श्री गुरु ग्रंथ साहिब

पान - 335


ਥਿਰੁ ਭਈ ਤੰਤੀ ਤੂਟਸਿ ਨਾਹੀ ਅਨਹਦ ਕਿੰਗੁਰੀ ਬਾਜੀ ॥੩॥
थिरु भई तंती तूटसि नाही अनहद किंगुरी बाजी ॥३॥

तार स्थिर झाला आहे, आणि तो तुटत नाही; हे गिटार अनस्ट्रक रागाने कंपन करते. ||3||

ਸੁਨਿ ਮਨ ਮਗਨ ਭਏ ਹੈ ਪੂਰੇ ਮਾਇਆ ਡੋਲ ਨ ਲਾਗੀ ॥
सुनि मन मगन भए है पूरे माइआ डोल न लागी ॥

ते ऐकून मन प्रसन्न होऊन परिपूर्ण होते; ते डगमगत नाही, आणि मायेचा प्रभाव पडत नाही.

ਕਹੁ ਕਬੀਰ ਤਾ ਕਉ ਪੁਨਰਪਿ ਜਨਮੁ ਨਹੀ ਖੇਲਿ ਗਇਓ ਬੈਰਾਗੀ ॥੪॥੨॥੫੩॥
कहु कबीर ता कउ पुनरपि जनमु नही खेलि गइओ बैरागी ॥४॥२॥५३॥

कबीर म्हणतात, बैरागी, संन्यासी, ज्याने असा खेळ केला आहे, तो पुन्हा रूप आणि पदार्थाच्या जगात जन्म घेत नाही. ||4||2||53||

ਗਉੜੀ ॥
गउड़ी ॥

गौरी:

ਗਜ ਨਵ ਗਜ ਦਸ ਗਜ ਇਕੀਸ ਪੁਰੀਆ ਏਕ ਤਨਾਈ ॥
गज नव गज दस गज इकीस पुरीआ एक तनाई ॥

नऊ यार्ड, दहा यार्ड आणि एकवीस यार्ड - हे कापडाच्या पूर्ण तुकड्यात विणणे;

ਸਾਠ ਸੂਤ ਨਵ ਖੰਡ ਬਹਤਰਿ ਪਾਟੁ ਲਗੋ ਅਧਿਕਾਈ ॥੧॥
साठ सूत नव खंड बहतरि पाटु लगो अधिकाई ॥१॥

साठ धागे घ्या आणि लूमवरील बहात्तर जोड्यांना नऊ जोड द्या. ||1||

ਗਈ ਬੁਨਾਵਨ ਮਾਹੋ ॥
गई बुनावन माहो ॥

जीवन स्वतःला त्याच्या नमुन्यांमध्ये विणते.

ਘਰ ਛੋਡਿਐ ਜਾਇ ਜੁਲਾਹੋ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
घर छोडिऐ जाइ जुलाहो ॥१॥ रहाउ ॥

तिचे घर सोडून आत्मा विणकराच्या जगात जातो. ||1||विराम||

ਗਜੀ ਨ ਮਿਨੀਐ ਤੋਲਿ ਨ ਤੁਲੀਐ ਪਾਚਨੁ ਸੇਰ ਅਢਾਈ ॥
गजी न मिनीऐ तोलि न तुलीऐ पाचनु सेर अढाई ॥

हे कापड यार्डात मोजता येत नाही किंवा वजनाने तोलता येत नाही; त्याचे अन्न अडीच मापाचे आहे.

ਜੌ ਕਰਿ ਪਾਚਨੁ ਬੇਗਿ ਨ ਪਾਵੈ ਝਗਰੁ ਕਰੈ ਘਰਹਾਈ ॥੨॥
जौ करि पाचनु बेगि न पावै झगरु करै घरहाई ॥२॥

जर त्याला लगेच अन्न मिळाले नाही तर ते घराच्या मालकाशी भांडते. ||2||

ਦਿਨ ਕੀ ਬੈਠ ਖਸਮ ਕੀ ਬਰਕਸ ਇਹ ਬੇਲਾ ਕਤ ਆਈ ॥
दिन की बैठ खसम की बरकस इह बेला कत आई ॥

किती दिवस इथे बसणार, तुझ्या स्वामींच्या विरोधात? ही संधी पुन्हा कधी येणार?

ਛੂਟੇ ਕੂੰਡੇ ਭੀਗੈ ਪੁਰੀਆ ਚਲਿਓ ਜੁਲਾਹੋ ਰੀਸਾਈ ॥੩॥
छूटे कूंडे भीगै पुरीआ चलिओ जुलाहो रीसाई ॥३॥

त्याच्या अश्रूंनी भिजलेली भांडी आणि भांडी आणि बॉबिन्स सोडून, विणकर आत्मा ईर्ष्यायुक्त रागाने निघून जातो. ||3||

ਛੋਛੀ ਨਲੀ ਤੰਤੁ ਨਹੀ ਨਿਕਸੈ ਨਤਰ ਰਹੀ ਉਰਝਾਈ ॥
छोछी नली तंतु नही निकसै नतर रही उरझाई ॥

विंड-पाइप आता रिकामी आहे; श्वासाचा धागा आता बाहेर पडत नाही. धागा गोंधळलेला आहे; ते संपले आहे.

ਛੋਡਿ ਪਸਾਰੁ ਈਹਾ ਰਹੁ ਬਪੁਰੀ ਕਹੁ ਕਬੀਰ ਸਮਝਾਈ ॥੪॥੩॥੫੪॥
छोडि पसारु ईहा रहु बपुरी कहु कबीर समझाई ॥४॥३॥५४॥

म्हणून हे दरिद्री आत्म्या, तू येथे राहिल्यावर रूप आणि पदार्थाच्या जगाचा त्याग कर; कबीर म्हणतो: तुला हे समजले पाहिजे! ||4||3||54||

ਗਉੜੀ ॥
गउड़ी ॥

गौरी:

ਏਕ ਜੋਤਿ ਏਕਾ ਮਿਲੀ ਕਿੰਬਾ ਹੋਇ ਮਹੋਇ ॥
एक जोति एका मिली किंबा होइ महोइ ॥

जेव्हा एक प्रकाश दुसऱ्यामध्ये विलीन होतो, तेव्हा त्याचे काय होते?

ਜਿਤੁ ਘਟਿ ਨਾਮੁ ਨ ਊਪਜੈ ਫੂਟਿ ਮਰੈ ਜਨੁ ਸੋਇ ॥੧॥
जितु घटि नामु न ऊपजै फूटि मरै जनु सोइ ॥१॥

ती व्यक्ती, ज्याच्या अंतःकरणात परमेश्वराचे नाव ठीक होत नाही - तो माणूस फुटून मरतो! ||1||

ਸਾਵਲ ਸੁੰਦਰ ਰਾਮਈਆ ॥
सावल सुंदर रामईआ ॥

हे माझ्या गडद आणि सुंदर प्रभु,

ਮੇਰਾ ਮਨੁ ਲਾਗਾ ਤੋਹਿ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
मेरा मनु लागा तोहि ॥१॥ रहाउ ॥

माझे मन तुझ्याशी संलग्न आहे. ||1||विराम||

ਸਾਧੁ ਮਿਲੈ ਸਿਧਿ ਪਾਈਐ ਕਿ ਏਹੁ ਜੋਗੁ ਕਿ ਭੋਗੁ ॥
साधु मिलै सिधि पाईऐ कि एहु जोगु कि भोगु ॥

पावनांच्या भेटीने सिद्धांची सिद्धता प्राप्त होते. योगासने किंवा सुख भोगण्यात काय फायदा?

ਦੁਹੁ ਮਿਲਿ ਕਾਰਜੁ ਊਪਜੈ ਰਾਮ ਨਾਮ ਸੰਜੋਗੁ ॥੨॥
दुहु मिलि कारजु ऊपजै राम नाम संजोगु ॥२॥

जेव्हा दोघे एकत्र येतात तेव्हा व्यवसाय चालतो आणि परमेश्वराच्या नामाशी संबंध निर्माण होतो. ||2||

ਲੋਗੁ ਜਾਨੈ ਇਹੁ ਗੀਤੁ ਹੈ ਇਹੁ ਤਉ ਬ੍ਰਹਮ ਬੀਚਾਰ ॥
लोगु जानै इहु गीतु है इहु तउ ब्रहम बीचार ॥

लोक मानतात की हे फक्त एक गाणे आहे, परंतु ते देवाचे ध्यान आहे.

ਜਿਉ ਕਾਸੀ ਉਪਦੇਸੁ ਹੋਇ ਮਾਨਸ ਮਰਤੀ ਬਾਰ ॥੩॥
जिउ कासी उपदेसु होइ मानस मरती बार ॥३॥

बनारस येथील मरणासन्न माणसाला दिलेल्या सूचनांप्रमाणेच आहे. ||3||

ਕੋਈ ਗਾਵੈ ਕੋ ਸੁਣੈ ਹਰਿ ਨਾਮਾ ਚਿਤੁ ਲਾਇ ॥
कोई गावै को सुणै हरि नामा चितु लाइ ॥

जो कोणी जाणीवपूर्वक भगवंताचे नाम गातो किंवा ऐकतो

ਕਹੁ ਕਬੀਰ ਸੰਸਾ ਨਹੀ ਅੰਤਿ ਪਰਮ ਗਤਿ ਪਾਇ ॥੪॥੧॥੪॥੫੫॥
कहु कबीर संसा नही अंति परम गति पाइ ॥४॥१॥४॥५५॥

कबीर म्हणतात, निःसंशयपणे, शेवटी, त्याला सर्वोच्च दर्जा प्राप्त होतो. ||4||1||4||55||

ਗਉੜੀ ॥
गउड़ी ॥

गौरी:

ਜੇਤੇ ਜਤਨ ਕਰਤ ਤੇ ਡੂਬੇ ਭਵ ਸਾਗਰੁ ਨਹੀ ਤਾਰਿਓ ਰੇ ॥
जेते जतन करत ते डूबे भव सागरु नही तारिओ रे ॥

जे स्वत:च्या प्रयत्नाने कामे करू पाहतात ते भयंकर जग-सागरात बुडून जातात; ते ओलांडू शकत नाहीत.

ਕਰਮ ਧਰਮ ਕਰਤੇ ਬਹੁ ਸੰਜਮ ਅਹੰਬੁਧਿ ਮਨੁ ਜਾਰਿਓ ਰੇ ॥੧॥
करम धरम करते बहु संजम अहंबुधि मनु जारिओ रे ॥१॥

जे धार्मिक विधी आणि कठोर आत्म-शिस्त पाळतात - त्यांचा अहंकारी अभिमान त्यांचे मन नष्ट करेल. ||1||

ਸਾਸ ਗ੍ਰਾਸ ਕੋ ਦਾਤੋ ਠਾਕੁਰੁ ਸੋ ਕਿਉ ਮਨਹੁ ਬਿਸਾਰਿਓ ਰੇ ॥
सास ग्रास को दातो ठाकुरु सो किउ मनहु बिसारिओ रे ॥

तुमच्या प्रभु आणि स्वामीने तुम्हाला जीवनाचा श्वास आणि तुम्हाला टिकवण्यासाठी अन्न दिले आहे; अरे, तू त्याला का विसरलास?

ਹੀਰਾ ਲਾਲੁ ਅਮੋਲੁ ਜਨਮੁ ਹੈ ਕਉਡੀ ਬਦਲੈ ਹਾਰਿਓ ਰੇ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
हीरा लालु अमोलु जनमु है कउडी बदलै हारिओ रे ॥१॥ रहाउ ॥

मनुष्यजन्म हा एक अमूल्य रत्न आहे, जो निरुपयोगी कवचाच्या बदल्यात वाया गेला आहे. ||1||विराम||

ਤ੍ਰਿਸਨਾ ਤ੍ਰਿਖਾ ਭੂਖ ਭ੍ਰਮਿ ਲਾਗੀ ਹਿਰਦੈ ਨਾਹਿ ਬੀਚਾਰਿਓ ਰੇ ॥
त्रिसना त्रिखा भूख भ्रमि लागी हिरदै नाहि बीचारिओ रे ॥

इच्छेची तहान आणि संशयाची भूक तुम्हाला त्रास देते; तुम्ही तुमच्या अंत:करणात परमेश्वराचे चिंतन करत नाही.

ਉਨਮਤ ਮਾਨ ਹਿਰਿਓ ਮਨ ਮਾਹੀ ਗੁਰ ਕਾ ਸਬਦੁ ਨ ਧਾਰਿਓ ਰੇ ॥੨॥
उनमत मान हिरिओ मन माही गुर का सबदु न धारिओ रे ॥२॥

अभिमानाच्या नशेत, तू स्वतःला फसवतोस; तुम्ही गुरूचे वचन तुमच्या मनात धारण केलेले नाही. ||2||

ਸੁਆਦ ਲੁਭਤ ਇੰਦ੍ਰੀ ਰਸ ਪ੍ਰੇਰਿਓ ਮਦ ਰਸ ਲੈਤ ਬਿਕਾਰਿਓ ਰੇ ॥
सुआद लुभत इंद्री रस प्रेरिओ मद रस लैत बिकारिओ रे ॥

जे इंद्रियसुखांनी मोहित झाले आहेत, जे लैंगिक सुखांच्या मोहात पडले आहेत आणि मद्याचा उपभोग घेतात ते भ्रष्ट आहेत.

ਕਰਮ ਭਾਗ ਸੰਤਨ ਸੰਗਾਨੇ ਕਾਸਟ ਲੋਹ ਉਧਾਰਿਓ ਰੇ ॥੩॥
करम भाग संतन संगाने कासट लोह उधारिओ रे ॥३॥

परंतु जे लोक प्रारब्धाने आणि चांगल्या कर्माने संतांच्या समाजात सामील होतात, ते लाकडाला लोखंडी जोडल्याप्रमाणे समुद्रावर तरंगतात. ||3||

ਧਾਵਤ ਜੋਨਿ ਜਨਮ ਭ੍ਰਮਿ ਥਾਕੇ ਅਬ ਦੁਖ ਕਰਿ ਹਮ ਹਾਰਿਓ ਰੇ ॥
धावत जोनि जनम भ्रमि थाके अब दुख करि हम हारिओ रे ॥

मी जन्म आणि पुनर्जन्म याद्वारे संशय आणि गोंधळात भरकटलो आहे; आता, मी खूप थकलो आहे. मला वेदना होत आहेत आणि वाया जात आहे.

ਕਹਿ ਕਬੀਰ ਗੁਰ ਮਿਲਤ ਮਹਾ ਰਸੁ ਪ੍ਰੇਮ ਭਗਤਿ ਨਿਸਤਾਰਿਓ ਰੇ ॥੪॥੧॥੫॥੫੬॥
कहि कबीर गुर मिलत महा रसु प्रेम भगति निसतारिओ रे ॥४॥१॥५॥५६॥

कबीर म्हणतात, गुरूंच्या भेटीने मला परम आनंद प्राप्त झाला आहे; माझ्या प्रेमाने आणि भक्तीने मला वाचवले आहे. ||4||1||5||56||

ਗਉੜੀ ॥
गउड़ी ॥

गौरी:

ਕਾਲਬੂਤ ਕੀ ਹਸਤਨੀ ਮਨ ਬਉਰਾ ਰੇ ਚਲਤੁ ਰਚਿਓ ਜਗਦੀਸ ॥
कालबूत की हसतनी मन बउरा रे चलतु रचिओ जगदीस ॥

मादी हत्तीच्या पेंढाप्रमाणे, बैल हत्तीला पिंजून काढण्यासाठी, हे वेड्या मन, विश्वाच्या परमेश्वराने या जगाचे नाटक केले आहे.

ਕਾਮ ਸੁਆਇ ਗਜ ਬਸਿ ਪਰੇ ਮਨ ਬਉਰਾ ਰੇ ਅੰਕਸੁ ਸਹਿਓ ਸੀਸ ॥੧॥
काम सुआइ गज बसि परे मन बउरा रे अंकसु सहिओ सीस ॥१॥

हे वेड्या मन, लैंगिक इच्छेच्या मोहाने आकर्षित झालेला हत्ती पकडला गेला आणि आता त्याच्या गळ्यात हाल्टर घातला गेला. ||1||


सूची (1 - 1430)
जप पान: 1 - 8
सो दर पान: 8 - 10
सो पुरख पान: 10 - 12
सोहला पान: 12 - 13
सिरी राग पान: 14 - 93
राग माझ पान: 94 - 150
राग गउड़ी पान: 151 - 346
राग आसा पान: 347 - 488
राग गूजरी पान: 489 - 526
राग देवगणधारी पान: 527 - 536
राग बिहागड़ा पान: 537 - 556
राग वढ़हंस पान: 557 - 594
राग सोरठ पान: 595 - 659
राग धनसारी पान: 660 - 695
राग जैतसरी पान: 696 - 710
राग तोडी पान: 711 - 718
राग बैराडी पान: 719 - 720
राग तिलंग पान: 721 - 727
राग सूही पान: 728 - 794
राग बिलावल पान: 795 - 858
राग गोंड पान: 859 - 875
राग रामकली पान: 876 - 974
राग नट नारायण पान: 975 - 983
राग माली पान: 984 - 988
राग मारू पान: 989 - 1106
राग तुखारी पान: 1107 - 1117
राग केदारा पान: 1118 - 1124
राग भैरौ पान: 1125 - 1167
राग वसंत पान: 1168 - 1196
राग सारंगस पान: 1197 - 1253
राग मलार पान: 1254 - 1293
राग कानडा पान: 1294 - 1318
राग कल्याण पान: 1319 - 1326
राग प्रभाती पान: 1327 - 1351
राग जयवंती पान: 1352 - 1359
सलोक सहस्रकृति पान: 1353 - 1360
गाथा महला 5 पान: 1360 - 1361
फुनहे महला 5 पान: 1361 - 1363
चौबोले महला 5 पान: 1363 - 1364
सलोक भगत कबीर जिओ के पान: 1364 - 1377
सलोक सेख फरीद के पान: 1377 - 1385
सवईए स्री मुखबाक महला 5 पान: 1385 - 1389
सवईए महले पहिले के पान: 1389 - 1390
सवईए महले दूजे के पान: 1391 - 1392
सवईए महले तीजे के पान: 1392 - 1396
सवईए महले चौथे के पान: 1396 - 1406
सवईए महले पंजवे के पान: 1406 - 1409
सलोक वारा ते वधीक पान: 1410 - 1426
सलोक महला 9 पान: 1426 - 1429
मुंदावणी महला 5 पान: 1429 - 1429
रागमाला पान: 1430 - 1430