श्री दसम् ग्रन्थः

पुटः - 42


ਜਿਤੇ ਅਉਲੀਆ ਅੰਬੀਆ ਗਉਸ ਹ੍ਵੈ ਹੈਂ ॥
जिते अउलीआ अंबीआ गउस ह्वै हैं ॥

ते सर्वे भविष्यद्वादिः, साधुः, संन्यासी च, ये अस्तित्वं प्राप्तवन्तः,!

ਸਭੈ ਕਾਲ ਕੇ ਅੰਤ ਦਾੜਾ ਤਲੈ ਹੈ ॥੨੯॥
सभै काल के अंत दाड़ा तलै है ॥२९॥

सर्वे अन्ततः KAL इत्यस्य ग्राइण्डर-दन्तस्य अधः मर्दिताः आसन्! २९

ਜਿਤੇ ਮਾਨਧਾਤਾਦਿ ਰਾਜਾ ਸੁਹਾਏ ॥
जिते मानधातादि राजा सुहाए ॥

सर्वे बद्धाः सर्वे मन्धातादयः गौरवशालिनः !

ਸਭੈ ਬਾਧਿ ਕੈ ਕਾਲ ਜੇਲੈ ਚਲਾਏ ॥
सभै बाधि कै काल जेलै चलाए ॥

तथा कालस्य पाशं क्षिप्तम्!

ਜਿਨੈ ਨਾਮ ਤਾ ਕੋ ਉਚਾਰੋ ਉਬਾਰੇ ॥
जिनै नाम ता को उचारो उबारे ॥

ये भगवतः नाम स्मृताः, तेषां त्राता, !

ਬਿਨਾ ਸਾਮ ਤਾ ਕੀ ਲਖੇ ਕੋਟਿ ਮਾਰੇ ॥੩੦॥
बिना साम ता की लखे कोटि मारे ॥३०॥

तस्य शरणं न आगत्य कोटिकोटिजनाः KAL इत्यनेन हताः इति मन्यन्ते! ३०

ਤ੍ਵਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਰਸਾਵਲ ਛੰਦ ॥
त्वप्रसादि ॥ रसावल छंद ॥

रसावल स्तन्जा तव अनुग्रहेण

ਚਮਕਹਿ ਕ੍ਰਿਪਾਣੰ ॥
चमकहि क्रिपाणं ॥

कलस्य खड्गः स्फुरति

ਅਭੂਤੰ ਭਯਾਣੰ ॥
अभूतं भयाणं ॥

यत् अतत्त्वात्मकं भयंकरं च अस्ति।

ਧੁਣੰ ਨੇਵਰਾਣੰ ॥
धुणं नेवराणं ॥

चालयन् तस्य नूपुरं खरखरति

ਘੁਰੰ ਘੁੰਘ੍ਰਯਾਣੰ ॥੩੧॥
घुरं घुंघ्रयाणं ॥३१॥

लघुघण्टाः च जिंगन्ति।31।

ਚਤੁਰ ਬਾਹ ਚਾਰੰ ॥
चतुर बाह चारं ॥

चत्वारः मनोहरबाहूः शिरसि च सन्ति

ਨਿਜੂਟੰ ਸੁਧਾਰੰ ॥
निजूटं सुधारं ॥

तस्य दीर्घकेशाः मनोहरग्रन्थिबद्धाः सन्ति।

ਗਦਾ ਪਾਸ ਸੋਹੰ ॥
गदा पास सोहं ॥

तेन सह गदा भव्यं दृश्यते

ਜਮੰ ਮਾਨ ਮੋਹੰ ॥੩੨॥
जमं मान मोहं ॥३२॥

ये यमस्य गौरवं मोहयन्ति।32.

ਸੁਭੰ ਜੀਭ ਜੁਆਲੰ ॥
सुभं जीभ जुआलं ॥

तस्य जिह्वा अग्निरक्तं भव्यं दृश्यते

ਸੁ ਦਾੜਾ ਕਰਾਲੰ ॥
सु दाड़ा करालं ॥

तस्य च ग्राइण्डरदन्ताः अतीव भयङ्कराः सन्ति।

ਬਜੀ ਬੰਬ ਸੰਖੰ ॥
बजी बंब संखं ॥

तस्य शङ्खाः, ढोलाः च प्रतिध्वनन्ति

ਉਠੇ ਨਾਦੰ ਬੰਖੰ ॥੩੩॥
उठे नादं बंखं ॥३३॥

समुद्रस्य गर्जनध्वनिः इव। ३३.

ਸੁਭੰ ਰੂਪ ਸਿਆਮੰ ॥
सुभं रूप सिआमं ॥

तस्य कृष्णरूपं सुरुचिपूर्णं दृश्यते

ਮਹਾ ਸੋਭ ਧਾਮੰ ॥
महा सोभ धामं ॥

महावैभवस्य च निवासस्थानम् अस्ति।

ਛਬੇ ਚਾਰੁ ਚਿੰਤ੍ਰੰ ॥
छबे चारु चिंत्रं ॥

तस्य मुखस्य उपरि मनोहराः परिकल्पनाः सन्ति

ਪਰੇਅੰ ਪਵਿਤ੍ਰੰ ॥੩੪॥
परेअं पवित्रं ॥३४॥

ये उत्तमतया पवित्राः सन्ति। ३४.

ਭੁਜੰਗ ਪ੍ਰਯਾਤ ਛੰਦ ॥
भुजंग प्रयात छंद ॥

भुजंग प्रयात स्तन्जा

ਸਿਰੰ ਸੇਤ ਛਤ੍ਰੰ ਸੁ ਸੁਭ੍ਰੰ ਬਿਰਾਜੰ ॥
सिरं सेत छत्रं सु सुभ्रं बिराजं ॥

तस्य शिरसि तत्र सुन्दरं दीप्तं श्वेतं च वितानं डुलति

ਲਖੇ ਛੈਲ ਛਾਇਆ ਕਰੇ ਤੇਜ ਲਾਜੰ ॥
लखे छैल छाइआ करे तेज लाजं ॥

कस्य छायां दृष्ट्वा च मनसि मन्यते , प्रकाशः लज्जितः भवति।

ਬਿਸਾਲ ਲਾਲ ਨੈਨੰ ਮਹਾਰਾਜ ਸੋਹੰ ॥
बिसाल लाल नैनं महाराज सोहं ॥

देवस्य मांसलं रक्तं च नेत्रं भव्यं दृश्यते

ਢਿਗੰ ਅੰਸੁਮਾਲੰ ਹਸੰ ਕੋਟਿ ਕ੍ਰੋਹੰ ॥੩੫॥
ढिगं अंसुमालं हसं कोटि क्रोहं ॥३५॥

यस्य ज्योतिः पुरतः कोटिसूर्याः क्रुद्धाः दृश्यन्ते। ३५.

ਕਹੂੰ ਰੂਪ ਧਾਰੇ ਮਹਾਰਾਜ ਸੋਹੰ ॥
कहूं रूप धारे महाराज सोहं ॥

क्वचित् महाराजरूपे प्रभावशालिनी दृश्यते

ਕਹੂੰ ਦੇਵ ਕੰਨਿਆਨਿ ਕੇ ਮਾਨ ਮੋਹੰ ॥
कहूं देव कंनिआनि के मान मोहं ॥

अप्सराणां वा देवकन्याणां वा मनः प्रलोभयति क्वचित्।

ਕਹੂੰ ਬੀਰ ਹ੍ਵੈ ਕੇ ਧਰੇ ਬਾਨ ਪਾਨੰ ॥
कहूं बीर ह्वै के धरे बान पानं ॥

क्वचित् योद्धा यथा धनुः हस्ते धनुः

ਕਹੂੰ ਭੂਪ ਹ੍ਵੈ ਕੈ ਬਜਾਏ ਨਿਸਾਨੰ ॥੩੬॥
कहूं भूप ह्वै कै बजाए निसानं ॥३६॥

क्वचित् राजा भूत्वा तुरहीनादं करोति ॥३६॥

ਰਸਾਵਲ ਛੰਦ ॥
रसावल छंद ॥

रसावल स्तन्जा

ਧਨੁਰ ਬਾਨ ਧਾਰੇ ॥
धनुर बान धारे ॥

सः सुन्दरं अलङ्कृतः इव दृश्यते

ਛਕੇ ਛੈਲ ਭਾਰੇ ॥
छके छैल भारे ॥

धनुषः बाणान् च धारयन्।

ਲਏ ਖਗ ਐਸੇ ॥
लए खग ऐसे ॥

सः खड्गं धारयति

ਮਹਾਬੀਰ ਜੈਸੇ ॥੩੭॥
महाबीर जैसे ॥३७॥

यथा महान् योद्धा। ३७.

ਜੁਰੇ ਜੰਗ ਜੋਰੰ ॥
जुरे जंग जोरं ॥

सः बलात् युद्धे प्रवृत्तः अस्ति

ਕਰੇ ਜੁਧ ਘੋਰੰ ॥
करे जुध घोरं ॥

भयङ्करयुद्धानि युध्यन् ।

ਕ੍ਰਿਪਾਨਿਧਿ ਦਿਆਲੰ ॥
क्रिपानिधि दिआलं ॥

सः दयायाः निधिः अस्ति

ਸਦਾਯੰ ਕ੍ਰਿਪਾਲੰ ॥੩੮॥
सदायं क्रिपालं ॥३८॥

नित्यं च दयालुः।38.

ਸਦਾ ਏਕ ਰੂਪੰ ॥
सदा एक रूपं ॥

सः सदा समानः (Kinds Lord) ।

ਸਭੈ ਲੋਕ ਭੂਪੰ ॥
सभै लोक भूपं ॥

सर्वेषां च राजपुत्रः।

ਅਜੇਅੰ ਅਜਾਯੰ ॥
अजेअं अजायं ॥

अजेयः अजन्मः च

ਸਰਨਿਯੰ ਸਹਾਯੰ ॥੩੯॥
सरनियं सहायं ॥३९॥

ये च तस्य शरणं गच्छन्ति तेषां साहाय्यं करोति।39.

ਤਪੈ ਖਗ ਪਾਨੰ ॥
तपै खग पानं ॥

तस्य हस्ते खड्गः प्रकाशते

ਮਹਾ ਲੋਕ ਦਾਨੰ ॥
महा लोक दानं ॥

सः च जनानां कृते महान् दाता अस्ति।

ਭਵਿਖਿਅੰ ਭਵੇਅੰ ॥
भविखिअं भवेअं ॥

परमं कलं नमामि

ਨਮੋ ਨਿਰਜੁਰੇਅੰ ॥੪੦॥
नमो निरजुरेअं ॥४०॥

यः वर्तमाने अद्वितीयः भविष्ये अद्वितीयः भविष्यति। ४०.

ਮਧੋ ਮਾਨ ਮੁੰਡੰ ॥
मधो मान मुंडं ॥

सः मधुसुरस्य गौरवस्य विनाशकः अस्ति

ਸੁਭੰ ਰੁੰਡ ਝੁੰਡੰ ॥
सुभं रुंड झुंडं ॥

असुरस्य च नाशकः सुम्भः।

ਸਿਰੰ ਸੇਤ ਛਤ੍ਰੰ ॥
सिरं सेत छत्रं ॥

तस्य शिरसि श्वेतवितानम् अस्ति

ਲਸੰ ਹਾਥ ਅਤ੍ਰੰ ॥੪੧॥
लसं हाथ अत्रं ॥४१॥

शस्त्राणि च तस्य हस्ते स्फुरन्ति।41।

ਸੁਣੇ ਨਾਦ ਭਾਰੀ ॥
सुणे नाद भारी ॥

तस्य उच्चैः स्वरं श्रुत्वा

ਤ੍ਰਸੈ ਛਤ੍ਰਧਾਰੀ ॥
त्रसै छत्रधारी ॥

महाराजाः भीताः भवन्ति।

ਦਿਸਾ ਬਸਤ੍ਰ ਰਾਜੰ ॥
दिसा बसत्र राजं ॥

सः दिग्वस्त्राणि सुरुचिपूर्णतया धारयति

ਸੁਣੇ ਦੋਖ ਭਾਜੰ ॥੪੨॥
सुणे दोख भाजं ॥४२॥

तस्य वाणीं च श्रुत्वा दुःखाः पलायन्ते। ४२.

ਸੁਣੇ ਗਦ ਸਦੰ ॥
सुणे गद सदं ॥

तस्य आह्वानं श्रुत्वा

ਅਨੰਤੰ ਬੇਹਦੰ ॥
अनंतं बेहदं ॥

अनन्तं सुखं प्राप्यते।

ਘਟਾ ਜਾਣੁ ਸਿਆਮੰ ॥
घटा जाणु सिआमं ॥

स मेघरूपः श्यामः

ਦੁਤੰ ਅਭਿਰਾਮੰ ॥੪੩॥
दुतं अभिरामं ॥४३॥

तथा सुन्दरं प्रभावशालीं च दृश्यते।43.

ਚਤੁਰ ਬਾਹ ਚਾਰੰ ॥
चतुर बाह चारं ॥

तस्य चत्वारः सुन्दराः बाहूः सन्ति

ਕਰੀਟੰ ਸੁਧਾਰੰ ॥
करीटं सुधारं ॥

शिरसि च मुकुटं धारयति।

ਗਦਾ ਸੰਖ ਚਕ੍ਰੰ ॥
गदा संख चक्रं ॥

गदाशङ्खचक्रं च स्फुरति

ਦਿਪੈ ਕ੍ਰੂਰ ਬਕ੍ਰੰ ॥੪੪॥
दिपै क्रूर बक्रं ॥४४॥

भयङ्करं च तेजस्वी इव दृश्यन्ते। ४४.

ਨਰਾਜ ਛੰਦ ॥
नराज छंद ॥

नाराज स्तन्जा

ਅਨੂਪ ਰੂਪ ਰਾਜਿਅੰ ॥
अनूप रूप राजिअं ॥

अद्वितीयं सौन्दर्यं ललितं दृश्यते

ਨਿਹਾਰ ਕਾਮ ਲਾਜਿਯੰ ॥
निहार काम लाजियं ॥

तत् दृष्ट्वा च कामदेवः लज्जितः इव दृश्यते।

ਅਲੋਕ ਲੋਕ ਸੋਭਿਅੰ ॥
अलोक लोक सोभिअं ॥

लोकेषु अस्य अलौकिकप्रभा भवति

ਬਿਲੋਕ ਲੋਕ ਲੋਭਿਅੰ ॥੪੫॥
बिलोक लोक लोभिअं ॥४५॥

यं दृष्ट्वा सर्वे जनाः मुग्धाः भवन्ति। ४५.

ਚਮਕਿ ਚੰਦ੍ਰ ਸੀਸਿਯੰ ॥
चमकि चंद्र सीसियं ॥

तस्य शिरसि सोमः धारयति

ਰਹਿਯੋ ਲਜਾਇ ਈਸਯੰ ॥
रहियो लजाइ ईसयं ॥

यं दृष्ट्वा शिवः देवः लज्जितः भवति।