तत्र राज्ञः खड्गेन बहूनि मृगसिंहान् हतान् ॥३४४॥
राजा चतुरङ्गणीं विशालं सैन्यं स्वेन सह नीतवान् अस्ति।
राजा स्वसेनायाः चतुर्विभागं स्वेन सह नीतवान् |
नाना रत्नानि, फीतायुक्तानि कवचानि (लेपनानि) ।
सेनाध्वजाः विस्फुरन्ति स्म, स्तम्भवस्त्राणि च सर्वेषां योद्धानां धारितानि सर्वेषां सौन्दर्यं अन्येषां सर्वेषां स्थानानां सौन्दर्यं लज्जां जनयति स्म।३४५।
तत्र एकः बाणकारः ('बङ्गर') उपविष्टः आसीत् ।
एकः बाणकारः तत्र उपविष्टः, निर्जीवः इव आसीत्
अनेकवाद्यवादनेन सह शब्दः अभवत्
लघुबृहद्दुन्दुभिस्तबोरादीनि प्रतिध्वनितानि।३४६।
एकः सेनाराजः विशालसैन्यः (अतिक्रम्य आसीत्)।
राजा सैन्येन सह सा सैन्यं प्रलयमेघ इव प्रवहति स्म
अश्वाः कूजन्ति स्म, गजाः च कूजन्ति स्म।
अश्वाः कूजन्तः गजाः च गजानां गर्जनं श्रुत्वा तुरहीवादनं कुर्वन्ति स्म, मेघाः लज्जां अनुभवन्ति स्म।३४७।
गजानां विशालः समूहः वृक्षान् छिनत्ति स्म
जलं च धाराभ्यः आकृष्य मार्गे सिञ्चितम्।
(जनाः) राज्ञः तेजः द्रष्टुं समुपस्थिताः रमन्ते स्म ।
सा सेना शान्तिपूर्वकं गच्छति स्म, वृक्षान् छित्त्वा जलप्रवाहात् जलं पिबति स्म, यत् दृष्ट्वा सर्वे मोहिताः भवन्ति स्म।३४८।
(जनाः) सूर्यकिरणैः (सुन्दरराजस्य उपरि) आनन्दिताः, होली इव वर्णाः क्षिपन्तः आसन्।
तेन सेनाभ्यां भीता सूर्यचन्द्रौ तं राजानं दृष्ट्वा अन्ये सर्वे पृथिवीराजाः सुखिनः आसन्
(गजानां) स्वराः दुन्दुभिमृदङ्गशब्देन प्रतिध्वनिताः आसन्
ढोलसहिताः विविधाः वाद्ययन्त्राणि प्रतिध्वनितानि आसन्।३४९।
रमणीयास्तरागीः (वज्दीः) अङ्गानि च रत्नानि च।
नूपार्, किङ्किनी इत्यादयः विविधाः रङ्गिणः आभूषणाः भव्यरूपेण दृश्यन्ते स्म, सर्वेषु मुखेषु चप्पलस्य प्लास्टरिंग् अपि आसीत्
मन्दं गच्छन्ति स्म मधुरं वचनं मुखं कुर्वन्ति स्म।
सर्वे सुखेन जल्पन्तः गच्छन्ति स्म, सुखेन स्वगृहं प्रत्यागच्छन्ति स्म।३५०।
मुखं (सुगन्धेन) गुलाबैः उत्तम फुलेलैः च व्याप्तम् आसीत्।
ते मुखात् गुलाब-ओटो-सारं मार्जयन्ति स्म, तेषां नेत्रेषु सुन्दरं सुरम्यः आसीत्
मुखं चन्द्रमिव भासते स्म।
अलस्य सुन्दरवदनानि हस्तिदन्तवत् सुन्दराणि गणगन्धर्वाः अपि तान् दृष्ट्वा प्रसन्नाः अभवन्।३५१।
कण्ठे बहवः हाराः शुभाः आसन् ।
सर्वेषां कण्ठेषु सुन्दराणि हाराः, सर्वेषां ललाटेषु केसरस्य अग्रचिह्नानि च आसन्
असंख्यसेनाभिः सह, २.
इयं महासैन्यं तस्मिन् मार्गे गच्छति स्म।३५२।
तदा मुनिः (दत्तः) तस्मिन् मार्गे आगतः
यत्र सांखः रणसिङ्गे च ध्वनिं कुर्वन्तौ आस्ताम्।
तत्र बाणकारं दृष्टवान्।
दत्त ऋषिः शङ्खं फूत्करोति तस्मिन् मार्गे तत्र सः चित्रवत् उपविष्टं नतशिरसा बाणकारं दृष्टवान्।३५३।
दृष्ट्वा (तत्) नीचपादं पुरुषं मुनिः ।
सः हसन् एवम् एवम् वचनम् उक्तवान्
राजा सैन्येन सह क्वचित् गतः इति।
स महामुनिः तं दृष्ट्वा एवमुवाच-सैन्येन सह राजा कुत्र गतः? स बाणकारः प्रत्युवाच चक्षुषा न दृष्टः कञ्चित् ॥३५४॥
श्रुत्वा (एतत्) मुनिस्य चपलं मनः विस्मितः अभवत्।
ऋषिः स्थिरं मनः दृष्ट्वा आश्चर्यचकितः |
(इदं) आशाहीनं (तस्य) अखण्डं मनः विरक्तं ('दुःखम्')।
स पूर्णो महान् तपस्वी कदापि तं अनासक्तं दुष्टचित्तं अनन्तवैभवम्।३५५।
(तस्य) कान्तिः क्षीणः (तस्य) तपः अखण्डः।
पूर्णतपसा तत्र महिमा मुखे निर्दोषब्रह्मचारी इव सः
अखण्डः व्रतयुक्तः दण्डरहितः |