ਕਲਿਆਨ ਮਹਲਾ ੪ ॥
कलिआन महला ४ ॥

कल्याण, चतुर्थ मेहल : १.

ਰਾਮ ਗੁਰੁ ਪਾਰਸੁ ਪਰਸੁ ਕਰੀਜੈ ॥
राम गुरु पारसु परसु करीजै ॥

गुरुस्पर्शेन मे भगवन् दार्शनिकशिला।

ਹਮ ਨਿਰਗੁਣੀ ਮਨੂਰ ਅਤਿ ਫੀਕੇ ਮਿਲਿ ਸਤਿਗੁਰ ਪਾਰਸੁ ਕੀਜੈ ॥੧॥ ਰਹਾਉ ॥
हम निरगुणी मनूर अति फीके मिलि सतिगुर पारसु कीजै ॥१॥ रहाउ ॥

अहं अयोग्यः, सर्वथा निष्प्रयोजनः, जङ्गमयुक्तः स्लैगः आसम्; सत्यगुरुना सह मिलित्वा अहं दार्शनिकशिलाया: परिणतः अभवम्। ||१||विराम||

ਸੁਰਗ ਮੁਕਤਿ ਬੈਕੁੰਠ ਸਭਿ ਬਾਂਛਹਿ ਨਿਤਿ ਆਸਾ ਆਸ ਕਰੀਜੈ ॥
सुरग मुकति बैकुंठ सभि बांछहि निति आसा आस करीजै ॥

सर्वे स्वर्गं मुक्तिं स्वर्गं च स्पृहन्ति; सर्वे तेषु आशाः स्थापयन्ति।

ਹਰਿ ਦਰਸਨ ਕੇ ਜਨ ਮੁਕਤਿ ਨ ਮਾਂਗਹਿ ਮਿਲਿ ਦਰਸਨ ਤ੍ਰਿਪਤਿ ਮਨੁ ਧੀਜੈ ॥੧॥
हरि दरसन के जन मुकति न मांगहि मिलि दरसन त्रिपति मनु धीजै ॥१॥

तस्य दर्शनस्य भगवन्तं दर्शनं विनयशीलाः आकांक्षन्ति; मोक्षं न याचन्ते। तस्य दर्शनेन तेषां मनः तृप्तं सान्त्वितं च भवति। ||१||

ਮਾਇਆ ਮੋਹੁ ਸਬਲੁ ਹੈ ਭਾਰੀ ਮੋਹੁ ਕਾਲਖ ਦਾਗ ਲਗੀਜੈ ॥
माइआ मोहु सबलु है भारी मोहु कालख दाग लगीजै ॥

माया प्रति भावनात्मकः आसक्तिः अतीव शक्तिशाली अस्ति; अयं आसक्तिः कृष्णवर्णः यः लसति।

ਮੇਰੇ ਠਾਕੁਰ ਕੇ ਜਨ ਅਲਿਪਤ ਹੈ ਮੁਕਤੇ ਜਿਉ ਮੁਰਗਾਈ ਪੰਕੁ ਨ ਭੀਜੈ ॥੨॥
मेरे ठाकुर के जन अलिपत है मुकते जिउ मुरगाई पंकु न भीजै ॥२॥

अनासक्ताः मुक्ताः च मम भगवतः गुरोः च विनयिनः सेवकाः। बकसदृशाः, येषां पंखाः न आर्द्राः भवन्ति । ||२||

ਚੰਦਨ ਵਾਸੁ ਭੁਇਅੰਗਮ ਵੇੜੀ ਕਿਵ ਮਿਲੀਐ ਚੰਦਨੁ ਲੀਜੈ ॥
चंदन वासु भुइअंगम वेड़ी किव मिलीऐ चंदनु लीजै ॥

सुगन्धितः चन्दनवृक्षः सर्पैः परितः अस्ति; कथं कश्चित् चन्दनं प्राप्नुयात् ?

ਕਾਢਿ ਖੜਗੁ ਗੁਰ ਗਿਆਨੁ ਕਰਾਰਾ ਬਿਖੁ ਛੇਦਿ ਛੇਦਿ ਰਸੁ ਪੀਜੈ ॥੩॥
काढि खड़गु गुर गिआनु करारा बिखु छेदि छेदि रसु पीजै ॥३॥

गुरु-आध्यात्मिक-प्रज्ञायाः पराक्रमी खड्गं बहिः आकृष्य विष-सर्पान् हत्वा हन्ति, मधुमृते च पिबामि। ||३||

ਆਨਿ ਆਨਿ ਸਮਧਾ ਬਹੁ ਕੀਨੀ ਪਲੁ ਬੈਸੰਤਰ ਭਸਮ ਕਰੀਜੈ ॥
आनि आनि समधा बहु कीनी पलु बैसंतर भसम करीजै ॥

काष्ठं सङ्गृह्य राशौ स्तम्भयितुं शक्नोषि, परन्तु क्षणमात्रेण अग्निः तत् भस्मरूपेण न्यूनीकरोति ।

ਮਹਾ ਉਗ੍ਰ ਪਾਪ ਸਾਕਤ ਨਰ ਕੀਨੇ ਮਿਲਿ ਸਾਧੂ ਲੂਕੀ ਦੀਜੈ ॥੪॥
महा उग्र पाप साकत नर कीने मिलि साधू लूकी दीजै ॥४॥

अविश्वासः निन्दकः अत्यन्तं घोरान् पापान् सङ्गृह्णाति, परन्तु पवित्रसन्तेन सह मिलित्वा ते अग्नौ स्थापिताः भवन्ति। ||४||

ਸਾਧੂ ਸਾਧ ਸਾਧ ਜਨ ਨੀਕੇ ਜਿਨ ਅੰਤਰਿ ਨਾਮੁ ਧਰੀਜੈ ॥
साधू साध साध जन नीके जिन अंतरि नामु धरीजै ॥

पवित्राः सन्तः भक्ताः उदात्ताः उच्छ्रिताः च सन्ति। ते नाम भगवतः नाम गभीरं निषेधयन्ति।

ਪਰਸ ਨਿਪਰਸੁ ਭਏ ਸਾਧੂ ਜਨ ਜਨੁ ਹਰਿ ਭਗਵਾਨੁ ਦਿਖੀਜੈ ॥੫॥
परस निपरसु भए साधू जन जनु हरि भगवानु दिखीजै ॥५॥

पवित्रस्य विनयस्य च भृत्यस्य स्पर्शेन भगवतः ईश्वरः दृश्यते। ||५||

ਸਾਕਤ ਸੂਤੁ ਬਹੁ ਗੁਰਝੀ ਭਰਿਆ ਕਿਉ ਕਰਿ ਤਾਨੁ ਤਨੀਜੈ ॥
साकत सूतु बहु गुरझी भरिआ किउ करि तानु तनीजै ॥

अविश्वासस्य निन्दकस्य सूत्रं सर्वथा ग्रन्थितं उलझितं च भवति; कथं किमपि तेन विण्यते ?

ਤੰਤੁ ਸੂਤੁ ਕਿਛੁ ਨਿਕਸੈ ਨਾਹੀ ਸਾਕਤ ਸੰਗੁ ਨ ਕੀਜੈ ॥੬॥
तंतु सूतु किछु निकसै नाही साकत संगु न कीजै ॥६॥

एतत् सूत्रं सूत्ररूपेण बुनितुं न शक्यते; ताभिः अविश्वासैः निन्दकैः सह न सङ्गतिं कुर्वन्तु। ||६||

ਸਤਿਗੁਰ ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਹੈ ਨੀਕੀ ਮਿਲਿ ਸੰਗਤਿ ਰਾਮੁ ਰਵੀਜੈ ॥
सतिगुर साधसंगति है नीकी मिलि संगति रामु रवीजै ॥

सच्चो गुरुः साधसंगतश्च पवित्रसङ्घः उदात्तः उदात्तः च। सङ्घं सम्मिलितं कृत्वा भगवन्तं ध्यायन्तु।

ਅੰਤਰਿ ਰਤਨ ਜਵੇਹਰ ਮਾਣਕ ਗੁਰ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਲੀਜੈ ॥੭॥
अंतरि रतन जवेहर माणक गुर किरपा ते लीजै ॥७॥

रत्नाः, रत्नाः, रत्नाः च गहनाः अन्तः सन्ति; गुरुप्रसादेन ते प्राप्यन्ते। ||७||

ਮੇਰਾ ਠਾਕੁਰੁ ਵਡਾ ਵਡਾ ਹੈ ਸੁਆਮੀ ਹਮ ਕਿਉ ਕਰਿ ਮਿਲਹ ਮਿਲੀਜੈ ॥
मेरा ठाकुरु वडा वडा है सुआमी हम किउ करि मिलह मिलीजै ॥

मम प्रभुः स्वामी च महिमामहत् | तस्य संयोगे कथं एकीभविष्यामि ?

ਨਾਨਕ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਏ ਗੁਰੁ ਪੂਰਾ ਜਨ ਕਉ ਪੂਰਨੁ ਦੀਜੈ ॥੮॥੨॥
नानक मेलि मिलाए गुरु पूरा जन कउ पूरनु दीजै ॥८॥२॥

हे नानक, सिद्धगुरुः स्वस्य विनयशीलं सेवकं स्वसंयोगे एकीकृत्य, सिद्धिपूर्वकं आशीर्वादं ददाति। ||८||२||

Sri Guru Granth Sahib
शब्दस्य सूचना

शीर्षकम्: राग कल्याण
लेखकः: गुरु राम दास जी
पुटः: 1324
पङ्क्तिसङ्ख्या: 1 - 12

राग कल्याण

कलियनस्य बलवान्, तथापि लचीलः स्वभावः अस्ति । यत्किमपि कामं तत्प्राप्त्यर्थं संकल्पं च बोधयति, येन येन शक्यम्। यद्यपि स्वेच्छया निर्धारितः, तथापि कलियान् कदाचित् अनुकूलपद्धतिं प्रयुङ्क्ते, अन्यदा आक्रामकपद्धतिं च प्रयुङ्क्ते, स्वस्य लक्ष्यं प्राप्तुं अस्य रागस्य दृढनिश्चयः, बलवान्, तथापि अनुनयात्मकः चरित्रः अस्ति, यस्य माध्यमेन सः स्वस्य इच्छां पूरयति ।