श्री दसम् ग्रन्थः

पुटः - 74


ੴ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹ ॥
ੴ वाहिगुरू जी की फतह ॥

भगवान् एक एव विजयः सच्चे गुरोः |

ਸ੍ਰੀ ਭਗਉਤੀ ਜੀ ਸਹਾਇ ॥
स्री भगउती जी सहाइ ॥

श्री भगौती जी सहाई

ਅਥ ਚੰਡੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਉਕਤਿ ਬਿਲਾਸ ਲਿਖ੍ਯਤੇ ॥
अथ चंडी चरित्र उकति बिलास लिख्यते ॥

नवीनं चण्डीजीवनात् असाधारणं पराक्रमं प्रारभते:

ਪਾਤਿਸਾਹੀ ੧੦ ॥
पातिसाही १० ॥

राजतन्त्रम् १०

ਸ੍ਵੈਯਾ ॥
स्वैया ॥

स्वय्या

ਆਦਿ ਅਪਾਰ ਅਲੇਖ ਅਨੰਤ ਅਕਾਲ ਅਭੇਖ ਅਲਖ ਅਨਾਸਾ ॥
आदि अपार अलेख अनंत अकाल अभेख अलख अनासा ॥

भगवान् आदिमः अनन्तः लेखा न्यूनः असीमः मृत्युहीनः विभ्रष्टः अबोधः शाश्वतः च अस्ति।

ਕੈ ਸਿਵ ਸਕਤ ਦਏ ਸ੍ਰੁਤਿ ਚਾਰ ਰਜੋ ਤਮ ਸਤ ਤਿਹੂੰ ਪੁਰ ਬਾਸਾ ॥
कै सिव सकत दए स्रुति चार रजो तम सत तिहूं पुर बासा ॥

शिवशक्तिं, forur वेदं च त्रिषु लोकेषु माया च व्याप्तं च सृजत्।

ਦਿਉਸ ਨਿਸਾ ਸਸਿ ਸੂਰ ਕੇ ਦੀਪਕ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਰਚੀ ਪੰਚ ਤਤ ਪ੍ਰਕਾਸਾ ॥
दिउस निसा ससि सूर के दीपक स्रिसटि रची पंच तत प्रकासा ॥

अहोरात्रौ सूर्यचन्द्रदीपान् पञ्चधातुभिः सर्वं जगत्।

ਬੈਰ ਬਢਾਇ ਲਰਾਇ ਸੁਰਾਸੁਰ ਆਪਹਿ ਦੇਖਤ ਬੈਠ ਤਮਾਸਾ ॥੧॥
बैर बढाइ लराइ सुरासुर आपहि देखत बैठ तमासा ॥१॥

सः देवदानवयोः मध्ये वैरं युद्धं च विस्तारितवान् स्वयं च उपविष्टः (स्वसिंहासनस्य उपरि) तत् स्कैन करोति।1.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दोहरा

ਕ੍ਰਿਪਾ ਸਿੰਧੁ ਤੁਮਰੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਜੋ ਕਛ ਮੋ ਪਰਿ ਹੋਏ ॥
क्रिपा सिंधु तुमरी क्रिपा जो कछ मो परि होए ॥

दयासागर, यदि मयि तव प्रसादः प्रदत्तः स्यात्।

ਰਚੋ ਚੰਡਿਕਾ ਕੀ ਕਥਾ ਬਾਣੀ ਸੁਭ ਸਭ ਹੋਇ ॥੨॥
रचो चंडिका की कथा बाणी सुभ सभ होइ ॥२॥

चण्डिकायाः कथां रचयामि मम काव्यं सर्वं भद्रं भवतु।2.

ਜੋਤਿ ਜਗਮਗੇ ਜਗਤ ਮੈ ਚੰਡ ਚਮੁੰਡ ਪ੍ਰਚੰਡ ॥
जोति जगमगे जगत मै चंड चमुंड प्रचंड ॥

तव ज्योतिः प्रज्वलति जगति हे शक्तिशालिनः चन्द-चामुण्ड!

ਭੁਜ ਦੰਡਨ ਦੰਡਨਿ ਅਸੁਰ ਮੰਡਨ ਭੁਇ ਨਵ ਖੰਡ ॥੩॥
भुज दंडन दंडनि असुर मंडन भुइ नव खंड ॥३॥

त्वं बलवद्भुजैरसुरदण्डी नवप्रदेशानां च प्रजापतिः ॥३॥

ਸ੍ਵੈਯਾ ॥
स्वैया ॥

स्वय्या

ਤਾਰਨ ਲੋਕ ਉਧਾਰਨ ਭੂਮਹਿ ਦੈਤ ਸੰਘਾਰਨ ਚੰਡਿ ਤੁਹੀ ਹੈ ॥
तारन लोक उधारन भूमहि दैत संघारन चंडि तुही है ॥

त्वं स एव चण्डिका जनान् पारयति त्वं पृथिव्याः मोक्षदाता राक्षसविनाशकः।

ਕਾਰਨ ਈਸ ਕਲਾ ਕਮਲਾ ਹਰਿ ਅਦ੍ਰਸੁਤਾ ਜਹ ਦੇਖੋ ਉਹੀ ਹੈ ॥
कारन ईस कला कमला हरि अद्रसुता जह देखो उही है ॥

शिवस्य शक्तेः कारणं विष्णुपार्वतीं हिमवान्सुता यत्र यत्र पश्यामः तत्र त्वमसि।

ਤਾਮਸਤਾ ਮਮਤਾ ਨਮਤਾ ਕਵਿਤਾ ਕਵਿ ਕੇ ਮਨ ਮਧਿ ਗੁਹੀ ਹੈ ॥
तामसता ममता नमता कविता कवि के मन मधि गुही है ॥

तम्स् त्वं व्याधिगुणो माहसि विनयस्त्वं काव्यं कविचित्तगुप्तम्।

ਕੀਨੋ ਹੈ ਕੰਚਨ ਲੋਹ ਜਗਤ੍ਰ ਮੈ ਪਾਰਸ ਮੂਰਤਿ ਜਾਹਿ ਛੁਹੀ ਹੈ ॥੪॥
कीनो है कंचन लोह जगत्र मै पारस मूरति जाहि छुही है ॥४॥

त्वं दार्शनिकस्य शिला जगति, या लोहं स्पृशति सुवर्णरूपेण परिणमयति।4.

ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा ॥

दोहरा

ਪ੍ਰਮੁਦ ਕਰਨ ਸਭ ਭੈ ਹਰਨ ਨਾਮੁ ਚੰਡਿਕਾ ਜਾਸੁ ॥
प्रमुद करन सभ भै हरन नामु चंडिका जासु ॥

सा जूता नाम चण्डिका, आनन्दयति, सर्वेषां भयं हरति च।

ਰਚੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਬਚਿਤ੍ਰ ਤੁਅ ਕਰੋ ਸਬੁਧਿ ਪ੍ਰਕਾਸ ॥੫॥
रचो चरित्र बचित्र तुअ करो सबुधि प्रकास ॥५॥

प्रकाशय मां सुबुद्ध्या यथा तव अद्भुतानि कर्माणि रचयिष्यामि।5.

ਪੁਨਹਾ ॥
पुनहा ॥

पुन्हा

ਆਇਸ ਅਬ ਜੋ ਹੋਇ ਗ੍ਰੰਥ ਤਉ ਮੈ ਰਚੌ ॥
आइस अब जो होइ ग्रंथ तउ मै रचौ ॥

इदानीं अनुमतोऽहं मम ग्रन्थं (पुस्तकम्) रचयिष्यामि।

ਰਤਨ ਪ੍ਰਮੁਦ ਕਰ ਬਚਨ ਚੀਨਿ ਤਾ ਮੈ ਗਚੌ ॥
रतन प्रमुद कर बचन चीनि ता मै गचौ ॥

अन्विष्य स्थापयिष्यामि रमणीयं रत्नरूपं वचनम् |

ਭਾਖਾ ਸੁਭ ਸਭ ਕਰਹੋ ਧਰਿਹੋ ਕ੍ਰਿਤ ਮੈ ॥
भाखा सुभ सभ करहो धरिहो क्रित मै ॥

अस्मिन् रचनायां सुन्दरभाषां प्रयोक्ष्यामि

ਅਦਭੁਤਿ ਕਥਾ ਅਪਾਰ ਸਮਝ ਕਰਿ ਚਿਤ ਮੈ ॥੬॥
अदभुति कथा अपार समझ करि चित मै ॥६॥

यत् च मया मनसि चिन्तितम्, तत् कथां तां अद्भुतां कथयिष्यामि।6.