Sri Dasam Granth

Ukuru - 474


ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

SWAYYA

ਮੂਸਲ ਲੈ ਮੁਸਲੀ ਕਰ ਮੈ ਅਰਿ ਕੋ ਪਲ ਮੈ ਦਲ ਪੁੰਜ ਹਰਿਓ ਹੈ ॥
moosal lai musalee kar mai ar ko pal mai dal punj hario hai |

Balram akichukua rungu lake mkononi, aliua kundi la maadui mara moja

ਬੀਰ ਪਰੇ ਧਰਨੀ ਪਰ ਘਾਇਲ ਸ੍ਰਉਨਤ ਸਿਉ ਤਨ ਤਾਹਿ ਭਰਿਓ ਹੈ ॥
beer pare dharanee par ghaaeil sraunat siau tan taeh bhario hai |

Mashujaa walio na miili iliyojaa damu, wamelala chini wakiwa wamejeruhiwa

ਤਾ ਛਬਿ ਕੋ ਜਸੁ ਉਚ ਮਹਾ ਮਨ ਬੀਚ ਬਿਚਾਰ ਕੈ ਸ੍ਯਾਮ ਕਰਿਓ ਹੈ ॥
taa chhab ko jas uch mahaa man beech bichaar kai sayaam kario hai |

Mshairi Shyam, wakati akielezea tamasha hilo anasema kwamba inaonekana kwake

ਮਾਨਹੁ ਦੇਖਨ ਕਉ ਰਨ ਕਉਤੁਕ ਕ੍ਰੋਧ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਧਰਿਓ ਹੈ ॥੧੭੬੬॥
maanahu dekhan kau ran kautuk krodh bhiaanak roop dhario hai |1766|

Kwamba 'hasira' ilikuwa imejidhihirisha wazi ili kuona matukio ya vita.1766.

ਇਤ ਓਰ ਹਲਾਯੁਧ ਜੁਧੁ ਕਰੈ ਉਤ ਸ੍ਰੀ ਗਰੜਧੁਜ ਕੋਪ ਭਰਿਓ ਹੈ ॥
eit or halaayudh judh karai ut sree gararradhuj kop bhario hai |

Upande huu Balram anajishughulisha na mapigano na upande huo Krishna anajawa na hasira

ਸਸਤ੍ਰ ਸੰਭਾਰਿ ਮੁਰਾਰਿ ਤਬੈ ਅਰਿ ਸੈਨ ਕੇ ਭੀਤਰ ਜਾਇ ਅਰਿਓ ਹੈ ॥
sasatr sanbhaar muraar tabai ar sain ke bheetar jaae ario hai |

Akichukua silaha zake, anapinga jeshi la adui,

ਮਾਰਿ ਬਿਦਾਰ ਦਏ ਦਲ ਕਉ ਰਨ ਯਾ ਬਿਧਿ ਚਿਤ੍ਰ ਬਚਿਤ੍ਰ ਕਰਿਓ ਹੈ ॥
maar bidaar de dal kau ran yaa bidh chitr bachitr kario hai |

Na kuua jeshi la adui, ameunda eneo la queer

ਬਾਜ ਪੈ ਬਾਜ ਰਥੀ ਰਥ ਪੈ ਗਜ ਪੈ ਗਜ ਸ੍ਵਾਰ ਪੈ ਸ੍ਵਾਰ ਪਰਿਓ ਹੈ ॥੧੭੬੭॥
baaj pai baaj rathee rath pai gaj pai gaj svaar pai svaar pario hai |1767|

Farasi anaonekana amelala juu ya farasi, mpanda gari juu ya mpanda gari, tembo juu ya tembo na mpanda farasi juu ya mpanda farasi.1767.

ਏਕ ਕਟੇ ਅਧ ਬੀਚਹੁੰ ਤੇ ਭਟ ਏਕਨ ਕੇ ਸਿਰ ਕਾਟਿ ਗਿਰਾਏ ॥
ek katte adh beechahun te bhatt ekan ke sir kaatt giraae |

Wapiganaji wengine hukatwa katika nusu mbili, vichwa vya wapiganaji wengi wamekatwa na kutupwa

ਏਕ ਕੀਏ ਬਿਰਥੀ ਤਬ ਹੀ ਗਿਰ ਭੂਮਿ ਪਰੇ ਸੰਗਿ ਬਾਨਨ ਘਾਏ ॥
ek kee birathee tab hee gir bhoom pare sang baanan ghaae |

Wengi wamelala chini wakiwa wamejeruhiwa, wamenyimwa magari yao ya vita

ਏਕ ਕੀਏ ਕਰ ਹੀਨ ਬਲੀ ਪਗ ਹੀਨ ਕਿਤੇ ਗਨਤੀ ਨਹਿ ਆਏ ॥
ek kee kar heen balee pag heen kite ganatee neh aae |

Watu wengi wamepoteza mikono na miguu mingi

ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਕਿਨਹੂੰ ਨਹੀ ਧੀਰ ਧਰਿਓ ਤਬ ਹੀ ਰਨ ਛਾਡਿ ਪਰਾਏ ॥੧੭੬੮॥
sayaam bhanai kinahoon nahee dheer dhario tab hee ran chhaadd paraae |1768|

Haziwezi kuhesabiwa, mshairi anasema kwamba wote wamepoteza uvumilivu wao na wote wamekimbia kutoka kwenye uwanja wa vita.1768.

ਜਾ ਦਲ ਜੀਤ ਲਯੋ ਸਿਗਰੇ ਜਗੁ ਅਉਰ ਕਹੂੰ ਰਨ ਤੇ ਨਹੀ ਹਾਰਿਓ ॥
jaa dal jeet layo sigare jag aaur kahoon ran te nahee haario |

Jeshi la adui, ambalo lilikuwa limeshinda ulimwengu wote na halikushindwa kamwe

ਇੰਦ੍ਰ ਸੇ ਭੂਪ ਅਨੇਕ ਮਿਲੇ ਤਿਨ ਤੇ ਕਬਹੂੰ ਨਹੀ ਜਾ ਪਗੁ ਟਾਰਿਓ ॥
eindr se bhoop anek mile tin te kabahoon nahee jaa pag ttaario |

Jeshi hili lilikuwa limepigana dhidi yake kwa pamoja

ਸੋ ਘਨਿ ਸ੍ਯਾਮ ਭਜਾਇ ਦੀਯੋ ਪਲ ਮੈ ਨ ਕਿਨੂੰ ਧਨੁ ਬਾਨ ਸੰਭਾਰਿਓ ॥
so ghan sayaam bhajaae deeyo pal mai na kinoo dhan baan sanbhaario |

Jeshi hilohilo limesababishwa kukimbia na Krishna mara moja na hakuna hata mmoja aliyeweza kuchukua upinde na mishale yake.

ਦੇਵ ਅਦੇਵ ਕਰੈ ਉਪਮਾ ਇਮ ਸ੍ਰੀ ਜਦੁਬੀਰ ਬਡੋ ਰਨ ਪਾਰਿਓ ॥੧੭੬੯॥
dev adev karai upamaa im sree jadubeer baddo ran paario |1769|

Miungu na mashetani wote wanathamini vita vya Krishna.1769.

ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |

DOHRA

ਦ੍ਵੈ ਅਛੂਹਨੀ ਸੈਨ ਰਨਿ ਦਈ ਸ੍ਯਾਮ ਜਬ ਘਾਇ ॥
dvai achhoohanee sain ran dee sayaam jab ghaae |

Wakati Sri Krishna aliua watu wawili wasioweza kuguswa vitani,

ਮੰਤ੍ਰੀ ਸੁਮਤਿ ਸਮੇਤ ਦਲੁ ਕੋਪ ਪਰਿਓ ਅਰਰਾਇ ॥੧੭੭੦॥
mantree sumat samet dal kop pario araraae |1770|

Krishna alipoharibu vitengo viwili vikubwa vya kijeshi, basi waziri Sumati, akipinga kwa hasira, alimwangukia.1770.

ਸਵੈਯਾ ॥
savaiyaa |

SWAYYA

ਧਾਇ ਪਰੇ ਕਰਿ ਕੋਪ ਤਬੈ ਭਟ ਦੈ ਮੁਖ ਢਾਲ ਲਏ ਕਰਵਾਰੈ ॥
dhaae pare kar kop tabai bhatt dai mukh dtaal le karavaarai |

Wakati huo mashujaa walianguka chini kwa hasira (ambao) walikuwa na ngao kwenye nyuso zao na panga mikononi mwao.

ਸਾਮੁਹੇ ਆਇ ਹਠੀ ਹਠਿ ਸਿਉ ਘਨਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹਾ ਇਹ ਭਾਤਿ ਹਕਾਰੈ ॥
saamuhe aae hatthee hatth siau ghan sayaam kahaa ih bhaat hakaarai |

Wapiganaji walikasirika, wakichukua panga na ngao mikononi mwao walimwangukia Krishna, ambaye aliwapinga na waliendelea mbele yake.

ਮੂਸਲ ਚਕ੍ਰ ਗਦਾ ਗਹਿ ਕੈ ਸੁ ਹਤੈ ਹਰਿ ਕੌਚ ਉਠੈ ਚਿਨਗਾਰੈ ॥
moosal chakr gadaa geh kai su hatai har kauach utthai chinagaarai |

Upande huu, Krishna, akiwa ameshikilia rungu lake, diski, rungu n.k. mikononi mwake, alipiga makofi ya kutisha na cheche zikatoka kwenye silaha.

ਮਾਨੋ ਲੁਹਾਰ ਲੀਏ ਘਨ ਹਾਥਨ ਲੋਹ ਕਰੇਰੇ ਕੋ ਕਾਮ ਸਵਾਰੈ ॥੧੭੭੧॥
maano luhaar lee ghan haathan loh karere ko kaam savaarai |1771|

Ilionekana kwamba mfua chuma alikuwa akitengeneza chuma kulingana na tamaa yake kwa mipigo ya nyundo yake.1771

ਤਉ ਲਗ ਹੀ ਬਰਮਾਕ੍ਰਿਤ ਊਧਵ ਆਏ ਹੈ ਸ੍ਯਾਮ ਸਹਾਇ ਕੇ ਕਾਰਨ ॥
tau lag hee baramaakrit aoodhav aae hai sayaam sahaae ke kaaran |

Hadi wakati huo, Kratvarma na Uddhava walifikia msaada wa Krishna

ਅਉਰ ਅਕ੍ਰੂਰ ਲਏ ਸੰਗ ਜਾਦਵ ਧਾਇ ਪਰਿਓ ਅਰ ਬੀਰ ਬਿਦਾਰਨ ॥
aaur akraoor le sang jaadav dhaae pario ar beer bidaaran |

Akrur pia akiwachukua wapiganaji wa Yadava pamoja naye aliwaangukia maadui ili kuwaua

ਸਸਤ੍ਰ ਸੰਭਾਰਿ ਸਭੈ ਅਪੁਨੇ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਮੁਖ ਮਾਰਿ ਉਚਾਰਨ ॥
sasatr sanbhaar sabhai apune kab sayaam kahai mukh maar uchaaran |

Mshairi Shyam anasema, wapiganaji wote huweka silaha zao na kulia.

ਓਰ ਦੁਹੂੰ ਅਤਿ ਜੁਧੁ ਭਯੋ ਸੁ ਗਦਾ ਬਰਛੀ ਕਰਵਾਰਿ ਕਟਾਰਨ ॥੧੭੭੨॥
or duhoon at judh bhayo su gadaa barachhee karavaar kattaaran |1772|

Wakiwa wameshikilia silaha zao na wanapaswa “kuua, kuua”, vita vya kutisha vilifanywa kutoka pande zote mbili kwa rungu, panga za mikuki, majambia n.k.1772.

ਆਵਤ ਹੀ ਬਰਮਾਕ੍ਰਿਤ ਜੂ ਅਰਿ ਸੈਨਹੁ ਤੇ ਸੁ ਘਨੇ ਭਟ ਕੂਟੇ ॥
aavat hee baramaakrit joo ar sainahu te su ghane bhatt kootte |

Kratvarma alipokuja aliwakata wapiganaji wengi

ਏਕ ਪਰੇ ਬਿਬ ਖੰਡ ਤਹੀ ਅਰਿ ਏਕ ਗਿਰੇ ਧਰ ਪੈ ਸਿਰ ਫੂਟੇ ॥
ek pare bib khandd tahee ar ek gire dhar pai sir footte |

Mtu amekatwa sehemu mbili na kichwa cha mtu kimekatwa

ਏਕ ਮਹਾ ਬਲਵਾਨ ਕਮਾਨਨ ਤਾਨਿ ਚਲਾਵਤ ਇਉ ਸਰ ਛੂਟੇ ॥
ek mahaa balavaan kamaanan taan chalaavat iau sar chhootte |

Kutoka kwa pinde za wapiganaji kadhaa wenye nguvu mishale inatolewa kwa njia hii

ਕਾਜ ਬਸੇਰੇ ਕੇ ਰੈਨ ਸਮੇ ਮਧਿਆਨ ਮਨੋ ਤਰੁ ਪੈ ਖਗ ਟੂਟੇ ॥੧੭੭੩॥
kaaj basere ke rain same madhiaan mano tar pai khag ttootte |1773|

Kwamba inaonekana ndege wanaruka vikundi kuelekea mitini kwa ajili ya kupumzika jioni kabla ya usiku kuingia.1773.

ਏਕ ਕਬੰਧ ਲੀਏ ਕਰਵਾਰਿ ਫਿਰੈ ਰਨ ਭੂਮਿ ਕੇ ਭੀਤਰ ਡੋਲਤ ॥
ek kabandh lee karavaar firai ran bhoom ke bheetar ddolat |

Mahali fulani vigogo wasio na vichwa wanazurura kwenye uwanja wa vita wakichukua panga mikononi mwao na

ਧਾਇ ਪਰੈ ਤਿਹ ਓਰ ਬਲੀ ਭਟ ਜੋ ਤਿਹ ਕੋ ਲਲਕਾਰ ਕੈ ਬੋਲਤ ॥
dhaae parai tih or balee bhatt jo tih ko lalakaar kai bolat |

Yeyote anayeshindana shambani, wapiganaji humwangukia

ਏਕ ਪਰੇ ਗਿਰ ਪਾਇ ਕਟੇ ਉਠਬੇ ਕਹੁ ਬਾਹਨ ਕੋ ਬਲੁ ਤੋਲਤ ॥
ek pare gir paae katte utthabe kahu baahan ko bal tolat |

Mtu ameanguka kwa sababu mguu wake umekatwa na kwa kuinuka, anachukua msaada wa gari na s

ਏਕ ਕਟੀ ਭੁਜ ਯੌ ਤਰਫੈ ਜਲ ਹੀਨ ਜਿਉ ਮੀਨ ਪਰਿਓ ਝਕਝੋਲਤ ॥੧੭੭੪॥
ek kattee bhuj yau tarafai jal heen jiau meen pario jhakajholat |1774|

Mahali pengine mkono uliokatwa unakunjamana kama samaki kutoka majini.1774.

ਏਕ ਕਬੰਧ ਬਿਨਾ ਹਥਿਆਰਨ ਰਾਮ ਕਹੈ ਰਨ ਮਧਿ ਦਉਰੈ ॥
ek kabandh binaa hathiaaran raam kahai ran madh daurai |

Mshairi Ram anasema kwamba shina fulani lisilo na kichwa linakimbia kwenye uwanja wa vita bila silaha na

ਸੁੰਡਨ ਤੇ ਗਜ ਰਾਜਨ ਕੋ ਗਹਿ ਕੈ ਕਰਿ ਕੈ ਬਲ ਸੋ ਝਕਝੋਰੈ ॥
sunddan te gaj raajan ko geh kai kar kai bal so jhakajhorai |

Kukamata vigogo wa tembo, ni kuwatikisa kwa nguvu kwa nguvu

ਭੂਮਿ ਗਿਰੇ ਮ੍ਰਿਤ ਅਸ੍ਵਨ ਕੀ ਦੁਹੂੰ ਹਾਥਨ ਸੋ ਗਹਿ ਗ੍ਰੀਵ ਮਰੋਰੈ ॥
bhoom gire mrit asvan kee duhoon haathan so geh greev marorai |

Pia anavuta shingo ya farasi waliokufa wamelala chini kwa mikono yake miwili na

ਸ੍ਯੰਦਨ ਕੇ ਅਸਵਾਰਨ ਕੇ ਸਿਰ ਏਕ ਚਪੇਟ ਹੀ ਕੇ ਸੰਗਿ ਤੋਰੈ ॥੧੭੭੫॥
sayandan ke asavaaran ke sir ek chapett hee ke sang torai |1775|

Ni kujaribu kuvunja vichwa vya wapanda farasi waliokufa kwa kofi moja.1775.

ਕੂਦਤ ਹੈ ਰਨ ਮੈ ਭਟ ਏਕ ਕੁਲਾਚਨ ਦੈ ਕਰਿ ਜੁਧੁ ਕਰੈ ॥
koodat hai ran mai bhatt ek kulaachan dai kar judh karai |

Wapiganaji wanapigana huku wakirukaruka na kubembea kila mara kwenye uwanja wa vita

ਇਕ ਬਾਨ ਕਮਾਨ ਕ੍ਰਿਪਾਨਨ ਤੇ ਕਬਿ ਰਾਮ ਕਹੈ ਨ ਰਤੀ ਕੁ ਡਰੈ ॥
eik baan kamaan kripaanan te kab raam kahai na ratee ku ddarai |

Hawana hofu hata kidogo kuunda pinde, mishale na panga

ਇਕ ਕਾਇਰ ਤ੍ਰਾਸ ਬਢਾਇ ਚਿਤੈ ਰਨ ਭੂਮਿ ਹੂੰ ਤੇ ਤਜ ਸਸਤ੍ਰ ਟਰੈ ॥
eik kaaeir traas badtaae chitai ran bhoom hoon te taj sasatr ttarai |

Waoga wengi wanaacha silaha zao katika uwanja wa vita kwa hofu ya kurudi kwenye uwanja wa vita na

ਇਕ ਲਾਜ ਭਰੇ ਪੁਨਿ ਆਇ ਅਰੈ ਲਰਿ ਕੈ ਮਰ ਕੈ ਗਿਰਿ ਭੂਮਿ ਪਰੈ ॥੧੭੭੬॥
eik laaj bhare pun aae arai lar kai mar kai gir bhoom parai |1776|

Kupigana na kuanguka na kufa chini.1776.

ਬ੍ਰਿਜਭੂਖਨ ਚਕ੍ਰ ਸੰਭਾਰਤ ਹੀ ਤਬ ਹੀ ਦਲੁ ਬੈਰਨ ਕੇ ਧਸਿ ਕੈ ॥
brijabhookhan chakr sanbhaarat hee tab hee dal bairan ke dhas kai |

Krishna alipoinua kisanduku chake, majeshi ya adui yaliogopa

ਬਿਨੁ ਪ੍ਰਾਨ ਕੀਏ ਬਲਵਾਨ ਘਨੇ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਸੁ ਕਛੂ ਹਸਿ ਕੈ ॥
bin praan kee balavaan ghane kab sayaam bhanai su kachhoo has kai |

Krishna huku akitabasamu aliwanyima watu wengi nguvu zao za maisha

ਇਕ ਚੂਰਨ ਕੀਨ ਗਦਾ ਗਹਿ ਕੈ ਇਕ ਪਾਸ ਕੇ ਸੰਗ ਲੀਏ ਕਸਿ ਕੈ ॥
eik chooran keen gadaa geh kai ik paas ke sang lee kas kai |

(Kisha) akachukua rungu na kuwaponda baadhi na (akawaua) wengine kwa kumkandamiza kiunoni.