Sri Dasam Granth

Pagina - 746


ਮ੍ਰਿਗ ਅਰਿ ਨਾਦਨਿ ਆਦਿ ਕਹਿ ਰਿਪੁ ਅਰਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
mrig ar naadan aad keh rip ar ant uchaar |

Primum dicunt 'Mrig Ari Nadni' et tandem 'Ripu Ari'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸੁਕਬਿ ਸੁ ਧਾਰਿ ॥੬੨੨॥
naam tupak ke hot hai leejahu sukab su dhaar |622|

Dicens verbum "Mrig-ari-naadni" in principio et postea addit "Ripu Ari" in fine, nomina Tupak formantur, quae O poete! recte comprehendas.622.

ਸਿੰਗੀ ਅਰਿ ਧ੍ਵਨਨੀ ਆਦਿ ਕਹਿ ਰਿਪੁ ਅਰਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰਿ ॥
singee ar dhvananee aad keh rip ar ant uchaar |

Dic 'Singi Ari Dhwanani' primum et pronuntiare 'Ripu Ari' in fine.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਿ ਚਤੁਰ ਨਿਰਧਾਰ ॥੬੨੩॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur niradhaar |623|

Dicens verbum "Shrangi-ari-dhanani" in principio et deinde addito "Ripu Arti" in fine, nomina Tupak formantur. DCXXIII.

ਮ੍ਰਿਗੀ ਅਰਿ ਨਾਦਨਿ ਆਦਿ ਕਹਿ ਰਿਪੁ ਅਰਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰਿ ॥
mrigee ar naadan aad keh rip ar ant uchaar |

Primum dicunt 'Mrigi Ari Nadni' et tandem 'Ripu Ari'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸੁਕਬਿ ਸਵਾਰਿ ॥੬੨੪॥
naam tupak ke hot hai leejahu sukab savaar |624|

Dicens verbum "Mrig-ari-naadini" in principio et deinde addit "Ripu Ari" in fine, nomina Tupak recte comprehendi possunt.

ਤ੍ਰਿਣ ਅਰਿ ਨਾਦਨਿ ਉਚਰਿ ਕੈ ਰਿਪੁ ਪਦ ਬਹੁਰਿ ਬਖਾਨ ॥
trin ar naadan uchar kai rip pad bahur bakhaan |

Dic ergo "Tri ari nadni" (cum sonitu leonis, hostis cervi) et tunc dic "Ripu".

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚਤੁਰ ਚਿਤ ਪਹਿਚਾਨ ॥੬੨੫॥
naam tupak ke hot hai chatur chit pahichaan |625|

Dicens "Trin-ari-naadini" et postea addit "Ripu" nomina Tupak a sapiente mente agnoscuntur.

ਭੂਚਰਿ ਆਦਿ ਬਖਾਨਿ ਕੈ ਰਿਪੁ ਅਰਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
bhoochar aad bakhaan kai rip ar ant uchaar |

Primum dico 'Bhuchari' (animalia quae terram movent) et postea in fine adde verbum 'Ripu Ari'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸੁਮਤਿ ਸਵਾਰ ॥੬੨੬॥
naam tupak ke hot hai leejahu sumat savaar |626|

Dicens verbum "Bhoochari" in principio et deinde enuntiato "Ripu Ari" in fine, nomina Tupak formantur.

ਸੁਭਟ ਆਦਿ ਸਬਦ ਉਚਰਿ ਕੈ ਅੰਤਿ ਸਤ੍ਰੁ ਪਦ ਦੀਨ ॥
subhatt aad sabad uchar kai ant satru pad deen |

Dic verbum subhat primo et adde verbum satru in fine.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸੁਘਰ ਸੁ ਚੀਨ ॥੬੨੭॥
naam tupak ke hot hai leejahu sughar su cheen |627|

Dicens verbum "Subhat" in principio et deinde addito verbo "Shatru" in fine, nomina Tupak formantur.

ਆਦਿ ਸਤ੍ਰੁ ਸਬਦ ਉਚਰਿ ਕੈ ਅੰਤ੍ਯਾਤਕ ਪਦ ਭਾਖੁ ॥
aad satru sabad uchar kai antayaatak pad bhaakh |

Primum verbum "satru" pronuntians, in fine verbum antak recita.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਿ ਚਤੁਰ ਚਿਤਿ ਰਾਖੁ ॥੬੨੮॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur chit raakh |628|

In principio enuntiato verbo "Shatru" et deinde addito verbo "Antyantak" nomina Tupak formantur.

ਸਤ੍ਰੁ ਆਦਿ ਸਬਦ ਉਚਰੀਐ ਸੂਲਨਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
satru aad sabad uchareeai soolan ant uchaar |

Primum verbum 'Satru' propone, deinde dic 'Sulni' in fine.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਿ ਚਤੁਰ ਨਿਰਧਾਰ ॥੬੨੯॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur niradhaar |629|

Dicens verbum "Shatru" in principio et deinde addendo "Soolani" in fine, nomina Tupak formantur.

ਆਦਿ ਜੁਧਨੀ ਭਾਖੀਐ ਅੰਤਕਨੀ ਪਦ ਭਾਖੁ ॥
aad judhanee bhaakheeai antakanee pad bhaakh |

Primum verbum 'Iudhani', dic verbum 'Antakani'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਿ ਚਤੁਰ ਚਿਤਿ ਰਾਖੁ ॥੬੩੦॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur chit raakh |630|

Dicens verbum "Yuddhani" in principio et deinde addit verbum "Antkani", nomina Tupak formantur.

ਬਰਮ ਆਦਿ ਸਬਦ ਉਚਰਿ ਕੈ ਬੇਧਨਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
baram aad sabad uchar kai bedhan ant uchaar |

Post primam dictionem 'Bram' recitat verbum 'Bedhani' in fine.

ਬਰਮ ਬੇਧਨੀ ਤੁਪਕ ਕੋ ਲੀਜਹੁ ਨਾਮ ਸੁ ਧਾਰ ॥੬੩੧॥
baram bedhanee tupak ko leejahu naam su dhaar |631|

Dicens verbum "Varam" in principio et deinde addens verbum "Vedhani" in fine, profertur nomen "Varmavedhari Tupak".

ਚਰਮ ਆਦਿ ਪਦ ਭਾਖਿ ਕੈ ਘਾਇਨਿ ਪਦ ਕੈ ਦੀਨ ॥
charam aad pad bhaakh kai ghaaein pad kai deen |

Dicendo primum verbum 'lepor' (scutum), adde verbum 'ghaini'.

ਚਰਮ ਘਾਇਨੀ ਤੁਪਕ ਕੇ ਨਾਮ ਲੀਜੀਅਹੁ ਚੀਨ ॥੬੩੨॥
charam ghaaeinee tupak ke naam leejeeahu cheen |632|

Dicens verbum "Charam" in principio et deinde addito verbo "Ghayani", nomen "Charam-Ghayani Tupak" agnoscitur.

ਦ੍ਰੁਜਨ ਆਦਿ ਸਬਦ ਉਚਰਿ ਕੈ ਭਛਨੀ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
drujan aad sabad uchar kai bhachhanee ant uchaar |

Post dictionem 'Drujan' primo, in fine profer vocem Bachhani.

ਦ੍ਰੁਜਨ ਭਛਨੀ ਤੁਪਕ ਕੋ ਲੀਜਹੁ ਨਾਮ ਸੁ ਧਾਰ ॥੬੩੩॥
drujan bhachhanee tupak ko leejahu naam su dhaar |633|

Dicens verbum "Durjan" in principio et deinde enuntiato verbo "Ghayani" in fine, nomen "Durjan-bhakshani Tupak" recte comprehenditur.

ਖਲ ਪਦ ਆਦਿ ਬਖਾਨਿ ਕੈ ਹਾ ਪਦ ਪੁਨਿ ਕੈ ਦੀਨ ॥
khal pad aad bakhaan kai haa pad pun kai deen |

Primum pronuntio verbum 'Khal', deinde adde verbum 'Ha'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸਮਝ ਪ੍ਰਬੀਨ ॥੬੩੪॥
naam tupak ke hot hai leejahu samajh prabeen |634|

Dicens verbum "Khal" in principio et deinde enuntiato verbo "Haa", nomen Tupak.634 comprehende.

ਦੁਸਟਨ ਆਦਿ ਉਚਾਰਿ ਕੈ ਰਿਪੁਣੀ ਅੰਤਿ ਬਖਾਨ ॥
dusattan aad uchaar kai ripunee ant bakhaan |

Primo dicendo nomen 'dustan', adde in fine ripuni.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੇਹੁ ਪ੍ਰਬੀਨ ਪਛਾਨ ॥੬੩੫॥
naam tupak ke hot hai lehu prabeen pachhaan |635|

Dicens verbum Dushtan in principio et deinde addens verbum Ripuni in fine, o periti! nomina Tupak formantur.635.

ਰਿਪੁਣੀ ਆਦਿ ਉਚਾਰਿ ਕੈ ਖਿਪਣੀ ਬਹੁਰਿ ਬਖਾਨ ॥
ripunee aad uchaar kai khipanee bahur bakhaan |

Dic primum verbum 'Ripuni', deinde dic verbum 'Khipni'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸਮਝ ਸਯਾਨ ॥੬੩੬॥
naam tupak ke hot hai leejahu samajh sayaan |636|

Dicens verbum "Ripuni" in principio et deinde addito verbo "Khipani", nomina Tupak formantur.

ਨਾਲ ਸੈਫਨੀ ਤੁਪਕ ਭਨਿ ਜਬਰਜੰਗ ਹਥ ਨਾਲ ॥
naal saifanee tupak bhan jabarajang hath naal |

With, Safni, Tupak, Jabar Jung, Hatha,

ਸੁਤਰ ਨਾਲ ਘੁੜ ਨਾਲ ਭਨਿ ਚੂਰਣਿ ਪੁਨਿ ਪਰ ਜੁਆਲ ॥੬੩੭॥
sutar naal ghurr naal bhan chooran pun par juaal |637|

Naal, Saiphani, Tupak, Jabarjang, Hathnaal, Sutarnaal, Ghurnaal, Choorn-par-jawaal nomina quoque sunt Tupak.

ਜੁਆਲ ਆਦਿ ਸਬਦੁਚਰਿ ਕੈ ਧਰਣੀ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
juaal aad sabaduchar kai dharanee ant uchaar |

Primum verbum 'jual' pronuntio, deinde pronuntio 'dharni' in fine.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸੁਮਤਿ ਸੁ ਧਾਰ ॥੬੩੮॥
naam tupak ke hot hai leejahu sumat su dhaar |638|

Dicens verbum "Jawaal" in principio et deinde enuntiato verbo "Dharni", nomina Tupak formantur.

ਅਨਲੁ ਆਦਿ ਸਬਦੁਚਰਿ ਕੈ ਛੋਡਣਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
anal aad sabaduchar kai chhoddan ant uchaar |

Primum verbum 'Anlu' proponens, in fine dic 'Chodni'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨ ਚਤੁਰ ਨਿਰਧਾਰ ॥੬੩੯॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur niradhaar |639|

Dicens verbum "Anil" in principio et deinde addito verbo "Chhodani" in fine, nomina Tupak formantur.

ਜੁਆਲਾ ਬਮਨੀ ਆਦਿ ਕਹਿ ਮਨ ਮੈ ਸੁਘਰ ਬਿਚਾਰ ॥
juaalaa bamanee aad keh man mai sughar bichaar |

Primo dicendo 'Juala Bamani', id est, cor bonum habe! consider

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਜਾਨਿ ਚਤੁਰ ਨਿਰਧਾਰ ॥੬੪੦॥
naam tupak ke hot hai jaan chatur niradhaar |640|

Dicens verbum "Jawaalaa-vamani" in principio et deinde post considerationem in mente, nomina Tupak comprehenduntur.640.

ਘਨ ਪਦ ਆਦਿ ਬਖਾਨਿ ਕੈ ਧ੍ਵਨਨੀ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
ghan pad aad bakhaan kai dhvananee ant uchaar |

Primo dicendo verbum 'ghan' (mutatio), deinde in fine dic verbum 'dhwani'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਹੁ ਚਤੁਰ ਅਪਾਰ ॥੬੪੧॥
naam tupak ke hot hai cheenahu chatur apaar |641|

Dicens verbum "Ghan" in principio et tunc enuntians verbum "Dhunani" in fine, sapientes! nomina Tupak formantur.641.

ਘਨ ਪਦ ਆਦਿ ਉਚਾਰਿ ਕੈ ਨਾਦਨਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
ghan pad aad uchaar kai naadan ant uchaar |

Primum dicunt verbum 'ghan' (mutare) (tunc) proferre verbum 'nadni' in fine.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਿ ਚਤੁਰ ਨਿਰਧਾਰ ॥੬੪੨॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur niradhaar |642|

Proferens verbum "Ghan" in principio et deinde "Naadini" in fine, nomina Tupak formantur.

ਬਾਰਿਦ ਆਦਿ ਬਖਾਨਿ ਕੈ ਸਬਦਨਿ ਅੰਤਿ ਉਚਾਰ ॥
baarid aad bakhaan kai sabadan ant uchaar |

Dicens primum verbum 'barid', pronuntio verbum sabdni in fine.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਿ ਚਤੁਰ ਨਿਰਧਾਰ ॥੬੪੩॥
naam tupak ke hot hai cheen chatur niradhaar |643|

Dicens verbum "Vaarid" in principio et deinde verbum "Dhabadni" in fine, nomina Tupak formari pergunt.

ਮੇਘਨ ਧ੍ਵਨਨੀ ਆਦਿ ਕਹਿ ਰਿਪੁ ਅਰਿ ਬਹੁਰਿ ਉਚਾਰ ॥
meghan dhvananee aad keh rip ar bahur uchaar |

Primum dicunt 'Meghan Dhwanani' et deinde 'Ripu Ari'.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਚੀਨਹੁ ਚਤੁਰ ਅਪਾਰ ॥੬੪੪॥
naam tupak ke hot hai cheenahu chatur apaar |644|

Dicens verbum "Meghan-dhanani" in principio ac deinde "Ripu Ari", sapientes! nomina Tupak formantur.644.

ਮੇਘਨ ਸਬਦਨੀ ਬਕਤ੍ਰ ਤੇ ਪ੍ਰਥਮੈ ਸਬਦ ਉਚਾਰ ॥
meghan sabadanee bakatr te prathamai sabad uchaar |

Pronuncia primum Meghna Sabdni Baktr.

ਨਾਮ ਤੁਪਕ ਕੇ ਹੋਤ ਹੈ ਲੀਜਹੁ ਸੁਮਤਿ ਸਵਾਰ ॥੬੪੫॥
naam tupak ke hot hai leejahu sumat savaar |645|

In principio enuntiato verbo "Megh-shadadni", formantur etiam nomina Tupak, quae recte comprehendi possunt.