श्री गुरु ग्रंथ साहिब

पान - 1372


ਜਿਉ ਜਿਉ ਭਗਤਿ ਕਬੀਰ ਕੀ ਤਿਉ ਤਿਉ ਰਾਮ ਨਿਵਾਸ ॥੧੪੧॥
जिउ जिउ भगति कबीर की तिउ तिउ राम निवास ॥१४१॥

कबीर जितके जास्त त्याची उपासना करतो, तितकाच परमेश्वर त्याच्या मनात वास करतो. ||141||

ਕਬੀਰ ਗਹਗਚਿ ਪਰਿਓ ਕੁਟੰਬ ਕੈ ਕਾਂਠੈ ਰਹਿ ਗਇਓ ਰਾਮੁ ॥
कबीर गहगचि परिओ कुटंब कै कांठै रहि गइओ रामु ॥

कबीर, नश्वर कौटुंबिक जीवनाच्या तावडीत सापडला आहे, आणि परमेश्वराला बाजूला केले आहे.

ਆਇ ਪਰੇ ਧਰਮ ਰਾਇ ਕੇ ਬੀਚਹਿ ਧੂਮਾ ਧਾਮ ॥੧੪੨॥
आइ परे धरम राइ के बीचहि धूमा धाम ॥१४२॥

धर्माच्या न्याय्य न्यायाधीशाचे दूत, त्याच्या सर्व थाटामाटात आणि समारंभात नश्वरावर अवतरतात. ||142||

ਕਬੀਰ ਸਾਕਤ ਤੇ ਸੂਕਰ ਭਲਾ ਰਾਖੈ ਆਛਾ ਗਾਉ ॥
कबीर साकत ते सूकर भला राखै आछा गाउ ॥

कबीर, अविश्वासू निंदकापेक्षा डुक्कर सुद्धा श्रेष्ठ आहे; निदान डुक्कर तरी गाव स्वच्छ ठेवतात.

ਉਹੁ ਸਾਕਤੁ ਬਪੁਰਾ ਮਰਿ ਗਇਆ ਕੋਇ ਨ ਲੈਹੈ ਨਾਉ ॥੧੪੩॥
उहु साकतु बपुरा मरि गइआ कोइ न लैहै नाउ ॥१४३॥

दु:खी, विश्वासहीन निंदक मरण पावला, तेव्हा कोणी त्याचे नावही घेत नाही. ||143||

ਕਬੀਰ ਕਉਡੀ ਕਉਡੀ ਜੋਰਿ ਕੈ ਜੋਰੇ ਲਾਖ ਕਰੋਰਿ ॥
कबीर कउडी कउडी जोरि कै जोरे लाख करोरि ॥

कबीर, नश्वर संपत्ती गोळा करतो, शेल करून, हजारो आणि लाखो जमा करतो.

ਚਲਤੀ ਬਾਰ ਨ ਕਛੁ ਮਿਲਿਓ ਲਈ ਲੰਗੋਟੀ ਤੋਰਿ ॥੧੪੪॥
चलती बार न कछु मिलिओ लई लंगोटी तोरि ॥१४४॥

पण जेव्हा त्याची जाण्याची वेळ येते तेव्हा तो काहीही सोबत घेत नाही. त्याच्या कंबरेचे कापडही काढून घेतले आहे. ||144||

ਕਬੀਰ ਬੈਸਨੋ ਹੂਆ ਤ ਕਿਆ ਭਇਆ ਮਾਲਾ ਮੇਲੀਂ ਚਾਰਿ ॥
कबीर बैसनो हूआ त किआ भइआ माला मेलीं चारि ॥

कबीर, विष्णूचा भक्त होऊन चार माळ घालण्यात काय फायदा?

ਬਾਹਰਿ ਕੰਚਨੁ ਬਾਰਹਾ ਭੀਤਰਿ ਭਰੀ ਭੰਗਾਰ ॥੧੪੫॥
बाहरि कंचनु बारहा भीतरि भरी भंगार ॥१४५॥

बाहेरून तो शुद्ध सोन्यासारखा दिसतो, पण आतून तो धुळीने भरलेला असतो. ||145||

ਕਬੀਰ ਰੋੜਾ ਹੋਇ ਰਹੁ ਬਾਟ ਕਾ ਤਜਿ ਮਨ ਕਾ ਅਭਿਮਾਨੁ ॥
कबीर रोड़ा होइ रहु बाट का तजि मन का अभिमानु ॥

कबीर, वाटेवरचा खडा होऊ दे; तुमचा अहंकारी अभिमान सोडून द्या.

ਐਸਾ ਕੋਈ ਦਾਸੁ ਹੋਇ ਤਾਹਿ ਮਿਲੈ ਭਗਵਾਨੁ ॥੧੪੬॥
ऐसा कोई दासु होइ ताहि मिलै भगवानु ॥१४६॥

असा नम्र दास प्रभू देवाला भेटेल. ||146||

ਕਬੀਰ ਰੋੜਾ ਹੂਆ ਤ ਕਿਆ ਭਇਆ ਪੰਥੀ ਕਉ ਦੁਖੁ ਦੇਇ ॥
कबीर रोड़ा हूआ त किआ भइआ पंथी कउ दुखु देइ ॥

कबीर, गारगोटी होऊन काय बरे होईल? त्यामुळे मार्गावरील प्रवाशालाच त्रास होईल.

ਐਸਾ ਤੇਰਾ ਦਾਸੁ ਹੈ ਜਿਉ ਧਰਨੀ ਮਹਿ ਖੇਹ ॥੧੪੭॥
ऐसा तेरा दासु है जिउ धरनी महि खेह ॥१४७॥

हे परमेश्वरा, तुझा दास पृथ्वीच्या धुळीसारखा आहे. ||147||

ਕਬੀਰ ਖੇਹ ਹੂਈ ਤਉ ਕਿਆ ਭਇਆ ਜਉ ਉਡਿ ਲਾਗੈ ਅੰਗ ॥
कबीर खेह हूई तउ किआ भइआ जउ उडि लागै अंग ॥

कबीर, मग धूळ झाली तर काय? तो वाऱ्याने उडून, शरीराला चिकटतो.

ਹਰਿ ਜਨੁ ਐਸਾ ਚਾਹੀਐ ਜਿਉ ਪਾਨੀ ਸਰਬੰਗ ॥੧੪੮॥
हरि जनु ऐसा चाहीऐ जिउ पानी सरबंग ॥१४८॥

परमेश्वराचा नम्र सेवक पाण्यासारखा असावा, जो सर्व काही स्वच्छ करतो. ||148||

ਕਬੀਰ ਪਾਨੀ ਹੂਆ ਤ ਕਿਆ ਭਇਆ ਸੀਰਾ ਤਾਤਾ ਹੋਇ ॥
कबीर पानी हूआ त किआ भइआ सीरा ताता होइ ॥

कबीर, मग काय, जर कोणी पाणी बनू शकेल? ते थंड होते, नंतर गरम होते.

ਹਰਿ ਜਨੁ ਐਸਾ ਚਾਹੀਐ ਜੈਸਾ ਹਰਿ ਹੀ ਹੋਇ ॥੧੪੯॥
हरि जनु ऐसा चाहीऐ जैसा हरि ही होइ ॥१४९॥

परमेश्वराचा नम्र सेवक हा परमेश्वरासारखाच असावा. ||149||

ਊਚ ਭਵਨ ਕਨਕਾਮਨੀ ਸਿਖਰਿ ਧਜਾ ਫਹਰਾਇ ॥
ऊच भवन कनकामनी सिखरि धजा फहराइ ॥

सोन्याने आणि सुंदर स्त्रियांनी भरलेल्या उंच वाड्यांवर बॅनर्स लहरत आहेत.

ਤਾ ਤੇ ਭਲੀ ਮਧੂਕਰੀ ਸੰਤਸੰਗਿ ਗੁਨ ਗਾਇ ॥੧੫੦॥
ता ते भली मधूकरी संतसंगि गुन गाइ ॥१५०॥

परंतु या पेक्षा कोरडी भाकरी चांगली आहे, जर कोणी संतांच्या समाजात भगवंताची स्तुती गायला. ||150||

ਕਬੀਰ ਪਾਟਨ ਤੇ ਊਜਰੁ ਭਲਾ ਰਾਮ ਭਗਤ ਜਿਹ ਠਾਇ ॥
कबीर पाटन ते ऊजरु भला राम भगत जिह ठाइ ॥

कबीर, नगरापेक्षा वाळवंट चांगले आहे, जर तेथे परमेश्वराचे भक्त राहतात.

ਰਾਮ ਸਨੇਹੀ ਬਾਹਰਾ ਜਮ ਪੁਰੁ ਮੇਰੇ ਭਾਂਇ ॥੧੫੧॥
राम सनेही बाहरा जम पुरु मेरे भांइ ॥१५१॥

माझ्या प्रिय परमेश्वराशिवाय ते माझ्यासाठी मृत्यूच्या शहरासारखे आहे. ||१५१||

ਕਬੀਰ ਗੰਗ ਜਮੁਨ ਕੇ ਅੰਤਰੇ ਸਹਜ ਸੁੰਨ ਕੇ ਘਾਟ ॥
कबीर गंग जमुन के अंतरे सहज सुंन के घाट ॥

कबीर, गंगा आणि जमुना नद्यांच्या मध्ये, आकाशीय शांततेच्या किनाऱ्यावर,

ਤਹਾ ਕਬੀਰੈ ਮਟੁ ਕੀਆ ਖੋਜਤ ਮੁਨਿ ਜਨ ਬਾਟ ॥੧੫੨॥
तहा कबीरै मटु कीआ खोजत मुनि जन बाट ॥१५२॥

तेथे कबीरने आपले घर केले आहे. मूक ऋषी आणि परमेश्वराचे नम्र सेवक तेथे जाण्याचा मार्ग शोधतात. ||१५२||

ਕਬੀਰ ਜੈਸੀ ਉਪਜੀ ਪੇਡ ਤੇ ਜਉ ਤੈਸੀ ਨਿਬਹੈ ਓੜਿ ॥
कबीर जैसी उपजी पेड ते जउ तैसी निबहै ओड़ि ॥

कबीर, जर मनुष्य शेवटी परमेश्वरावर प्रेम करत राहिला, जसे त्याने सुरुवातीला वचन दिले होते,

ਹੀਰਾ ਕਿਸ ਕਾ ਬਾਪੁਰਾ ਪੁਜਹਿ ਨ ਰਤਨ ਕਰੋੜਿ ॥੧੫੩॥
हीरा किस का बापुरा पुजहि न रतन करोड़ि ॥१५३॥

कोणताही गरीब हिरा, लाखो दागिनेही त्याची बरोबरी करू शकत नाहीत. ||153||

ਕਬੀਰਾ ਏਕੁ ਅਚੰਭਉ ਦੇਖਿਓ ਹੀਰਾ ਹਾਟ ਬਿਕਾਇ ॥
कबीरा एकु अचंभउ देखिओ हीरा हाट बिकाइ ॥

कबीर, मी एक विचित्र आणि आश्चर्यकारक गोष्ट पाहिली. एका दुकानात दागिने विकले जात होते.

ਬਨਜਨਹਾਰੇ ਬਾਹਰਾ ਕਉਡੀ ਬਦਲੈ ਜਾਇ ॥੧੫੪॥
बनजनहारे बाहरा कउडी बदलै जाइ ॥१५४॥

खरेदीदार नसल्यामुळे ते शेलच्या बदल्यात जात होते. ||154||

ਕਬੀਰਾ ਜਹਾ ਗਿਆਨੁ ਤਹ ਧਰਮੁ ਹੈ ਜਹਾ ਝੂਠੁ ਤਹ ਪਾਪੁ ॥
कबीरा जहा गिआनु तह धरमु है जहा झूठु तह पापु ॥

कबीर, जिथे अध्यात्मिक ज्ञान आहे तिथे धर्म आणि धर्म आहे. जेथे असत्य आहे तेथे पाप आहे.

ਜਹਾ ਲੋਭੁ ਤਹ ਕਾਲੁ ਹੈ ਜਹਾ ਖਿਮਾ ਤਹ ਆਪਿ ॥੧੫੫॥
जहा लोभु तह कालु है जहा खिमा तह आपि ॥१५५॥

जिथे लोभ आहे तिथे मृत्यू आहे. जिथे क्षमा आहे तिथे स्वतः देव आहे. ||155||

ਕਬੀਰ ਮਾਇਆ ਤਜੀ ਤ ਕਿਆ ਭਇਆ ਜਉ ਮਾਨੁ ਤਜਿਆ ਨਹੀ ਜਾਇ ॥
कबीर माइआ तजी त किआ भइआ जउ मानु तजिआ नही जाइ ॥

कबीर, नश्वराने अभिमान सोडला नाही तर माया सोडण्यात काय फायदा?

ਮਾਨ ਮੁਨੀ ਮੁਨਿਵਰ ਗਲੇ ਮਾਨੁ ਸਭੈ ਕਉ ਖਾਇ ॥੧੫੬॥
मान मुनी मुनिवर गले मानु सभै कउ खाइ ॥१५६॥

मूक ऋषी आणि द्रष्टेही अभिमानाने नष्ट होतात; गर्व सर्व काही खाऊन टाकतो. ||१५६||

ਕਬੀਰ ਸਾਚਾ ਸਤਿਗੁਰੁ ਮੈ ਮਿਲਿਆ ਸਬਦੁ ਜੁ ਬਾਹਿਆ ਏਕੁ ॥
कबीर साचा सतिगुरु मै मिलिआ सबदु जु बाहिआ एकु ॥

कबीर, खरे गुरु मला भेटले आहेत; त्याने शब्दाचा बाण माझ्यावर निशाणा केला.

ਲਾਗਤ ਹੀ ਭੁਇ ਮਿਲਿ ਗਇਆ ਪਰਿਆ ਕਲੇਜੇ ਛੇਕੁ ॥੧੫੭॥
लागत ही भुइ मिलि गइआ परिआ कलेजे छेकु ॥१५७॥

त्याचा आघात होताच मी माझ्या हृदयाला छेद देऊन जमिनीवर पडलो. ||१५७||

ਕਬੀਰ ਸਾਚਾ ਸਤਿਗੁਰੁ ਕਿਆ ਕਰੈ ਜਉ ਸਿਖਾ ਮਹਿ ਚੂਕ ॥
कबीर साचा सतिगुरु किआ करै जउ सिखा महि चूक ॥

कबीर, खरे गुरू काय करू शकतात, जेव्हा त्यांच्या शिखांची चूक असते?

ਅੰਧੇ ਏਕ ਨ ਲਾਗਈ ਜਿਉ ਬਾਂਸੁ ਬਜਾਈਐ ਫੂਕ ॥੧੫੮॥
अंधे एक न लागई जिउ बांसु बजाईऐ फूक ॥१५८॥

आंधळे त्याची कोणतीही शिकवण मानत नाहीत; ते बांबूमध्ये फुंकण्यासारखे निरुपयोगी आहे. ||१५८||

ਕਬੀਰ ਹੈ ਗੈ ਬਾਹਨ ਸਘਨ ਘਨ ਛਤ੍ਰਪਤੀ ਕੀ ਨਾਰਿ ॥
कबीर है गै बाहन सघन घन छत्रपती की नारि ॥

राजाची पत्नी कबीर हिच्याकडे सर्व प्रकारचे घोडे, हत्ती आणि गाड्या आहेत.


सूची (1 - 1430)
जप पान: 1 - 8
सो दर पान: 8 - 10
सो पुरख पान: 10 - 12
सोहला पान: 12 - 13
सिरी राग पान: 14 - 93
राग माझ पान: 94 - 150
राग गउड़ी पान: 151 - 346
राग आसा पान: 347 - 488
राग गूजरी पान: 489 - 526
राग देवगणधारी पान: 527 - 536
राग बिहागड़ा पान: 537 - 556
राग वढ़हंस पान: 557 - 594
राग सोरठ पान: 595 - 659
राग धनसारी पान: 660 - 695
राग जैतसरी पान: 696 - 710
राग तोडी पान: 711 - 718
राग बैराडी पान: 719 - 720
राग तिलंग पान: 721 - 727
राग सूही पान: 728 - 794
राग बिलावल पान: 795 - 858
राग गोंड पान: 859 - 875
राग रामकली पान: 876 - 974
राग नट नारायण पान: 975 - 983
राग माली पान: 984 - 988
राग मारू पान: 989 - 1106
राग तुखारी पान: 1107 - 1117
राग केदारा पान: 1118 - 1124
राग भैरौ पान: 1125 - 1167
राग वसंत पान: 1168 - 1196
राग सारंगस पान: 1197 - 1253
राग मलार पान: 1254 - 1293
राग कानडा पान: 1294 - 1318
राग कल्याण पान: 1319 - 1326
राग प्रभाती पान: 1327 - 1351
राग जयवंती पान: 1352 - 1359
सलोक सहस्रकृति पान: 1353 - 1360
गाथा महला 5 पान: 1360 - 1361
फुनहे महला 5 पान: 1361 - 1363
चौबोले महला 5 पान: 1363 - 1364
सलोक भगत कबीर जिओ के पान: 1364 - 1377
सलोक सेख फरीद के पान: 1377 - 1385
सवईए स्री मुखबाक महला 5 पान: 1385 - 1389
सवईए महले पहिले के पान: 1389 - 1390
सवईए महले दूजे के पान: 1391 - 1392
सवईए महले तीजे के पान: 1392 - 1396
सवईए महले चौथे के पान: 1396 - 1406
सवईए महले पंजवे के पान: 1406 - 1409
सलोक वारा ते वधीक पान: 1410 - 1426
सलोक महला 9 पान: 1426 - 1429
मुंदावणी महला 5 पान: 1429 - 1429
रागमाला पान: 1430 - 1430