कबित सवैये भाई गुरदास जी

पान - 203


ਦਰਸ ਧਿਆਨ ਬਿਰਹਾ ਬਿਆਪੈ ਦ੍ਰਿਗਨ ਹੁਇ ਸ੍ਰਵਨ ਬਿਰਹੁ ਬਿਆਪੈ ਮਧੁਰ ਬਚਨ ਕੈ ।
दरस धिआन बिरहा बिआपै द्रिगन हुइ स्रवन बिरहु बिआपै मधुर बचन कै ।

पतीपासून तात्पुरती विभक्त झालेल्या विवाहित स्त्रीला जशी वियोगाची वेदना जाणवते, तिच्या पतीचा गोड आवाज ऐकू न येणे तिला व्यथित करते, त्याचप्रमाणे शीखांनाही वियोगाच्या वेदना होतात.

ਸੰਗਮ ਸਮਾਗਮ ਬਿਰਹੁ ਬਿਆਪੈ ਜਿਹਬਾ ਕੈ ਪਾਰਸ ਪਰਸ ਅੰਕਮਾਲ ਕੀ ਰਚਨ ਕੈ ।
संगम समागम बिरहु बिआपै जिहबा कै पारस परस अंकमाल की रचन कै ।

ज्याप्रमाणे एका पत्नीला दीर्घकाळ विभक्त झाल्यानंतर आपल्या पतीशी बोलण्याची तीव्र इच्छा वाटते, तिच्या पतीला तिच्या स्तनाविरुद्ध अनुभवण्याची तिची उत्कट इच्छा तिला त्रास देते, त्याचप्रमाणे शीखांना त्यांच्या खऱ्या गुरूच्या दिव्य आलिंगनाची तीव्र इच्छा आहे.

ਸਿਹਜਾ ਗਵਨ ਬਿਰਹਾ ਬਿਆਪੈ ਚਰਨ ਹੁਇ ਪ੍ਰੇਮ ਰਸ ਬਿਰਹ ਸ੍ਰਬੰਗ ਹੁਇ ਸਚਨ ਕੈ ।
सिहजा गवन बिरहा बिआपै चरन हुइ प्रेम रस बिरह स्रबंग हुइ सचन कै ।

नवऱ्याच्या लग्नाच्या शय्येपर्यंत पोचल्याने पती नसताना पत्नीला त्रास होतो पण ती उत्कटतेने आणि प्रेमाने भरलेली असते; त्याचप्रमाणे आपल्या गुरूपासून विभक्त झालेला शीख खऱ्या गुरूंना स्पर्श करण्यासाठी पाण्यातून बाहेर पडलेल्या माशाप्रमाणे तळमळतो.

ਰੋਮ ਰੋਮ ਬਿਰਹ ਬ੍ਰਿਥਾ ਕੈ ਬਿਹਬਲ ਭਈ ਸਸਾ ਜਿਉ ਬਹੀਰ ਪੀਰ ਪ੍ਰਬਲ ਤਚਨ ਕੈ ।੨੦੩।
रोम रोम बिरह ब्रिथा कै बिहबल भई ससा जिउ बहीर पीर प्रबल तचन कै ।२०३।

विभक्त झालेल्या पत्नीला तिच्या शरीराच्या प्रत्येक केसात प्रेमाचा आजार जाणवतो आणि चारही बाजूंनी शिकारींनी वेढलेल्या सशाप्रमाणे ती व्यथित राहते. त्यामुळे एखाद्या शीखला वियोगाची वेदना जाणवते आणि लवकरात लवकर त्याच्या खऱ्या गुरूला भेटण्याची इच्छा असते. (२०३)