माकं दुःखानि च निर्मूलयिष्यामः।'
सः तं पलाङ्किणि नीतवान्
'तदा ते एव पालकीम् आरुह्य वनम् आगताः।'(15)
(यदा) पालकी विपण्यां गतः
यदा पालकी नगरं गच्छति स्म तदा जनाः तेभ्यः मार्गं दत्तवन्तः ।
एवं कृत्वा (ते) कस्यचित् न दृश्यन्ते स्म
अदृश्याः प्रेम्णः प्रवृत्ताः च आसन्।(16)
ते हृदयं यावत् आनन्दं कुर्वन्ति स्म
प्रेम्णः प्रवृत्तेः अपि तेषां विपण्यद्वारा कोऽपि शरीरः न लक्षितवान् ।
मित्राष्टकहारवाहितायां पालकीयां |
अष्टधर्तृस्कन्धेषु कान्तः प्रियपादौ बाहुयुग्मे धारयति स्म।(17)
यथा पालकी चलति स्म
यथा यथा पालकी चलति स्म तथा तथा प्रेमी झूलनेषु आनन्दं लभते स्म ।
(यथा) कहारः पलाङ्किणात् 'चिकुन् चिकुन्' इति शब्दं शृणोति,
गच्छन्तीं पालकं क्षोभयन्त्याः धराणां कान्तस्कन्धेषु लसत् ।(१८) ।
(ते) गत्वा पालकीं बन्ने स्थापयन्ति स्म
पालकी वने स्थापिता, ते प्रेम्णः नित्यं रमन्ते स्म।
(सः) यत् इच्छति तत् गृहीतवान् अमित धनम्
अकथितं धनं प्राप्य तस्य फलस्वरूपं स्त्रियं स्वदेशं नीतवान् ।(१९) ।
राज कुमारी पत्रं लिखित्वा पालकीयां स्थापयति स्म
बालिका पत्रं लिखित्वा पालकीयां निर्गत्य मातापितरौ अवदत् यत्,
यत् मम अयं व्यक्तिः अतीव रोचते स्म,
'मम अयं सुन्दरः पुरुषः रोचते तदर्थं च अहम् afl एतत् क्रीडां क्रीडितवान्।'(२०)
सा भवतः सौतेया पुत्री नासीत्
'न सा तव धर्मात्मा कन्या आसीत्, या मया सह पालकीयां गृहीता आसीत्।'
रोमनसनी ('कचारी') (मया तां अपसारितम्) केशान् गृहीत्वा
'औषधेन केशाः अपसारिताः, स्त्रीवस्त्राभरणानि च धारितवान्।'(21)
यत् धनं आवश्यकम् आसीत् तत् गृहीतम् अस्ति
'अस्माकं बहु धनं प्राप्तम्, अहं तस्य मातापितरौ मिलितवान्।'
यदा अहं त्वां त्यक्तवान्, तदा आरभ्य .
'यदा मया त्वां त्यक्त्वा तेन सह वासः आनन्दितः।'(22)
दोहिरा
'अहो पिता तव देशः प्रफुल्लितः भवतु, त्वं च आनन्देन जीवसि ।
'अस्माकं च आशीर्वादं ददातु अत्र परं सुखेन जीवितुं।'(23)(1)
119तमः दृष्टान्तः शुभच्रितरराजस्य च मन्त्रिणः च वार्तालापः, आशीर्वादेन सम्पन्नः। (११९)(२३३०) २.
दोहिरा
एकस्मिन् दिने भगवान् लन्द्रः शिवस्य गृहं गन्तुं निश्चयं कृतवान्।
रुडरं देवं विक्षोभजनकं दृष्ट्वा चिन्तितः अभवत्।(1)
चौपाई
यदा इन्द्रः ('देवाः') रुद्रं दृष्टवान्
यदा रुडरः तं दृष्टवान् तदा सः क्रुद्धः सन् उड्डीय शिलाया: प्रहारं कृतवान् ।
(ततः रुद्रस्य) क्रोधः प्रज्वलितः
क्रुद्धः सन् सर्व्वं विहाय मुखात् अग्निं क्षिपत्।(2)
अग्निः सर्वत्र प्रसृतः
अग्निः तदा सर्वत्र प्रज्वलितः, त्रयः अपि डोमेनाः दहितुं आरब्धवान् ।
देवा दानवः सर्वे भीताः |
देवः पिशाचाः च सर्वे भयभीताः सन्तः रुडरं द्रष्टुं गन्तुं समागताः।(3)
अथ महारुद्रः स्वस्य क्रोधं मुक्तवान्
महान् रुडरः ततः शान्तः भूत्वा समुद्रे अग्निम् अक्षिप्तवान् ।
सर्वाणि गतिः सङ्गृहीतवती।
सर्वा कान्तिः सघनीकृता तेन माध्यमेन महापिशाचाः जालन्धराः उत्पन्नाः।(4)
सः बृन्दा नाम स्त्रियं विवाहितवान्
बृन्दाख्यां तां सद्भार्यामुत्तमाम् ।
तस्याः प्रसादात् पतिः राज्यं अर्जयति स्म ।
तस्याः परोपकारेण सः स्वराज्यं आरब्धवान् परन्तु शत्रवः न सहन्ते स्म।(5)
सः (सर्वान्) देवान् राक्षसान् च जित्वा
सः सर्वान् पिशाचान् देवान् च जित्वा,...