Sri Dasam Granth

Pagina - 971


ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

Dohira

ਰਿਖੀ ਗੌਤਮ ਬਨ ਮੈ ਬਸੈ ਤਾਹਿ ਅਹਿਲ੍ਯਾ ਤ੍ਰੀਯ ॥
rikhee gauatam ban mai basai taeh ahilayaa treey |

Sapiens Rishi Gautam in saltu vixit; Ahliya uxor erat.

ਮਨਸਾ ਬਾਚਾ ਕਰਮਨਾ ਬਸਿ ਕਰਿ ਰਾਖਿਯੋ ਪੀਯ ॥੧॥
manasaa baachaa karamanaa bas kar raakhiyo peey |1|

per incantationes, potestatem viro suo comparaverat.

ਸੁਰੀ ਆਸੁਰੀ ਕਿੰਨ੍ਰਨੀ ਤਾ ਸਮ ਔਰ ਨ ਕੋਇ ॥
suree aasuree kinranee taa sam aauar na koe |

Inter uxores deorum, daemoniorum, Cognatorum nullus erat;

ਰੂਪਵਤੀ ਤ੍ਰੈ ਲੋਕ ਮੈ ਤਾ ਸੀ ਅਉਰ ਨ ਹੋਇ ॥੨॥
roopavatee trai lok mai taa see aaur na hoe |2|

Tam pulchra quam illa per dominium coeli.

ਸਿਵਾ ਸਚੀ ਸੀਤਾ ਸਤੀ ਤਾ ਕੋ ਰੂਪ ਨਿਹਾਰਿ ॥
sivaa sachee seetaa satee taa ko roop nihaar |

Conjux Shiva, Saachi, Sita et alia mulier devota;

ਰਹਤ ਨਾਰਿ ਨਿਹੁਰਾਇ ਕਰਿ ਨਿਜ ਘਟਿ ਰੂਪ ਬਿਚਾਰਿ ॥੩॥
rahat naar nihuraae kar nij ghatt roop bichaar |3|

Semper eam spectabat ut suam pulchritudinem referret (3).

ਗੌਤਮ ਰਿਖਿ ਕੇ ਦੇਵ ਸਭ ਗਏ ਕੌਨਹੂੰ ਕਾਜ ॥
gauatam rikh ke dev sabh ge kauanahoon kaaj |

Peculiari missione omnes di Gautam Rishi vocati.

ਰੂਪ ਅਹਿਲ੍ਯਾ ਕੋ ਨਿਰਖਿ ਰੀਝਿ ਰਹਿਯੋ ਸੁਰ ਰਾਜ ॥੪॥
roop ahilayaa ko nirakh reejh rahiyo sur raaj |4|

Dominus Indra captus est.

ਅੜਿਲ ॥
arril |

Arril

ਬਾਸਵ ਕੀ ਛਬਿ ਹੇਰਿ ਤਿਯਾ ਹੂ ਬਸਿ ਭਈ ॥
baasav kee chhab her tiyaa hoo bas bhee |

Ipsum quoque pulchritudine ofIndra foeminae deceptum ;

ਬਿਰਹ ਸਮੁੰਦ ਕੇ ਬੀਚ ਬੂਡਿ ਸਭ ਹੀ ਗਈ ॥
birah samund ke beech boodd sabh hee gee |

Quae mari separatio perfudit.

ਤੀਨ ਲੋਕ ਕੋ ਨਾਥ ਜੁ ਭੇਟਨ ਪਾਇਯੈ ॥
teen lok ko naath ju bhettan paaeiyai |

'lfI hunc assequendum, qui omnes tres regiones proiciens,

ਹੋ ਜੋਬਨ ਜੜ ਮੁਨਿ ਤੀਰ ਨ ਬ੍ਰਿਥਾ ਗਵਾਇਯੈ ॥੫॥
ho joban jarr mun teer na brithaa gavaaeiyai |5|

'Tunc ego non in hoc stulto sapiens vivendo perdere iuventutem'.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

Dohira

ਤਬ ਅਬਲਾ ਸੁਰ ਰਾਜ ਕੇ ਮੋਹੀ ਰੂਪ ਨਿਹਾਰਿ ॥
tab abalaa sur raaj ke mohee roop nihaar |

Capta est haec domina magnanimitate Indra.

ਹਰ ਅਰਿ ਸਰ ਤਾ ਕੌ ਹਨ੍ਯੌ ਘਾਯਲਿ ਭਈ ਸੁਮਾਰ ॥੬॥
har ar sar taa kau hanayau ghaayal bhee sumaar |6|

Et male Shiva per adversarium suum laesit (cupid) (6).

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

Chaupaee

ਕੌਨ ਉਪਾਇ ਸੁਰੇਸਹਿ ਪੈਯੈ ॥
kauan upaae sureseh paiyai |

(Cogitare coepit) qua ratione Indra impetraretur.

ਪਠੈ ਸਹਚਰੀ ਤਾਹਿ ਬੁਲੈਯੈ ॥
patthai sahacharee taeh bulaiyai |

Quid faciam ut assequatur? Mittam amicum meum ut illum appellem?

ਏਕ ਰੈਨਿ ਜੌ ਭੇਟਨ ਪਾਊ ॥
ek rain jau bhettan paaoo |

si nox una cum illo;

ਤਾ ਪਰ ਸੁਨੋ ਸਖੀ ਬਲਿ ਜਾਊ ॥੭॥
taa par suno sakhee bal jaaoo |7|

"Quamvis unicam occasionem nactus sum, audi, amice, sacrificium ei".

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

Dohira

ਜੋਗਨੇਸੁਰੀ ਸਹਚਰੀ ਸੋ ਤਿਨ ਲਈ ਬੁਲਾਇ ॥
joganesuree sahacharee so tin lee bulaae |

Vocavit amicum suum Jognesary,

ਸਕਲ ਭੇਦ ਸਮੁਝਾਇ ਕੈ ਹਰਿ ਪ੍ਰਤਿ ਦਈ ਪਠਾਇ ॥੮॥
sakal bhed samujhaae kai har prat dee patthaae |8|

Narravit ei secretum et misit eam ad Dominum Indram (8).

ਜਾਇ ਕਹਿਯੋ ਸੁਰ ਰਾਜ ਸੋ ਭੇਦ ਸਖੀ ਸਮਝਾਇ ॥
jaae kahiyo sur raaj so bhed sakhee samajhaae |

Abiit amicus et arcanum Indram detulit.

ਸੁਨਤ ਅਹਿਲ੍ਯਾ ਕੀ ਬ੍ਰਿਥਾ ਰੀਝਿ ਰਹਿਯੋ ਸੁਰ ਰਾਇ ॥੯॥
sunat ahilayaa kee brithaa reejh rahiyo sur raae |9|

Vel praedicamentum Ahliya, Indra obrutus est.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

Savaiyya

ਬਾਲਿ ਗਿਰੀ ਬਿਸੰਭਾਰ ਸੁਨੋ ਹਰਿ ਭਾਲ ਬਿਖੈ ਬਿੰਦਿਯੋ ਨ ਦਿਯੋ ਹੈ ॥
baal giree bisanbhaar suno har bhaal bikhai bindiyo na diyo hai |

Obsecro, Domine Indra, audi, domina defecit, et ne fronti quidem dat.

ਟਾਮਨ ਸੋ ਕੇਹੂੰ ਤਾਹਿ ਕਰਿਯੋ ਜਿਨ ਆਜੁ ਲਗੇ ਨ ਸਿੰਗਾਰ ਕਿਯੌ ਹੈ ॥
ttaaman so kehoon taeh kariyo jin aaj lage na singaar kiyau hai |

Sicut magico aliquo carmine affecta est, nullam constitutionem fecit.

ਬੀਰੀ ਚਬਾਇ ਸਕੈ ਨ ਸਖੀ ਪਰ ਪਾਇ ਰਹੀ ਨਹਿ ਪਾਨਿ ਪਿਯੋ ਹੈ ॥
beeree chabaae sakai na sakhee par paae rahee neh paan piyo hai |

'Quamvis ab amicis ardentissimis precibus, scarabaeorum nuces non comedit.

ਬੇਗਿ ਚਲੋ ਬਨਿ ਬੈਠੇ ਕਹਾ ਮਨ ਮਾਨਨਿ ਕੋ ਮਨੋ ਮੋਹਿ ਲਿਯੋ ਹੈ ॥੧੦॥
beg chalo ban baitthe kahaa man maanan ko mano mohi liyo hai |10|

'Accede cito, quod cogitas, uxoris sapientis cor conciliasti'.

ਕ੍ਰੋਰਿ ਕ੍ਰਲਾਪ ਕਰੈ ਕਮਲਾਛਣਿ ਦ੍ਯੋਸ ਨਿਸਾ ਕਬਹੂੰ ਨਹਿ ਸੋਵੈ ॥
kror kralaap karai kamalaachhan dayos nisaa kabahoon neh sovai |

Kamal Naini crores lamentorum profert. Interdiu et nocte numquam dormit.

ਸਾਪਿਨ ਜ੍ਯੋ ਸਸਕੈ ਛਿਤ ਊਪਰ ਲੋਕ ਕੀ ਲਾਜ ਸਭੈ ਹਠਿ ਖੋਵੇ ॥
saapin jayo sasakai chhit aoopar lok kee laaj sabhai hatth khove |

Sibilat sicut coluber humi iacentem et domunculam populi pertinacissime delevit.

ਹਾਰ ਸਿੰਗਾਰ ਧਰੈ ਨਹਿ ਸੁੰਦਰਿ ਆਂਸ੍ਵਨ ਸੌ ਸਸਿ ਆਨਨ ਧੋਵੈ ॥
haar singaar dharai neh sundar aansvan sau sas aanan dhovai |

Non monile decor habet, lacrymis ora lavat lunae.

ਬੇਗਿ ਚਲੋ ਬਨਿ ਬੈਠੇ ਕਹਾ ਤਵ ਮਾਰਗਿ ਕੋ ਮੁਨਿ ਮਾਨਿਨ ਜੋਵੈ ॥੧੧॥
beg chalo ban baitthe kahaa tav maarag ko mun maanin jovai |11|

Cito, quid sedes, uxor sapientis viam tuam aspicit. 11.

ਬਾਤ ਤਪੀਸ੍ਵਰਨਿ ਕੀ ਸੁਨਿ ਬਾਸਵ ਬੇਗਿ ਚਲਿਯੋ ਜਹਾ ਬਾਲ ਬਿਹਾਰੈ ॥
baat tapeesvaran kee sun baasav beg chaliyo jahaa baal bihaarai |

Dominus annuens precibus dominae ad locum, ubi illa domina erat, ambulare incepit.

ਬੀਰੀ ਚਬਾਇ ਸੁ ਬੇਖ ਬਨਾਇ ਸੁ ਬਾਰਹਿ ਬਾਰ ਸਿੰਗਾਰ ਸਵਾਰੈ ॥
beeree chabaae su bekh banaae su baareh baar singaar savaarai |

Cantharidas nuces ceperat, et se quoque exornare instituerat.

ਘਾਤ ਪਛਾਨਿ ਚਲਿਯੋ ਤਿਤ ਕੌ ਮੁਨਿ ਸ੍ਰਾਪ ਕੇ ਤਾਪ ਝੁਕੈ ਝਿਝਕਾਰੈ ॥
ghaat pachhaan chaliyo tith kau mun sraap ke taap jhukai jhijhakaarai |

Timens male- ficium sapientis, ambulabat cautissime,

ਜਾਇ ਸਕੈ ਹਟਿਹੂੰ ਨ ਰਹੈ ਮਤਵਾਰੇ ਕੀ ਭਾਤਿ ਡਿਗੈ ਡਗ ਡਾਰੈ ॥੧੨॥
jaae sakai hattihoon na rahai matavaare kee bhaat ddigai ddag ddaarai |12|

Utque hinc metuendus, hinc illecebra amantis.

ਬੇਗਿ ਮਿਲੋ ਮਨ ਭਾਵਿਤ ਭਾਵਨਿ ਪ੍ਯਾਰੇ ਜੂ ਆਜੁ ਤਿਹਾਰੇ ਭਏ ਹੈਂ ॥
beg milo man bhaavit bhaavan payaare joo aaj tihaare bhe hain |

(Dixit Sakhi) O cara! Amicam tuam optatam mox occurre, hodie tui sumus.

ਭੇਟਨ ਕੌ ਮਹਿਰਾਜ ਸਮੈ ਮੁਨਿ ਰਾਜ ਧਿਯਾਨ ਮੌ ਆਜੁ ਗਏ ਹੈਂ ॥
bhettan kau mahiraaj samai mun raaj dhiyaan mau aaj ge hain |

O Maharaj! Muni Raj ad meditandum abiit in tempore conventus.

ਮੀਤ ਅਲਿੰਗਨ ਚੁੰਬਨ ਆਸਨ ਭਾਤਿ ਅਨੇਕਨ ਆਨਿ ਲਏ ਹੈਂ ॥
meet alingan chunban aasan bhaat anekan aan le hain |

Mitra venit et fecit multas oscula, positiones et cubantem.

ਮੋਦ ਬਢਿਯੋ ਮਨ ਭਾਮਨਿ ਕੇ ਮੁਨਿ ਜਾ ਚਿਤ ਤੇ ਬਿਸਰਾਇ ਦਏ ਹੈਂ ॥੧੩॥
mod badtiyo man bhaaman ke mun jaa chit te bisaraae de hain |13|

(Per hoc) cor amantis (Ahilya) valde gavisus est et oblitus sapientis ex animo suo. XIII.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

Dohira

ਬਨ੍ਯੋ ਠਨ੍ਰਯੋ ਸੁੰਦਰ ਘਨੋ ਤੀਨਿ ਲੋਕ ਕੋ ਰਾਇ ॥
banayo tthanrayo sundar ghano teen lok ko raae |

In venit orchestrator trium ditionum (Indra), ornatus eleganter;

ਬਾਸਵ ਸੋ ਪਤਿ ਪਾਇ ਤ੍ਰਿਯ ਮੁਨਿਹਿ ਦਯੋ ਬਿਸਰਾਇ ॥੧੪॥
baasav so pat paae triy munihi dayo bisaraae |14|

Et accipiendo maritum, sprevit sapientem.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

Savaiyya

ਸ੍ਰੋਨਨ ਮੋ ਖਰਕੋ ਸੁਨਿ ਕੈ ਤਬ ਹੀ ਮੁਨਿ ਨਾਯਕ ਚੌਕਿ ਪਰਿਯੋ ਹੈ ॥
sronan mo kharako sun kai tab hee mun naayak chauak pariyo hai |

Audito verbo, admiratus est summus sapientium;

ਧਿਯਾਨ ਦਿਯੋ ਤਜਿ ਕੇ ਸਭ ਹੀ ਤਬ ਹੀ ਰਿਸ ਕੇ ਤਨ ਸਾਥ ਜਰਿਯੋ ਹੈ ॥
dhiyaan diyo taj ke sabh hee tab hee ris ke tan saath jariyo hai |

relictis omnibus operibus in furorem versus;

ਧਾਮ ਕੀ ਓਰ ਚਲਿਯੋ ਉਠਿ ਕੈ ਸੁਰ ਰਾਜ ਲਖਿਯੋ ਤਰ ਖਾਟ ਦੁਰਿਯੋ ਹੈ ॥
dhaam kee or chaliyo utth kai sur raaj lakhiyo tar khaatt duriyo hai |

Ambulabat autem ad domum illam, et videns eum Indra abscondit sub lecto.

ਚੌਕਿ ਰਹਿਯੋ ਚਿਤ ਮਾਝ ਕਹਿਯੋ ਯਹ ਕਾਹੂੰ ਨਿਲਾਜ ਕੁਕਾਜ ਕਰਿਯੋ ਹੈ ॥੧੫॥
chauak rahiyo chit maajh kahiyo yah kaahoon nilaaj kukaaj kariyo hai |15|

Existimavit hominem improbum deforme admisisse.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

Dohira

ਰਿਖਿ ਗੋਤਮ ਰਿਸਿ ਕੈ ਕਹਿਯੋ ਕੋ ਆਯੋ ਇਹ ਧਾਮ ॥
rikh gotam ris kai kahiyo ko aayo ih dhaam |

Rishi Gautam in furore quaesivit qui domum hanc venerat.

ਤਬ ਤਿਹ ਅਸ ਉਤਰ ਦਿਯੋ ਰਿਖਹਿ ਬਿਹਸਿ ਕਰਿ ਬਾਮ ॥੧੬॥
tab tih as utar diyo rikheh bihas kar baam |16|

Tum uxor ridens respondit;

ਚੌਪਈ ॥
chauapee |

Chaupaee

ਮਾਜਾਰ ਇਹ ਠਾ ਇਕ ਆਯੋ ॥
maajaar ih tthaa ik aayo |

Billa huc venit.

ਤਮੁ ਕੌ ਹੇਰਿ ਅਧਿਕ ਡਰ ਪਾਯੋ ॥
tam kau her adhik ddar paayo |

'Ingressa est felem', et tanta viso te pertimuit;

ਚਿਤ ਅਤਿ ਤ੍ਰਸਤ ਖਾਟ ਤਰ ਦੁਰਿਯੋ ॥
chit at trasat khaatt tar duriyo |

Chit valde terretus est et sub lecto abscondit.

ਮੈ ਮੁਨਿ ਜੂ ਤੁਹਿ ਸਾਚੁ ਉਚਰਿਯੋ ॥੧੭॥
mai mun joo tuhi saach uchariyo |17|

Id sub lecto. Mi Rishi, veritatem dico vobis.

ਤੋਟਕ ਛੰਦ ॥
tottak chhand |

Totak Chhand

ਮੁਨਿ ਰਾਜ ਕਛੁ ਨਹਿ ਭੇਦ ਲਹਿਯੋ ॥
mun raaj kachh neh bhed lahiyo |

Muni Raj secreta aliqua non intellexerunt.

ਤ੍ਰਿਯ ਜੋ ਕਿਯ ਸੋ ਪਤਿ ਸਾਥ ਕਹਿਯੋ ॥
triy jo kiy so pat saath kahiyo |

Munni Raj non poterat comesse et quicquid mulier dixit, accepit;

ਮਾਜਾਰ ਦੁਰਿਯੋ ਇਹ ਖਾਟ ਤਰੈ ॥
maajaar duriyo ih khaatt tarai |

Sub hoc lecto Billa latet,

ਜਨੁ ਬਾਸਵ ਕੀ ਸਭ ਸੋਭ ਧਰੈ ॥੧੮॥
jan baasav kee sabh sobh dharai |18|

"Haec feles, quae sub lecto abiit, cogita modo, omnes laudes tanquam Indras lucratur."

ਇਹ ਆਜਿ ਮੁਨੀ ਜਿਨਿ ਕੋਪ ਕਰੋ ॥
eih aaj munee jin kop karo |

Nunc hoc, o sapiens! non irascar

ਗ੍ਰਿਹਤੀ ਜੁਤ ਜਾਨਿ ਰਹਿਯੋ ਤੁਮਰੋ ॥
grihatee jut jaan rahiyo tumaro |

'Quaeso, Munni, ne succenseas huic catto quod advenit ut hic considerans familiam (nicem) manere.

ਤੁਮ ਜਾਇ ਤਿਹੀ ਗ੍ਰਿਹ ਹੋਮ ਕਰੋ ॥
tum jaae tihee grih hom karo |

Tu domi abis et ibi fac homam etc

ਰਘੁਬੀਰ ਕਿ ਨਾਮਹਿ ਕੋ ਉਚਰੋ ॥੧੯॥
raghubeer ki naameh ko ucharo |19|

Tu melius discede de domo, geris oblationem et meditare nomen Dei.

ਸੁਨਿ ਬੈਨ ਤਹੀ ਮੁਨਿ ਜਾਤ ਭਯੋ ॥
sun bain tahee mun jaat bhayo |

Hoc audientes Muni discesserunt.

ਰਿਖਿ ਨਾਰਿ ਸੁਰੇਸ ਨਿਕਾਰਿ ਦਯੋ ॥
rikh naar sures nikaar dayo |

Hoc accepto, Rishi abivit et mulier Indram eiecit.

ਕਈ ਦ੍ਯੋਸ ਬਿਤੇ ਤਿਹ ਭੇਦ ਸੁਨ੍ਯੋ ॥
kee dayos bite tih bhed sunayo |

Cum post dies aliquot (sage) secretum adinvenit